mikudagur 7. november 2012síða 2

Mikudagur 7. november 2012 · Nr. 130 mikudagsblaðið Stovnaður: 1927 Ábyrgdarblaðstjóri: Eirikur Lindenskov eirikur@sosialurin.fo Útgevari: Sp/f Sosialurin Uppseting: Sosialurin Prent: Prentmiðstøðin Avgreiðsla: mán - frí kl. 08.00 - 16.00 Marknaðardeild lysing@sosialurin.fo Tórshavn Tórsgøta 1, Postboks 76, 100 Tórshavn tel. 341800, fax 341801, post@sosialurin.fo Norðoyggjar Nólsoyar Pálsgøta 1, 700 Klaksvík tel. 458686 fax 458687, klaksvik@sosialurin.fo Suðuroy tel. 375364, fax 375464, tel. 228814, aki@sosialurin.fo, dagfinn@sosialurin.fo Haldarar, sum ikki hava fingið blaðið, kunnu ringja tel. 341818 frá kl. 8.00 til 20.00 og boða frá. Tel. 341800 www.sosialurin.fo Oddagrein Dagsins redaktørur: Eirikur Lindenskov Um valfepurin kenn­ist høg­ur í Klaks­vík­ar Ítr­ óttarfelag, so er tað ikki so und­ar­ligt. Fleiri av teim­um, sum hava stóra á­byrgd í størsta ítr­ótt­ar­fel­ag­num ­í Klaks­vík, bjóða seg fram á bý­ráðs­va­l­ i­num, sum verð­ur týs­dag­in. Støðan hev­ur við sær, at ar­beiðið við ætl­an­um fyri kom­ andi kapp­ing­ar­ár, bíðar, inn­til bý­ráðs­ val­ið hevur ver­ið. Norð­lýsið sigur, at teir ikki vilja blanda politikkin og fót­ bólt­in saman. Tummas Lervig er for­mað­ ur í KÍ. Hann er uppstillaður á javn­að­ar­listanum í Klaksvík. Ein ann­ar í ovastu leiðsluni í felag­num er Jóhan Lútzen, sum hev­ur ábyrgdina fyri sam­skifti. Hann er á tjóð­ veld­is­list­a­num í Klaksvík. Karl Marius Poulsen er nevnd­ar­limur í KÍ, og síðsta kapp­ing­arár var hann hjálp­ar­venj­ari hjá Páll Guðlaugsson. Hann er upp­ still­að­ur á tjóð­veld­is­list­a­ num í Klaksvík. Jóan Pauli Jacobsen var síðsta kappingarár høv­uðs­ venj­ari í ungdómsdeildini hjá KÍ. Hann er á tjóð­veld­is­list­a­ num í Klaksvík. Aleksandar Djordjevic var síðsta kappingarár venj­ari hjá sigursvandu KÍ kvinn­unum. Aleksandar er á sambandslistanum í Klaks­ vík. Jákup Mikkelsen var síðsta kappingarár málverji hjá ÍF. Hann hevur boðað frá, at hann næsta kappingarár ætl­ar at royna seg í KÍ. Jákup er bý­r­áðs­limur í Klaksvík, og hann bjóðar seg fram aft­ur á javnaðarlistanum í Klak­s­ vík­. Tað er ikki at undrast á, um tey í Klaksvíkar Ítr­ótt­ar­ felag bíða við at taka fót­bólts­ ligar avgerðir, inntil veljarin í Klaksvíkar kommunu týs­ dag­in hevur talað og harvið gjørt av, um ein ella fleiri av KÍ monnunum skulu vera við til at stýra býnum. »Eri sera hugtikin av, at fólk meta seg vita, hvat fólkatal og fólka­sam­an­set­ ing verð­ur í 2050. Hetta kann eing­in sjálv­andi hava ánilsi um, hetta svar­ ar til at fram­skriva veð­ur­ván­ir­nar, og meta hvat veð­ur­lík­indini verða, somu tíð næsta ár.« Orðini eru endurgivin av Face­book, har Kaj Leo Holm Johannesen mang­ an leggur fram síni sjónarmið. Hesi orð skrivaði Føroya Løgmaður á Face­book mánadagin. Eitt er, at onkur speirekur lærd fólk við slíkum í skemti, men at hetta er boðskapurin frá Føroya Løg­manni, vek­ir sjálvandi stóra undr­an. Tí tá løgmaður sigur slíkt, er tað ann­að­hvørt niðurgerandi – ella sera av­dúkandi: Tí hev­ur løgmaður rætt, so eru vís­i­n­d­afakfólk á mongum heims­ins hagstovum, stats- og komm­un­al­um stovum og hjá nati­o­n­al­um og mult­i­ nat­i­on­al­um ris­a­fyri­tøk­um og ráð­gev­ a­r­a­fe­l­øg­um milt sagt ikki rætt­i­liga klók. Tí slík fólk brúka øll fólk­a­fram­ skriv­ing­ar sum eitt av teirra all­ar týdn­ ing­ar­mestu pol­i­tikk­fyr­i­reik­andi og plan­legg­ing­ar­am­boð­um. Hetta er tað, tey gera hjá eitt nú Eurostat og United Nation Population Division. Á heimasíðuni hjá Eurostat ber til at síggja talvu yvir fólkaprognosur fyri øll tey 27 ES londini frá 2012 til 2060. Eisini ber til at fáa hetta brotið nið­ur á aldursbólkar og kyn. Tað er ikki til stuttleikar, at ES so­ leið­is roynir at finna út av, at fólka­talið í til dømis Danmark fer at vaksa frá at vera 5.629.468 í 2012 til at blíva 6.079.838 í 2060, at fólkatalið í Týsklandi, sum nú er 80 mió bara verður 66 í 2060, og at fólkatalið í Spania veksur úr 46 mió til 52 mió sama tíðarskeið. At slíkar framrokningar verða gjørd­ar, er sjálvandi fyri at tað skal bera til at leggja til rættis politikkin. Løg­maður kundi sjálvur brúkt hetta eitt nú tá hann skal finna út av, hvussu nógv fólk verða at gjalda pensjónirnar í 2050, ella um vit í heila tikið hava ráð til nakra fólk­a­pensjón ella um grundarlagið er tikið undan pensjónum við at straks­skatta tær. ST brúkar eisini slíkar fram­rokn­ ing­ar fyri allar heimspartar og øll heims­ins lond í síni planlegging. Eins og okkara egna hagstova, so kunnu vit fara inn á heimasíðurnar hjá øllum heimsins hagstovum og finna framskrivingar, sum røkka minst 50 ár fram í tíðina. Og fyri at tosa um nakað, sum løg­mað­ur hevur skil fyri, so verður nøk­ulunda sami framferðarháttur brúktu­r til stovnsmetingar, tá Hav­ stovan kannar stovnarnar. Tá er tað ikki fyri at vita, hvussu fiska­stovn­ ar­nir hava tað í dag – men tað er júst fyri at fáa eina hóming av, hvussu teir fara at hava tað um nøk­ur ár. Hetta er eitt amboð at brúka í pol­it­iskari planlegging. Var tað ikki júst Kaj Leo, sum segði, at at tað er betur at vita heldur enn gita? At gera framskrivingar er at gera prog­nosur undir vísindafakligum for­ treyt­um sum grundarlag fyri ætlanum, held­ur enn at sleikja fremstafingur og stinga hann upp í luftina. Onkur átti at hjálpt løgmanni og veg­leitt hann um, hvussu tú skrivar al­ ment, sum til dømis á Facebook – tí ein løgmaður eigur ikki blotta seg sjálv­a­n soleiðis. Einaferð segði løgmaður, at betur var at vita enn gita... Grindahvalirnir, sum Nátt­ úr­u­grip­a­savnið merkti í Vági fyri góðum mánaði síð­an, støðast væl eystur úr Føroyum. Har hava teir svom­ið aftur og fram í nakr­ar dagar, 90 fjórðingar eyst­ur úr Fugloynni.

 Dýpið er umleið 500 metr­ar, og hetta er inn móti land­grunn­i­num.

Teir hava helst funn­ið eitt gott mið, tá ið teir eru so støðufastir har, sigur lívfrøðingurin Bjarni Mikkelsen.

Hvørja føði teir hava funnið, veit hann ikki.

 Í morgun eru hvalirnir farn­ir á veg út aftur í Hetl­ ands­renn­una á nakað djúp­ ari vatn.

Bjarni Mikkelsen sig­ur annars, at óvanliga nógv­ir bóghvítuhvalur hev­ ur verið millum oyggjarnar í ár. Hann heitir inniliga á fólk, sum síggja bóghvítuhval ella annan hval, um at boða Nátt­úr­ u­g­ripa­s­avninum frá. Tað hevði eisini komið væl við, um fólk tóku myndir av hvalunum og sendu Nátt­ úr­u­grip­a­savni­num ­tær. Hvalirnir støðast við Føroyar Hann er altso løgmaður... KÍ er upptikið av býráðsvali Mayday Mayday... Joen Petersem kjak á síðu 9 Tað sker meg í hjartað Gunnleivur dalsgarð kjak á síðu 10 Eirikur Lindenskov eirikur@sosialurin.fo Hugskot og viðmerkingar – send sms til 225000