mikudagur 30. november 2011síða 2

Mikudagur 30. november 2011 · Nr. 139 Hugskot og viðmerkingar – send sms til 225000 mikudagsblaðið Dagsins redaktørur: Eirikur Lindenskov Stovnaður: 1927 Ábyrgdarblaðstjóri: Eirikur Lindenskov eirikur@sosialurin.fo Útgevari: Sp/f Sosialurin Uppseting: Sosialurin Prent: Prentmiðstøðin Avgreiðsla: mán - frí kl. 08.00 - 16.00 Marknaðardeild lysing@sosialurin.fo Tórshavn Tórsgøta 1, Postboks 76, 100 Tórshavn tel. 341800, fax 341801, post@sosialurin.fo Norðoyggjar Nólsoyar Pálsgøta 1, 700 Klaksvík tel. 458686 fax 458687, klaksvik@sosialurin.fo Suðuroy tel. 375364, fax 375464, tel. 228814, aki@sosialurin.fo, dagfinn@sosialurin.fo Haldarar, sum ikki hava fingið blaðið, kunnu ringja tel. 341818 frá kl. 8.00 til 20.00 og boða frá. Tel. 341800 www.sosialurin.fo Oddagrein »Sostatt verður heldur eingin mun­ ur fyri landskassan í 2050, um vit skatta inngjaldið ella útgjaldið.« Orðini eigur Jørgen Niclasen, og fullu tey, tá Fólkaflokkurin hevði lands­fund leyg­ar­dag­in, og tey skuldu sjálv­andi verja ætl­aðu av­ gerð­ina um at skatta eft­ir­løn­ir við inn­gjaldi held­ur enn við út­gjaldi, sum tað annars hev­ur verið van­ ligt. Álvaratos. Máti skal vera við, hvussu nógv torv­mold verður grýtt í eyg­u­num á velj­ar­u­num, tá val­ið er av – og tað fram­vegis er langt til kom­andi val. Jørgen Niclasen veit eins væl og øll onn­ur, at tað er himmalvíður mun­ur á tøl­u­num í 2050, um skatt­ ur­in verð­ur gold­in við inn- ella út­ gjaldi. Fortreytin fyri roknistykkinum hjá Jørg­en er, at aldursbýtið av borg­ar­um í samfelagnum verður tað sama í 2050, sum tað er í dag. Okk­um kunnugt er ikki ein tann ein­asta for­søgn, sum bend­ir á, at so verð­ur, og tí er tað bein­leið­is fjant og lót­ir at fyri­gykla sær ein annan veru­leika. Kapitaliseringin av skattinum, sum ann­ars fellur við útgjaldi, er einki annað enn ein roynd at framskunda nakrar inntøkur, so slepp­ast kann undan at fremja tær struk­t­ur­ellu broytingar, sum eru ney­ð­ug­ar í samfelagnum. Tað er ein erlig søk, um man held­ur, at tað er rætta vegin at fara. Men so skal pol­ it­iska valdið eisini tora at standa við sítt og siga røttu grundgevingina. Men tað er ikki tað, ið eyðkennir nýggja fíggj­ar­mál­a­ráð­harr­an. Eft­ir ein­ari viku í sess­i­num hev­ur hann longu út­merk­að seg í løn­ar­sam­ ráð­ing­u­num. Nú skulu tey al­ment løntu, sum jú fáa ein »so øgi­lig­an« skatt­a­lætta frá samgonguni fíggja sama skatta­lætta við løn­ar­nið­ur­ skurði, sum sjálv­andi fer at til­eink­ is­gera tað sindr­ið, sum tey fingu í skatta­lætta. Umberingin er her, at samfelagið skal rek­ast fyri krónutal í 2012, sum tað varð í 2011. Í besta føri er aftur her dømi um, at sam­gong­an einki sum helst ætl­ar sær at gera við bygn­að­ar­ligu skeiv­ leik­ar­nar í sam­fel­ag­num. Í ringasta føri prógv um, at skatta­lætt­in ein­ víst hevði til enda­máls at økja um gjónna millum høg og lág í sam­fel­ ag okkara. fortreytirnar broytast Hvat ætlar tey at gera við bygnaðarligu skeivleikarnar? Á middegi í gjár viðgjørdi Fólk­a­ ting­ið blokk­stuð­ ul­in til Før­o­y­a fyri 2012. Sam­ bært upp­skot­i­ num hjá stjórn­ini skal upp­hædd­in vera tann sama, sum hon hev­ur verið síð­ani 2002, 615,5 mill­i­ó­n­ir krón­ur. Men fíggj­ar­mál­ a­ráð­harr­in gjørdi kort­ini greitt, at stjórn­ar­skift­ið í Føroy­um hev­ur ført við sær, at Før­oy­a nú ynskja at fáa eina størri upphædd í blokk­stuðuli. Stjórnin og landsstýrið skulu sam­ráðast um hetta, men flest øll framsøgufólk hjá donsku flokkum gjørdu greitt, at tað kemur ikki upp á tal at prístalsviðgera blokk­in við afturvirkandi kraft. Edmund Joensen, fólk­a­ tings­mað­ur fyri Sam­bands­ flokk­in segði í síni fram­ søg­u­røðu, at tal­an verð­ur bara um at prís­tals­rokna fram­eft­ir, so okk­urt er, sum bend­ir á, at tað er tað, sum lands­stýrið fer eftir. Sjúrður Skale, fólk­a­tings­ mað­ur fyri Javn­að­ar­flokk­in gjørdi púra greitt, at hann er í­móti uppskotinum. Men hann vil ikki reka føroyskan pol­i­tikk á fólkatingi, og at hann hevur givið lyfti um, at hann vil virða tær av­ tal­ur, sum landsstýrið og stjórn­in gera. Hann vísti eisini á av­ tal­u­na, sum hann hevur við bæði tey grønlendsku fólk­a­tings­um­boð­ini, og at tey til­samans kunnu leggja trýst á stjórnina. – Men hetta málið er ikki eitt av teim­um, har vit fara at brúka okkara mandat til hetta. Men hóast eg eri í­móti upp­skot­inum, tað at­kvøði eg fyri tí uppskoti, sum stjórnin og landsstýrið koma til, segði Sjúrður Skaale. Ongan blokk við aft­ur­virkandi kraft Sam­ bandið selur út? Arne Winthereig kjak á síðu 37 Sa­m­ vitsku- og ábr­ygd­ar­ loysi Bergur A. dalsgarð kjak á síðu 38 Eirikur Lindenskov eirikur@sosialurin.fo Hugskot og viðmerkingar – send sms til 225000 Almenn starvsfólk skulu ikki mukka! – Tað sigur í øllum førum sam­bands­ting­mað­ur­in Helgi Abr­a­ham­sen. Og hann hev­ur sæð í Dimm­a­lætt­ing, at að­al­ stjór­in í Al­m­ann­a­ráð­num d­itt­aði sær at fara á mót­ mæl­is­fund leyg­ar­dag­in at mót­mæla blokk-bidd­ing­ini hjá bidd­ara­num av Danne­ brog, Jørg­en Niclasen. Nú er Helgi Abrahamsen í all­ari al­min­d­i­lig­heit ein siði­lig­ur og sátt­ligur mað­ur. Men onkr­ir »gamal­kommu­ nist­isk­ir« tón­ar hóm­ast í hes­ari út­søgnini hjá honum á Face­book: »Sambært myndafrásøgn í Dimm­a­lætt­ing tald­ist að­ al­stjór­in í Al­mann­a­mála­ rá­ð­num millum tey, sum leyg­ar­dagin mótmæltu, at blokk­stuðulin veksur. O.K. so vita vit, hvar vit kunnu spara. Al­m­anna­mál eru helv­tin av fíggj­ar­lóg­ini, og um að­al­ stjórin heldur, at pengar ikki mangla, hví skulu vit onn­ur so?« Hetta er óhugnaligt – og lít­ið hug­a­lig politisk dags­skrá hjá fakfelagsfólki at fyri­h­alda seg til. – Og forrestin... Að­al­stjór­ in, sum Helgi Abra­ham­sen mein­ar við, Eyðun Mohr Han­sen, býr niðri í Vágs­botni, hann er ein av næstu grann­ um Nóls­oyar Páls. Hevur Helgi Abr­a­ham­sen spurt hann, um hann var á fundi, ella hann bara kom fram­við á veg til hús? – Ein umbering hevði sømt seg, góði Helgi Abrahamsen! Tingmaður hartar aðalstjóra