fríggjadagur 14. september 2012síða 2

Fríggjadagur 14. september 2012 · Nr. 107 Stovnaður: 1927 Ábyrgdarblaðstjóri: Eirikur Lindenskov eirikur@sosialurin.fo Útgevari: Sp/f Sosialurin Uppseting: Sosialurin Prent: Prentmiðstøðin Avgreiðsla: mán - frí kl. 08.00 - 16.00 Marknaðardeild lysing@sosialurin.fo Tórshavn Tórsgøta 1, Postboks 76, 100 Tórshavn tel. 341800, fax 341801, post@sosialurin.fo Norðoyggjar Nólsoyar Pálsgøta 1, 700 Klaksvík tel. 458686 fax 458687, klaksvik@sosialurin.fo Suðuroy tel. 375364, fax 375464, tel. 228814, aki@sosialurin.fo, dagfinn@sosialurin.fo Haldarar, sum ikki hava fingið blaðið, kunnu ringja tel. 341818 frá kl. 8.00 til 20.00 og boða frá. Tel. 341800 www.sosialurin.fo Oddagrein ?? Síða 8 ??? Kjak á síðu 13 Hugskot og viðmerkingar – send sms til 225000 Eirikur Lindenskov eirikur@sosialurin.fo Um tveir mánaðir skulu før­oy­ing­ar aft­ur á komm­unu­val at kjósa fólk at stýra teimum tríati komm­un­u­num, sum vit fram­veg­is hava í Før­oy­um. Fáur mundi ivast í við sein­asta kommu­nuval í 2008, at komm­un­ur­ nar hes­a­ferð fóru at verða mun­andi færri í tali, men so varð ikki. Ein nýggjur kommunubygnaður hev­u­r verið á skrá leingi, men lítið og einki er hent seinastu 20 árini. Tos­að hevur verið um at leggja á­byrgd­ar­øki út til kommunurnar, eitt nú eldra­økið og skúlaøkið. Men tað er bara ikki hent. Gamaní hava fleiri komm­unur sjálvbodnar lagt sam­an, men tað hevur einki við poli­tikkin hjá teimum skiftandi lands­stýr­u­num at gera – tað hev­ur ver­ið gjørt av skyn­sam­um og upp­ løgd­um or­søk­um, sum hava gagn­að báð­um pørtum. Tað sigur seg sjálvt, at tríati komm­un­ur er alt ov mikið til okkar lítla sam­felag. Bara raksturin av øll­ um hes­um komm­unu­um­sit­ing­um – við hvør sín­um borg­ar­stjóra – er ein tung og púra óneyðug byrða hjá fleiri teirra. Tí var tað kærkomið, nú tað kom har til, at landsstýrið fór at spyrja fólk­ið, hvussu kommunurnar skuldu leggj­ast saman. Men fólka­at­ k­vøð­an tann 3. mai í ár man vera ein tann mest jánkaliga, vit nakr­antíð hava havt. Hon minnir kanska ikki sørt um hana, sum var fyri neyvt 66 árum síðani í dag  ella um hana, sum skuldi verða 26. mai í 2001, men sum Anfinn Kallsberg, fyrrverandi løg­mað­ur, avlýsti í tøk­um tíma, tí hann var bangin fyri, at hon fór at binda okkum fastari í rík­is­felags­ skap­i­num. Og tað er júst tað, sum hendi. Tann illa fyrireikaða fólkaatkvøðan hjá lands­stýrinum fekk ikki fólk á val, tí tey vistu rætt og slætt ikki, hvat fólkaatkvøðan gekk út upp­á. Tískil er støðan meira fast­læst nú, enn hon var, um eingin fólka­at­ kvøða hevði verið. Tað sigur seg sjálvt, at vit skulu hava størri kommunalar eindir, men úrslitið av fólkaakvøðuni bleiv, at vit bara skulu hava tríggjar komm­ un­ur færri. Tað ger so púra ongan mun. Skulu vit leggja kommunur saman, so tað munar, so skulu vit nið­ur á nakrar heilt fáar komunur, sum kunnu teljast á einari hond. Kommunurnar kring landið mugu helst sláa seg til tols við, at tað verð­ur ikki løgtingið ella lands­ stýrið, sum fer at leggja tær sam­an. Til tess er politiska skipanin alt og stirvin og alt ov ryggleys. Lands­ pol­i­ti­k­ararnir tora ikki at taka eina slíka støðu. Tí mugu komm­un­urnar halda fram við tí meira ella minni tilvildarliga sam­an­legg­ing­ar­pol­i­ tikk­i­num, sum hevur verið framdur sein­astu árini. Og tað er spell, tí best var um leist­ur­in var skilagóður og greiður. Nýtt umfar av Hvonn Live Fyri triðju ferð skipar Sunda komm­una fyri ment­una­r­viku, sum verður sett leygarkvøldið við kvøld­setu í Eydnuni, har Sofus D. Johannesen, bygd­ar­ ráðs­lim­u­r, setur tiltakið. – H­ø­v­uðs­end­a­mál­ið við vik­uni er at varpa ljós á ment­an í breið­um týdn­ingi, men eitt ann­að end­a­mál, ið eisini vig­ar tungt, er at hava hesi ment­un­ar­tiltøk so nógva staðni sum gjørligt, helst í hvørj­ari bygd í kommununi, sig­ur Sofus D. Johannesen. Hann sigur, at komm­un­an hevur boð­ið yms­um fel­ags­ skap­um við at skipa fyri til­ tøk­um, t. d. bygd­ar­fel­øg­um, ítr­ótt­a­r­fel­øg­um, kirkj­u­num. – Fleiri av hesum hava tik­ið av, men kommunan kundi hugsað sær størri á­huga, so man fekk fjøl­ broytt­ari skrá, men kanska verð­ur hetta betri næsta ár. Hó­ast tiltøkini ikki eru so mong í tali, sum onkrar aðrar komm­un­u­r hava, so eru tey fjøl­broytt og á­huga­verd. Her eru bæði tón­leikur, kvøldseta, fyri­lestr­ar, fram­sýn­ing, dans­ ur og nógv ann­að. Allir ald­ urs­bólk­ar kunnu finna til­ tøk, um eru áhugaverd fyri tey, og tiltøkini eru rímuliga væl spjadd millum bygdirnar, sigur Sofus D. Johannesen. Alment verður ment­ un­arv­ikan sett í Eydnuni leyg­ar­kvøl­dið, har m. a. virð­ is­løn­ir í sam­band við urt­a­ garðs­kapp­ing, sum komm­ un­an hev­ur skip­að fyri í summ­ar, verða latn­ar, eins og ein heið­ur­sgáva verður lat­in fyri mentunaravrik. Mentunarvikan byrjar fríggja­kvøld­ið 14. og endar leyg­ar­dagin 22. september 2012. vikuskiftisblaðið Hans Pauli Strøm »Ongin før­oy­ing­ur hevur nakrantíð stjórn­að slíkum luftkastelli sum Bárður Nielsen! »Vælferð fram um luft­ kast­ell­ir« skrivar hann, sum sjálv­ur blak­aði mest á­byrgd­ar­fulla starv­ið í land­ i­num frá sær fyri at loypa yv­ir í gull­rand­aða stjór­a­ starv­ið fyri størsta luft­kast­ elli nakr­an­tíð í Føroya søgu, tað við­g­itna Stóratjørn-pro­ jekt­ið...« Leygarkvøldið fer Rás2 undir eina nýggja røð av Hvonn Live send­in­gum. Hvonn Live eru sendingar, sum Rás2 sendir beinleiðis av Hvonn í Havn. Í sendingunum eru sam­røður við aktuellar gestir, kjak, undirhald og liv­ andi tónleikur. Í fyrstu sendingini í heyst, sum verður leygarkvøldið, vitja borg­ar­stjór­arnir í Tórshavnar og Klaks­víkar kommunu, Heð­in Mort­en­sen og Gunvá við Keldu. Prátað verður við tey um upp­liv­ing­ar sum borg­ ar­stjór­ar, spurt verður hvat tey halda um hvørt annað, og so skulu tey eisini kappast í spurn­ar­kapp­ing, har tey skulu gita spurn­ingar um um komm­ un­una hjá hvørjum øðrum. Nýggi krinvarpsstjórin Dia Mid­jord verður eisini gestur í send­ing­ini, og fyrrverandi fót­bólts­spælarin Ingi Højsted greið­ir frá um sína fótbóltstíð við nógv álvarsomum skað­ um. Dreingjabólkurin All-In, sum í summar hevur hittað við sang­i­num Vanja, hevur sína fyrstu live-framførslu. Teir syngja bæði stóra hittið og ein spildurnýggjan sang. Eis­ini fer Bárður Johannesen at spæla live. Vertir í sendingini eru Rann­vá Gaard Fossaberg og Eyð­un Klakstein. Hvonn Live verður leyg­ar­ kvøl­d­ið kl. 20.00 Tá vit vrakaðu loysingina Johan Petersen kjak á síðu 14 Veitslan avlýst...? Tóra við Keldu Eygamálið síðu 14 Dagsins redaktørur: Eyðun Klakstein Lisið á Torbjørn Jacobsen, fyrr­ver­ andi løg­tings- og lands­stýr­ is­mað­ur, hug­leið­ir í Tíð­ar­ grein í blað­num í dag um 14. sep­tem­ber, sum er ein heilt ser­lig­ur dag­ur í før­oysk­um pol­i­tikki. – Í mínum hugaheimi snýr loys­ing­in seg um sam­ band. Sam­band við all­an heim­in, har før­oyska tjóð­ in, í kon­struk­ti­ón­ini sum na­ti­o­nal­stat­ur, er javn­bjóð­ is leik­ari á al­tjóða pall­i­num, sum tek­ur full­a og treyt­a­ leysa á­byrgd av sær sjálv­ um og sum hevur javn­bjóð­ is rætt­indi í øll­um sam­skifti við onn­ur lond, skriv­ar Tor­ bjørn Jac­ob­sen. Les Tíðargreinina á síðu 15 Loysing er samband Mentanarvika í Sundalagnum Politikarar megna ikki at leggja kommunur samnan Kommunur saman uttan kós