mikudagur 9. mai 2012síða 2

Mikudagur 9. mai 2012 · Nr. 53 mikudagsblaðið Stovnaður: 1927 Ábyrgdarblaðstjóri: Eirikur Lindenskov eirikur@sosialurin.fo Útgevari: Sp/f Sosialurin Uppseting: Sosialurin Prent: Prentmiðstøðin Avgreiðsla: mán - frí kl. 08.00 - 16.00 Marknaðardeild lysing@sosialurin.fo Tórshavn Tórsgøta 1, Postboks 76, 100 Tórshavn tel. 341800, fax 341801, post@sosialurin.fo Norðoyggjar Nólsoyar Pálsgøta 1, 700 Klaksvík tel. 458686 fax 458687, klaksvik@sosialurin.fo Suðuroy tel. 375364, fax 375464, tel. 228814, aki@sosialurin.fo, dagfinn@sosialurin.fo Haldarar, sum ikki hava fingið blaðið, kunnu ringja tel. 341818 frá kl. 8.00 til 20.00 og boða frá. Tel. 341800 www.sosialurin.fo Oddagrein Dagsins redaktørur: Eirikur Lindenskov Politiska orðaskiftið í sjónvarpinum í gjár­kvøldið vísti enn sum áður, hvussu frustrerað politiska skip­an­in í Før­oy­um er. Løgmaður legði út við at siga, at pol­itisk semja er um, at pen­sjóns­ald­ ur­in ikki skal hækka tey fyrstu trý til fimm árini. Tað ljóð­aði sum um hetta er ein av­gerð, sum er tik­in í breið­ari semju í sam­gongu so væl sum í and­ støðu. Men tað vita øll, at tað pass­ar ikki. Síðani Jørgen Niclasen fríggj­a­ morg­un­in 30. mars á há­tíð­ar­lig­um tíð­ind­a­fundi í glas­húsi­num á Argj­ um kunn­gjørdi, at pen­sjóns­ald­ur­ in skuldi hækka til minst 68 ár frá 1. jan­u­ar 2013, hava aðr­ir fel­ag­ar hjá honum kapp­rópt um, at so skal ikki verða. Tal­an er bara um eina ætlan, sum støða als ikki varð tikin til. Niðurstøðan er nú, at hetta eru bara karm­ar­nir, sum eru bornir í ting­ið. Pen­sjóns­bólk­ur­in og løg­ting­ið skulu taka støðu til, um pen­sjóns­ald­ ur­in skal hækka. Men faktum er, at Jørgen Nicl­a­sen boðaði frá hesum 30. mars. Land­ið skal spara, og við hesum upp­skot­ i­num frá sam­gong­uni kundu tær fyrstu 40 milli­ón­ir­nar finn­ast við at nokta teim­um nú 66 ára gomlu sína fyrstu árs pensjón. At hetta er ein himmalróðandi a­sos­i­al­ur­ pol­i­tikk­ur, er runn­ið sam­ gong­u­fel­øg­unum ­hjá Jørg­eni Nicl­ a­sen til hugs, og tí royna teir hvør í sín­um lagi at eft­ir­ra­t­i­on­al­i­sera – og tað vóru tí júst slík­ar eft­ir­rati­o­nal­i­ ser­ing­ar, sum eyðkendu kjakið í gjár­ kvøld­ið. Vit hava fyrr sæð, at Jørg­en Nicl­ a­sen er kom­in við kon­tro­ver­s­i­ell­um upp­skot­um – eitt nú flat­skatt­in og skatt­ing av pensjónum við inngjaldi, sum hann kortini so ella so fær sín­ ar sam­gong­u­fel­ag­ar at hoppa upp­á. Løgmaður hevur helst møtt stór­ari mót­støðu í bak­land­i­num hjá sær, og tí roynir hann at seta seg upp­í­móti Jørgeni Niclasen hesaferð. Og tá Jenis av Rana held­ur seg til and­støð­ u­leik­lut­in í sam­gong­u­ni, so er lítið sum bend­ir á, at nakað sum helst kemur burt­ur pen­sjóns­ný­skip­an­ini. Tað mest hugs­andi er, at and­støð­an fer at taka seg úr pensjónsbólkinum – og at nýskipanaruppskotið full­kom­ i­liga dettur á gólvið eins og komm­un­ u­re­form­ur­in, sum fekk mønu­sting­ in á marg­hátt­ligu fólka­at­kvøð­uni hósdagin. Í kjakinum um skúlaøki gjørdist hyggj­arin ikki stórt klókari. Sam­ gonga og and­støða draga hvør sína línu – og full­kom­iliga mis­eydn­aða fólkaaktvøðan um komm­un­u­sam­an­ legg­ing hev­ur í øll­um før­um fing­ið løg­mann til at gloyma alt um størri komm­un­al­ar eind­ir, men heldur at tosað um sam­starvs­eind­ir. Politiska skipanin er frustrerað. Ong­ar breiðar semjur eru í ljósmála. Tvær av ætl­aðu ný­skip­an­u­num tykj­ ast farn­ar fyri bakka. Sam­gong­an stend­ur sterk og stinn og samd sam­ an um reak­ti­on­eru broyt­ing­ar­nar, hvørs endamál er at flyta peng­ar frá teimum fátækaru til tey rík­aru. Gitt verður, at pensjóns­ bólkurin fer í upploysn Tað vóru boðini, Høgni Hoy­dal fekk frá løgmann í orða­skift­i­num í sjónvarpinum í gjár­kvøld­ið, tá Høgni Hoydal spurdi politikararnar, hvat teir sjálvir høvdu spart. – Tit tosa um, at øll skulu lyfta í felag, øll skulu verða við til sparingarnar. Kann eg spyrja tykkum, hvat tit sjálv­ir hava spart, spurdi Høgni Hoydal. Speiska viðmerkingin frá løg­manni var stutt og kontant: – Far og arbeið í sjón­ varp­i­num vissi tú skalt spyrja okkum! Far og arbeið í sjón­ varpinum Høgni! Frustrerað politisk skipan Lyftið, sum Jenis av Rana hev­ur fingið frá sínum sam­ gong­u­fel­øg­um um, at við­ur­ skiftini í ALS skulu broyt­ast, er eitt lyfti, sum als einki er vert. Samgongan kann ikki geva eitt slíkt lyfti, tí tað er stýr­ið, sum ger av, hvussu við­ur­skift­ini hjá ar­beiðs­leys­ um skulu vera, og løg­ting­ið skal bara virka sum at­kvøðu­ neyt hjá stýr­i­num. So­leið­is er støð­an, og um løg­ting­ið ikki virð­ir ta støð­una, so legg­ur stýr­ið í ALS frá sær. Sostætt er tað eitt tómt lyfti, sum Jenis av Rana sigur seg hava fing­ið frá sín­um sam­gongu­ fel­øg­um. Sambært Jenisi av Rana er tað best, at hann verð­ur ver­andi í sam­gong­uni. Á­var­ing­in frá hon­um um at rýma hev­ur hjálpt. Hann hevur fing­ið sam­gong­ una meira so­si­ala, sig­ur hann. T a ð kann vera, at Jenis av Rana sjálv­ur trýr tí, hann sig­ur. Men tey flestu munnu síggja, at Jen­is av Rana enn eina­ferð hev­ur bluff­að, og tað gert tú ikki fleiri ferð­ir. Held­ur ikki í pol­i­tikki. Tað var annars ikki við mýk­i­nd­um, sum feðg­ar­nir báð­ir, Jen­is av Rana, for­mað­ ur Mið­floks­ins, og son­ur­in, Hall­ur av Rana, for­mað­ur í u n g ­ manna­fel­ag­num hjá Mið­ flokk­i­num, fóru við sam­ gong­uni. Son­ur­in rópti tað himmal­róp­andi arro­gansu, með­an Jenis av Rana stóð fram sum tann góði maðurin, ið ikki hevði hjarta til pol­i­ tikk­in hjá samgonguni. Vit halda, at hetta spæl fyri gall­a­r­í­num. Spurningurin er, um sam­ gong­u­felag­ar­nir lurta eftir Jenisi. Tað nýtist teimum ikki, tí Mið­flokk­ur­in hev­ur sum so ongan týdn­ing í sam­gong­uni. Sjálv­andi er tað stutt­lig­ari hjá løg­manni at hava eina breið­ ari sam­gongu, men politikk­in hjá sam­gong­uni á­virk­ar tað ikki, tað er sjón fyri søgn, tí enda­mál­ið hjá sam­gong­uni er enn sum áð­ur at taka frá teim­um á nið­astu rók­u­num, og geva teim­um á ov­astu rók­ um sam­fel­ags­ins – fólki sum Jen­is við fleiri feit­um løn­um og fleiri almennum trygg­ um pen­sjón­um – pen­sjón­um, sum ikki verða broytt­ ar, ikki ein gong bleyta hjart­að hjá Jen­is­i av Rana. Jenis hevur tað best í samgonguhitanum Løg­ frøðiligt sirkus Helgi Abrahamsen kjak á síðu 12 Ein túr yvir við Strond Halla samuelsen kjak á síðu 13 Eirikur Lindenskov eirikur@sosialurin.fo Hugskot og viðmerkingar – send sms til 225000 Lisið á