mánadagur 14. februar 2011síða 2

Mánadagur 14. februar 2011 · Nr. 19 mánadagsblaðið Dagsins redaktørur: Eirikur Lindenskov Stovnaður: 1927 Ábyrgdarblaðstjóri: Eirikur Lindenskov eirikur@sosialurin.fo Útgevari: Sp/f Sosialurin Uppseting: Sosialurin Prent: Prentmiðstøðin Avgreiðsla: mán - frí kl. 08.00 - 16.00 Marknaðardeild lysing@sosialurin.fo Tórshavn Tórsgøta 1, Postboks 76, 100 Tórshavn tel. 341800, fax 341801, post@sosialurin.fo Norðoyggjar Nólsoyar Pálsgøta 1, 700 Klaksvík tel. 458686 fax 458687, klaksvik@sosialurin.fo Suðuroy tel. 375364, fax 375464, tel. 228814, aki@sosialurin.fo, dagfinn@sosialurin.fo Haldarar, sum ikki hava fingið blaðið, kunnu ringja tel. 341818 frá kl. 8.00 til 20.00 og boða frá. Tel. 341800 www.sosialurin.fo Oddagrein Eirikur Lindenskov eirikur@sosialurin.fo Eirikur Lindenskov eirikur@sosialurin.fo Eirikur Lindenskov eirikur@sosialurin.fo Eirikur Lindenskov eirikur@sosialurin.fo Nýggja limafelagið, sum eis­ ini eitur EB/Streymur, skal yv­ir­taka øll rættindi og allar skyld­ur hjá felagsdeildini EB/Streymur, sum EB og Streym­ur hava havt í felag síð­ani 1993. Á fundi í kvøld vóru um 100 fólk møtt upp at seta á stovn nýtt limafelag, sum skal standa fyri rakstrinum av EB/Streymi. Sostatt fer EB/Streymur í sínum gamla líki í søguna, men kortini heldur fram sum nýtt lim­a­ fel­ag við sama navni. Frammanundan var EB­ /­Streym­ur heit­ið á fel­ags­ deild­ini, fót­bólts­feløgini EB og Streymur hava havt í 1993, og sum hevur tikið sær av fót­ bólt­i­num hjá feløgunum báð­ um. Men nú er EB/Streymur lim­a­felag, skipað á sama hátt sum flestu ítróttarfeløg kring land­ið. Í innbjóðingini til fundin stóð millum annað, at »øllum kunn­ugt hevur verið nakað av turbulensi kring EB/ Strey­m í seinastuni. Hetta ger tað upp aftur meira neyð­ ugt, at øll í økinum standa sam­an um felag okkara, so vit kunnu koma styrkt burt­ ur úr støðuni.« Fyri at laga EB/Streym til fram­tíðina, varð eitt nýtt lima­fel­ag hildið at vera besta loysnin, so tað kundi taka sær av rakstrinum av EB­/ Streymi. Nýggja felagið yv­ ir­tekur øll rættindi og all­ar skyldur hjá gomlu fel­ags­ deild­ini EB/Streymur. Nevndin í EB/Streymi er nú henda: Rólant Højsted, for­maður, Anvør Zachariasen, næst­for­mað­ur, Signar í Homr­um, skriv­ari, In­g­olf Jo­en­sen, kassa­meist­ ari, og Guðr­un Ejdesgaard, nevnd­ar­limu­r. Til­takslimir eru Una Højsted og Sjúrður Vest­ur­dal Nielsen. Flestu av hesum fólkum hava annaðhvørt sitið í nevnd ella verið knýtt at EB/Streymi sum álitisfólk á yms­um økjum, so hóast EB/ Streym­ur nú er umskipað til lim­a­felag, eru tað stórt sæð somu fólk, ið sita við borðendan í nýggja felag­ num. Soleiðis sum bústaðar­virð­ur­skift­ini eru skip­að í Før­oy­um, so hava bank­ ar­nir so ó­me­taliga nógv at siga fyri okk­ara priv­ata bú­skap. Sum van­ ligur set­hús­a­eig­ari stend­ur tú púra hjálp­ar­leys­ur, tá tú frætt­ir, at bank­ in hækk­ar rent­una. Pol­it­ik­ar­a­r­nir hava eins lítið og vit leik­fólk at siga til hetta veldi bankanna. Í síðstu viku fingu vit so tey gleð­i­boð, at Bank­Nord­ik lækk­aði rent­una á se­thúsa­lán­um frá 5,8 til 4,75 pro­se­nt. Tað er sjálv­andi at gleð­ast um, men hetta er sum at vinna í lott­a­rí­num, tí vit hava onga á­virk­an á gongd­ina. Hó­ast fíggj­ar­ mál­a­ráð­harr­in al­ment legði trýst á Bank­Nord­ik um at lækka rent­una fá­ar dag­ar framm­an­und­an, so tví­ held­ur bank­a­stjór­in um, at hetta hevði als onga ávirkan. Seinnu árini hava bankarnir lagt nógv fyri til tess at fáa fólk at siga upp síni set­hús­hús­a­lán fyri í­stað­in at taka upp donsk re­al­kre­ditt­lán. Hetta hev­ur ver­ið sera á­huga­vert, tí rent­an er lág, og bank­ar­nir hava helst havt tørv á gjaldføri. Men hetta hevur kanska ikki sama á­huga hjá bank­u­num í dag. Í øll­um før­um hev­ur Bank­Nord­ik hækk­að rent­una á re­al­kre­ditt­lán­ i­num – tí part­i­num, sum bankin skal hava – úr 1,7 prosentum til 1,9. Spurn­ing­ur­in er so, hvønn týdning brúk­ar­in skal leggja í tað, at bankin lækk­ar rent­u­na á egn­um lán­um og hækk­ar rent­una á r­e­al­kred­it­t­lán­ u­m. End­a­málið er væl­sakt­ans, at nú vil banki­n sjálvur sleppa at læna út penga­r, ella...? Spurningurin um føroyskan re­ al­kred­itt hevur verið reistur fleiri ferð­ir. Hús­a­láns­grunn­ur­in skuldi ein­a­ferð verða ein slík almenn loysn at kapp­ast við bank­ar­nar, men tann grunn­ur­in kann ikki longur veita set­hús­a­lán. Spurn­ingurin er, hvør rætta loysn­in er, og hvør kann tryggja eina sun­na kapp­ing á set­hús­a­láns­ markn­að­i­num. Kapping hava vit so ikki í dag, vit hava eitt duopol, sum ofta er verri enn monopol, tí tað stend­ur nógv sterkari. Eitt faktum er tað eisini, at bank­ ar­nir eisini sita á sethúsasølunum, og tey bæði trygg­ing­ar­fel­øg­ini eru eis­ini sam­an­tvinn­að við báð­ar bank­ar­nar. Rák­ið er greitt, teir báð­ ir bank­ar­nir fáa al­samt størri og stek­ari tak á brúkarunum. Vit vildu ynskt, at støðan var øðr­vísi: At vit høvdu veruliga kapp­ ing, at gjøgnumskygni var størri, og at vit ikki fingu so nógv brúk­ara­ gjøld fyri alt tað arbeiði, sum vit sum kund­ar nú gera fyri bankan við heim­a­bank­a­num. Høvdu vit veruliga kapping, og slapp brúk­ar­in at velja, so bar hetta snøgt sagt ikki til. Saka kapping um at veita bílig sethúsalán Hósdagin 10. februar vardi Jógv­an Zachariassen dokt­ ar­ar­it­gerð sína við Dallas Theological Seminary í Texas í USA. Ritgerðin ber heitið: ”The The­ology of Music”. Ritgerðin við­ger sambandið mill­um tónleik og gudfrøði og hvussu ein tónleikari skal fyrihalda seg til tónleik og trúarlív í síni egnu mentan. Vegleiðarar hjá Jógvani vóru Dr. Oscar Lopez og Dr. Ron­ald Man, báðir pro­fess­ ar­ar í gudfrøði og tónleiki. Aft­urat teimum sótu í dóms­ nevnd­ini Dr. Scott Bar­foot, Head of Doctoral Dep­art­ ment á Dallas Theological Sem­i­n­ary og tveir aðrir pro­fessa­rir. Eitt serligt við hesari verj­uni var, at Jógvan vardi rit­gerð­ina úr Føroyum, verjan fór nevn­i­liga fram umvegis vid­eo conference call á Skype. Ein dómari sat í Washington, ein í Oklahoma, ein í Houston og tveir í Dallas, Texas, og Jógv­an í Føroyum. Jógvan er sam­komuleiðari í Lívdini í Hoyvík. Jógvan Zac­har­ ias­sen dokt­ar­i Brúkarin hevur einki val EB/Streymur hevur stovnað nýtt felag Uni Arge loypir bara undan Rolf guttesen kjak á síðu 27 Spar­ ingar í sjúkra­hús­ verkinum Óli Mikkelsen kjak á síðu 27