mikudagur 1. februar 2012síða 2

Mikudagur 1. februar 2012 · Nr. 14 Hugskot og viðmerkingar – send sms til 225000 mikudagsblaðið Dagsins redaktørur: Eirikur Lindenskov Stovnaður: 1927 Ábyrgdarblaðstjóri: Eirikur Lindenskov eirikur@sosialurin.fo Útgevari: Sp/f Sosialurin Uppseting: Sosialurin Prent: Prentmiðstøðin Avgreiðsla: mán - frí kl. 08.00 - 16.00 Marknaðardeild lysing@sosialurin.fo Tórshavn Tórsgøta 1, Postboks 76, 100 Tórshavn tel. 341800, fax 341801, post@sosialurin.fo Norðoyggjar Nólsoyar Pálsgøta 1, 700 Klaksvík tel. 458686 fax 458687, klaksvik@sosialurin.fo Suðuroy tel. 375364, fax 375464, tel. 228814, aki@sosialurin.fo, dagfinn@sosialurin.fo Haldarar, sum ikki hava fingið blaðið, kunnu ringja tel. 341818 frá kl. 8.00 til 20.00 og boða frá. Tel. 341800 www.sosialurin.fo Oddagrein Tey í Føroya Arbeiðs­gev­ara­ fel­ag kunnu harmast, at Jørg­ en Nicl­asen og Fíggj­ar­mál­a­ ráð­ið ikki komu upp á banan í løn­ar­sam­ráð­ing­u­num eitt sind­ur fyrr. Fak­fel­øg­ini, sum hava gjørt sátt­mál­ar á priv­ ata ar­beiðs­markn­að­i­num, hava fing­ið løn­ar­hækk­ing, og so­leið­is á­virk­ar skatt­a­lætt­in til tey ríku ikki løn­ar­út­reiðsl­ ur­nar pos­i­tivt hjá teimum ar­beiðs­gev­a­r­um, sum skulu gjalda teim­um fátækaru løn. Men øðrvísi er hjá tí al­ menna, nú lærarafelag og starvs­mann­a­felag hava lagt støð­ið til null-loysn­ir fram­ yvir. Tað er ringt at skilja tað, sum fak­fel­øg­ini siga. For­kvinn­an í Starvs­mann­a­ fel­ag­num royn­ir at for­klára okk­urt, sum er sera ringt at skilja, uttan tað, at Starvs­ mann­a­fel­ag­ið hev­ur to­t­alt kap­i­tu­ler­að. Tey tosa um ikki at sam­an­tvinna skatt og løn... Hvat merk­ir tað? Er tað ikki ein síðu av somu søk? Flatskatturin er komin fyri at vera. Tað kann gott vera, at Javn­að­ar­flokk­ur­in og Tjóð­veldi lova at bakka aft­ur, koma teir til vald­ið. Men tað man vera ein ynski­dreym­ur. Í so máta er Fólka­flokk­ur­i­n nógv sterkari enn Javn­að­ ar­flokk­ur­in og Tjóð­veldi. Tá Fólka­flokk­ur­in hev­ur gjøgn­ um­ført eina ójavna skatt­ a­uml­egg­ing, so verður hon verð­andi. Tað vísir søg­an. Hóast tað ikki ber til flokka fak­felagslimir í á­vís­ ar pol­it­isk­ar flokkar, so er eyðsæð, at borg­a­rligu flokkarnir helst hava eins nógvar stuðlar mill­um fakfelagslimir, sum vinstr­ a­flokk­ar­nir. Um so var, so høvdu limirnir tikið undir við tiltøkunum fyri jól, sum onga ávirkan høvdu... Jørgen Niclasen hevur sagt tað so leingi. Summi hava flent, onnur hava ypt øksl, með­an upp­aft­ur onn­ ur hava hild­ið mannin tosað svart. Men í dag støðan púra greið: Fram­tíð­in er borg­ar­lig! Tað hava løg­t­ing og lands­stýr­i prógv­að í ov­ ur­mát, og tað hava fýra fak­fel­øg eis­ini gjørt: Mask­in­meist­ar­a­fel­ag­ið, Før­oya Lær­ar­a­fel­ag, Starvs­mann­a­ fel­ag­ið og Havn­ar Ar­beiðs­kvinn­u­ fel­ag hava nú ásannað tað sama, at fram­tíð­in er borg­ar­lig, og tí skulu løn­ir­nar ikki hækka. Tey hava eisini góðtikið, at tey sum tjena nógv meira, enn teirra lim­ir, skulu hava skattalætta. Ein skatt­alætti til tey ríku fer at seta ferð aftur á sam­fel­ags­bú­skap­in. Tað ger hann ikki, um tey lágløntu fingu hann – tykist margháttliga nið­ur­støð­an hjá fakfeløgunum at vera. Spurningurin er so, um púra eing­in stirð­il er í fakfeløgum longur, ella tað er borg­ar­lig­ur politikkur, sum hev­ur valdið har eisini. Javanaðarflokkurin hevði so ong­an kjans havt at ført so fak­fel­ ags­fígg­inda­lig­an poli­tikk. Hevði tað hent í tíð­ini hjá Atla Dam, so hevði hann ver­ið lýnsj­að­ur, sum hann bleiv í 1994. Tá jarðløgdu nakrir fak­ fel­ags­formenn Javnaðarflokkin, tí hann var so fíggindaliga sinnaður móti fak­fel­øg­u­num. Tey gjørdu tá tann størsta brøl­aran, sum fakfelagsfólk kundu finna uppá. Tey sorlaðu ein flokk, sum í øllum førum í sínu stevnu var ein verkamnna- og fakfelagsflokkur, fyri at skapa ein nýggjan flokk, sum beinanvegin kom í stríð við seg sjálvan, var totalt til grin, og sum prógvaði, at hesi fakfelagsfólkini ikki dugdu at reka politikk. Javnaðarflokkurin kom ong­an­ tíð fyri seg aftur. Hann umboðar eftir øllum at døma ikki tað, sum fakfelagsfólk vilja hava, tí velja tey ikki Javnaðarflokkin. Tey velja held­ur Sambandsflokkin – og nú kanska serliga Fólkaflokkin, tí hann gev­ur skattalætta til tey ríku, og tað gagn­ar opinbært samfelagnum sum heild. Fimm fakfeløg hildu saman í ein­um fak­fel­ags­sam­starvi. Sjúkra­ røkt­ar­frøð­ing­ar­nir rýmdu fyrst. Sam­an­hald­ið helt ikki, ped­a­gog­ ar­nir máttu sigla sín egna sjógv, meða­n fyrst lærarar, síðani starvs­ manna­felag og at enda eisini ar­ beiðs­kvinn­ur­nar góð­t­óku, at skatt­ a­lætt­in til ríku hevur so stóran týdn­ing, at teim­um lágløntu nýtist onga løn­ar­hækking. Og forkvinnan í Starvs­manna­ fel­ag­num er kom­in til ta nið­ur­ støðu, at okkum tørvar eina lands­ org­an­i­s­a­ti­ón, eitt LO... Fakfelags-kaputilatiónin er ein stórur borgarligur sigur Tingfólk halda kortini ikki, at tey skulu fimm prosent nið­ur í løn... Tað var 16. desember í fjør – altso fyri einum góðum mán­aði síðani – at vit spurdu ting­fólk, um tey vildu ganga sum fyri­myndir og lækka sína egnu løn eitt nú fimm pro­sent. Og tað vildu tey fegin. Ein stórur og greiður meir­ i­luti segði, at hes­um høvdu tey einki ímóti. Tí sjálv­andi skuldu tey ganga sum fyr­i­ myndir. Og síðsta hósdag fingu tey høv­ið, tí undir aðru viðgerð av løg­tings­fíggj­ ar­lóg­ini legði Fram­sókn broyt­in­g­ar­up­p­skot fram, har tey tóku hesi ting­fólk upp á orðið – og skutu upp, at ting­løn­in lækk­ar fimm prosent. Men nú vóru tað níggju tingfólk, sum ikki stóðu við tað, sum tey høvdu sagt við Sosialin – at tey vildu lækka løn­ ina fimm prosent. Tey atkvøddu tí ímóti upp­skot­i­num hjá Fram­sókn um at lækka løn­ir­nar júst somu fimm prosent. Meira kann lesast um hetta málið á síðu 6 og 7 í blað­num í dag. Men vert er at hava í huga, at Sjálv­stýr­ is­flokk­ur­in hevði júst sama upp­skot frammi fyri góð­um ári síðani – og Jógvan Skor­ heim, ting­mað­ur floksins, vísti nett­up á hetta, tá vit spurdu hann í desember, so sjálv­andi var hann fyri hes­um. Men tá trýstast skuldi á knøttin hóskvøldið hugsaðu Jógvan Skorheim og hini níggju kanska meira um flatskattin, áðrenn tey t r ý s t ­u á nei- knøtt­ in... Gott er... vit fingu flatskatt Blaðteknarin á danska Eks­t­r­a­blað­num, Mort­en In­ge­mann, er skemt­i­lig­ ur og kann verða rætt­i­liga hvass­ur í sín­um tekn­ing­um. Í dag hevur hann teknað fyrr­ver­andi danska for­sæt­ is­ráð­har­r­an Lars Løkke Ras­ mus­sen, sum heldur feriu sunn­an­fyri. Boðskapurin í tekn­ingini er, at Løkke leingir sína feriu, tí sam­stund­is sum hann ikki er so sjón­lig­ur í donsk­um poli­tikki, gongur hann støðugt fram í velj­ara­ kann­ing­unum. Hann kann tað sam­a sóla sær sunnanfyri. Ing­e­mann ­hevur eisini tik­ ið før­oysku konuna hjá Løkke, Sól­run Jákupsdóttir, við á tekn­ing­ina, og með­ an Løkke er í svimjibuksum við donsk­um flaggi, hevur ætl­anin iva­leyst verið at lata Sól­run í svimjidrakt við før­oysk­um flaggi. Men har er tað, at onkur gong­ur galið hjá danska tekn­a­r­a­num... Almenna yvirhálaði tað privata Neyð­ar­ róp frá 15 ára gamlari gentu Bjørk Tróndheim kjak á síðu 15 Prísurin fyri flat­ skattaøði Bjørt Samuelsen kjak á síðu 16 Eirikur Lindenskov eirikur@sosialurin.fo Hugskot og viðmerkingar – send sms til 225000 Framtíðin er borg rlig a Skeiv svimjidrakt