fríggjadagur 13. juli 2012síða 38
‹ fyrra síða allar 100 síður næsta síða ›
Tekstur á síðuni
nr. 77 · 6. juli 2012
6
VIKUSKIFTI
heldur ikki gylt, men meira jarðbundin
og ítøkilig. Ungdómsarbeiðið hjá flokk
inum hevur heldur ikki verið nóg støð
ugt, og flokkurin hevur í ov lítlan mun
sett nýggjar politikarar við. Hetta er ein
av høvuðsavbjóðingunum. Politisku
ungmannafeløgini fáa peningaligan
stuðul til sítt virksemi, men limatalið
í Unga Sjálvstýri lýkur ikki treytirnar
fyri at fáa stuðul frá FUR. Tað skapar
sjálvsagt ójavna í politiska ungdóms
virkseminum.
Um Sjálvstýrisflokkurin ikki
røkkur upp um tinggáttina,
tá løgtingsval verður aftur –
hvar stendur flokkurin so?
– Eg hevði fegin viljað sagt, at hasin
spurningurin er hypotetiskur, men tað
er hann tíverri ikki. Tað sigur seg sjálvt,
at tað verður sera trupult at koma
afturíaftur, um Sjálvstýrisflokkurin ikki
fær tingsess eftir næsta løgtingsval.
Rembingar hava verið í Sjálv
stýrisflokkinum seinastu árini.
Besta dømi er, at flokkurin
hevur skift formann tvær ferðir
seinastu tvey árini, og tað boðar
ikki frá støðufesti. Hvussu
hevur tú upplivað hesi árini?
– Framgongdin var stór, tá Sjálv
stýrisflokkurin fekk tveir tingsessir á
løgtingsvalinum í 2008. Kári á Rógvi
hevði størstu undirtøkuna tá, og tað var
upplagt, at hann tók við sum formaður,
tá hann bjóðaði seg fram í 2010. Tað
var eingin orsøk at skapa stríð um
formanssessin. Slíkar rembingar, sum
hava tikið seg upp, hava stóra ávirkan
á ein lítlan flokk, men vit royna nú at
finna fótafestið aftur.
Tú segði, tá Kári á Rógvi tók sum
við formaður, at tú fór undir
ongum umstøðum at sita sum
formaður 60 ára gamal. Kennir
tú teg noyddan at vera formaður
í Sjálvstýrisflokkinum nú?
– Eg segði, tá eg fór frá sum formaður,
at hetta var eftir øllum sólarmerkjum
at døma mín seinasta røða sum for
maður. Kári á Rógvi var ungur og
ágrýtin og legði nógv fyri í royndini
at vinna Sjálvstýrisflokkin fram. Tað er
harmiligt, at tað ikki eydnaðist. Reglu
gerðin í Sjálvstýrisflokkinum sigur,
at formaðurin skal finnast millum
landsstýris- ella løgtingsumboð floks
ins. Eg var einsamallur tingmaður eftir
løgtingsvalið í fjør, og tók sostatt við
aftur sum formaður. Nei, eg kenni meg
ikki noyddan. Vit, sum umboða flokk
in nú, stríðast fyri hugsjónini og líta
frameftir.
Sjálvstýrisflokkurin stóð seg
ikki væl á løgtingsvalinum
í fjør, tá flokkurin misti ein
tingsess. Tú fór í samgongu við
Sambandsflokkin, Fólkaflokkin
og Miðflokkin fyri at fáa
ávirkan á føroyskan politikk.
Hvussu hevur hetta eydnast?
– Tað hevur eydnast í ávísan mun.
Tað eru kortini málini um at tiðna
ríkisveitingina, flatskattin og skatta
pensjón við inngjald, sum hava sett
sín sermerkta dám á samstarvið. Tað
eru ikki mál, sum Sjálvstýrisflokkurin
hevur borgað fyri, og vit hava ikki
verið so sjónlig, sum vit vildu. Tað er
heldur eingin loyna, at tað ikki var
Sjálvstýrisflokkurin, sum vildi hava
hesar broytingar, men tað var eitt
krav frá stóru samgonguflokkunum,
um vit skuldu vera við. Vit renna
ongantíð undan ávirkan, og eru fegin
við til at taka nøkur politisk tøk. Tað er
okkara skylda. Vit hava skrivað undir
samgonguskjalið og eru trúgv móti
samstarvinum, hóast tað eru partar
av skjalinum, sum vit kundu hugsað
okkum øðrvísi. Ein veikleiki hevur verið,
at samgongulimur tváar sínar hendur
í fjølmiðlunum og sigur, at flokkurin
ikki tekur undir við politikkinum hjá
síni samgongu. Vit hava onga trongd at
marknaðarføra okkum sum mótstøðu
hjá okkara egnu samgongu.
Henda samgongan hevur framt
stórar politiskar broytingar
seinastu mánaðirnar, og mót
støðan hevur verið stór. Tað líður
Sjálvstýrisflokkurin undir nú,
sambært veljarakanningini. Kann
hetta samgongusamstarvið ikki
verða eitt bakkast fyri flokkin?
– Tað kostar at sita við valdinum, og tað
kostar at sita í andstøðu. Tað er okkara
skylda at vera við, tá møguleiki er fyri
tí, serliga tá flokkurin er so lítil. Sjálv
stýrisflokkurin hevur ásannað, at vit
máttu »svølgja nakrar kamelar,« sum
tað verður tikið til, fyri at kunna ávirka
nøkur av málunum, vit brenna fyri. Tað
fekk ikki verið øðrvísi.
Hvønn leiklut hava tit í hesum
samgongusamstarvinum?
– Sjálvstýrisflokkurin hevur ábyrgd
av innlendismálum, og tað er ein stór
avbjóðing. Eg kann nevna nøkur mál,
sum fylla ella hava fylt nógv:
Vegleiðandi fólkaatkvøðan um
kommunusamanlegging. Nýggj byggi
lóg er samtykt. Avtala fingin um olju
flutning til Skúvoy. Tríggjar oyggjar
viðurkendar sum Ramsar-øki. Fremja
avtaluna í samgonguskjalinum um at
yvirtaka útlendingamál.
Umhvørvispolitikkurin er rúgvis
mikil. Málið er at minka okkara heim
liga útlát av veðurlagsgassum við 20
prosentum í 2020, og tað má røkkast.
Sjálvstýrisflokkurin verður heldur ikki
róptur fíni-flokkur av ongum. Mentan,
gransking og útbúgving hava hægstu
raðfesting. Ein nýggj fiskivinnuskipan
skal fáast í lag, tá vit fara frá verandi
skipan í 2018 o.s.fr
Veljarakanningin vísti, at
tit missa undirtøku. Hvussu
syrgir tú fyri, at tað er ein
sterkur Sjálvstýrisflokkur,
ið hevur havt ávirkan, tá
løgtingsval verður aftur?
– Tað er ein dári, sum ikki lurtar eftir
veljarakanningum. Tað er kortini
ómøguligt hjá okkum at laga okkara
politikk eftir veljarakanningum, har
tað ofta eru stór sveiggj í úrslitunum.
Útlitini fyri at verða sjónlig á politiska
leikpallinum skuldu verið betri, nú
Sjálvstýrisflokkurin hevur umboðan
í landsstýrinum, Jógvan Skorheim í
løgtinginum og Kristionnu Winther
Poulsen sum fyrsta varalim. Mangar
truplar og illa umtóktar avgerðir
skulu takast, sum krevja breiðan
og sterkan politiskan rygg. Tað vil
Sjálvstýrisflokkurin. Vit taka ábyrgd
av landsins leiðslu. Flokkurin eigur
trúgvar stuðlar kring landið, sum altíð
eru til reiðar saman við valfeløgum,
landsnevnd og Unga Sjálvstýri at rætta
eina hjálpandi hond, t.d til løgtingsval.
Stóru málini um ríkisveitingina,
flatskattin og at skatta pensjón við
inngjald, fáa ikki eins stóra umrøðu
nú. Tað eru gott og væl trý ár til næsta
val, og vit mugu nú syrgja fyri at vera
meira sjónlig og vísa á okkara avrik. Eg
ivist ikki í, at Sjálvstýrisflokkurin livir
væl og røkkur einum góðum úrsliti, tá
løgtingsval verður aftur.
Mynd: Álvur Haraldsen
– Ein veikleiki hevur verið, at samgongulimur tváar sínar hendur í fjølmiðlunum og sigur,
at flokkurin ikki tekur undir við politikkinum hjá síni samgongu
Vald tingfólk hjá
Sjálvstýrisflokkinum
eftir seinna heimsbardaga:
Símun Petur Zachariasen . . . . . . 1946 – 56
Jóhan Kallsoy . . . . . . . . . . . . . . . . 1950 – 54
Louis Zachariasen . . . . . . . . . . . . 1946 – 50
Djóni í Geil . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1954 – 58
Sámal Petersen . . . . . . . . . . . . . . 1956 – 66
Marius Johannesen . . . . . . . . . . . 1958 – 66
Hilmar Kass . . . . . . . . . . . . . . . . . 1966 – 88
Asbjørn Joensen . . . . . . . . . . . . . 1974 – 88
og 1990 – 93
Frederik Olsen . . . . . . . . . . . . . . . 1980 – 84
Lasse Klein . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1988 – 94
Tórbjørn Poulsen . . . . . . . . . . . . . 1988 – 90
Helena Dam á Neystabø . . . . . . . 1990 – 01
Álvur Zachariasen . . . . . . . . . . . . 1994 – 98
Sámal Petur í Grund . . . . . . . . . . 1998 – 02
Kári P. Højgaard . . . . . . . . . . . . . . 2002 – 12
Kári á Rógvi . . . . . . . . . . . . . . . . . 2008 – 11
Millum varafólkini kunnu nevnast Malla Samuelsen,
sum var fyrsta kvinna á Føroya løgtingi, Guttormur
Klein, Jákup Sverri Kass og Jógvan Skorheim.