týsdagur 2. apríl 2013síða 2

Mikudagur 3. apríl 2013 · Nr. 37 2 Sosialurin Hugskot og viðmerkingar – send sms til 225000 Oddagrein Mikudagsblaðið verður borið ókeypis til hvørt húsarhald í Føroyum! Dagsins redaktørur: Eirikur Lindenskov Eirikur Lindenskov eirikur@sosialurin.fo Eirikur Lindenskov eirikur@sosialurin.fo Stovnaður: 1927 Ábyrgdarblaðstjóri: Eirikur Lindenskov eirikur@sosialurin.fo Útgevari: Sp/f Sosialurin Uppseting: Sosialurin Prent: Prentmiðstøðin Avgreiðsla: mán - frí kl. 08.00 - 16.00 Tíðindaleiðari Jón Brian Hvidtfeldt jonbrian@sosialurin.fo Marknaðardeild lysing@sosialurin.fo Tórshavn Tórsgøta 1, Postboks 76, 100 Tórshavn tel. 341800, fax 341801, post@sosialurin.fo Norðoyggjar Nólsoyar Pálsgøta 1, 700 Klaksvík tel. 458686 fax 458687, klaksvik@sosialurin.fo Suðuroy tel. 375364, fax 375464, tel. 228814, aki@sosialurin.fo, dagfinn@sosialurin.fo Haldarar, sum ikki hava fingið blaðið, kunnu ringja tel. 341818 frá kl. 8.00 til 20.00 og boða frá. Tel. 341800 www.sosialurin.fo Tíðindi síða 20-21 Sterk fyri­byrg­ ing loftar trupulleika Tøkni síða 25 Heims­ ins hvass­ asta sjón­ varp Tað er ikki hissini skoðsmál, sum for­mað­ur Miðfloksins gevur sam­ gong­uni, nú játt­an­ar­karm­ar­nir eru lagd­ir fyri tingið og koma til við­ gerð­ar í dag. Nú hevur Jenis av Rana so ofta tal­að at og hótt við at taka seg og flokki­n úr samgonguni, at hetta verð­ur ikki tik­ið fyri fult longur – í so máta fer søgan uttan iva at end­ ur­taka seg hes­a­ferð. Sjálv­ur legg­ur hann dent á, at hann hevur størri á­virk­an í sam­gong­uni enn uttanfyri, hó­ast hann kallar politikkin, sum hann sjálvur er við til at føra, fyri eina van­lukku. Passar tað, sum formaður Mið­ floks­ins før­ir fram, so eru tær stóru linj­ur­nar hjá sam­gong­uni ikki ser­liga væl trekt­ar. Tí Jenis av Rana sig­ur, at ar­beitt verður bara fram eftir fumm­um. Hann sigur, at partur av játt­an­ar­k­arm­unum eru bara leysir pá­stand­ir og púra ó­rgrund­að­ir, at ong­ar kann­ing­ar eru gjørd­ar, sum greina við­ur­skifti nærri, og at hann ætl­ar sær at biðja Kaj Leo Jo­hann­e­sen koma á fund fyri at siga hon­um, at hann skal fáa skil á fíggj­ar­poli­tikk­in og krevja, at tey ymsu til­tøk­ini í játt­an­ar­karm­u­ num verða eftirkannað. Jenis av Rana nevnir í samrøðu her í blað­num fleiri dømi um ræð­u­ mynd­ir av illa grundaðum og ó­um­ hugs­a­ð­um fíggj­a­r­pol­i­tikki: Flatskatturin er sambært hon­ um ein vanlukka, sum ikki fekk ta á­virk­an, sum sam­gong­an lova­ði. Hann hevur ikki fing­ið meira ferð á sam­fel­ag­ið – og ta fram­gongd, sum vit hava sæð, hevur upp­sjóv­ar­fiski­ skap­urin heiðurin fyri, sigur Jenis av Rana. Avtøkan av Landsbankanum er ein »fiks idé«, sum saman við øll­um hin­um bara førir til ó­rógv í sam­fel­ a­g­num. Tá hetta er skoðsmálið, sum ein av sam­gong­u­flokk­u­num gevur sín­um egna politikki, so kundu vit spurt Jenis av Rana, um hann als onga á­v­irk­an hev­ur á sín egna flokk, og hvat tað er, sum fær hann at halda fram í sam­gonguni, tá skil­ ið er so ringt sum tað er. Er tað bara taburettin, sum telur hjá Jen­isi av Rana? Hevur tað so stór­an týdn­ing fyri Mið­flokk­in at pynta seg við einum lands­stýr­is­ sessi? At skaðin er minni við Mið­flokk­ i­num inn­an­borða, tað man vera ein sann­leiki við modifikatiónum – tí ting­sess­ir­nir hjá Miðflokkinum gera sam­gonguni hvørki frá ella til, sum løgmaður fleiri ferðir hevur víst á: – Dámar tær ikki luktin, so far! Innantómur politikkur? Seinni í hesum mán­að­in­um verð­ur spakin sett­ur í fyri nógv umtalaða skúl­a­depl­ i­num við Marknagil, sum fekk neyð­uga eykajáttan frá Løg­ting­i­num herfyri, og so­ statt kann fara í gongd seinni í mán­að­inum. Landsverk hevur júst sett Hans Paula K. Henriksen – van­liga nevndur Palli Hen­rik­ sen – í starv sum ver­k­æt­lan­ ar­leið­ara fyri Føroya størstu bygg­i­ætlan nakrantíð. – Tað er ein royndur maður inn­an verk­ætl­an­ar­ leiðslu, sum Lands­verk hevur sett at stýra byggingini av nýggj­um skúla­depli. skrivar Landsverk. Palli Henriksen, sum er 52 ára gamal og útbúgvin bygn­ ings­ver­k­frøðingur, hev­ur havt á­byrgd av fleiri stór­um verk­æt­lan­um. Hann kem­ur úr ein­um starvi sum verk­ætl­ an­ar­leið­ari hjá Tórshavnar Komm­unu, har hann millum ann­að hevur staðið fyri nýggja Boð­a­nes­heim­i­num og Skúlanum við Løg­mann­ a­breyt. Áðrenn Palli Henriksen kom í starv hjá kommununi, var hann verk­æt­l­ana­r­leiðari fyri Sam­takið Hoy­víks­hag­in Suð­ur – mill­um J&K Pet­er­sen og Bygg­i­tek – ið er størsta ein­staka útstykking í Før­oy­ um hig­ar­til. Ewald Kjølbro, stjóri á L a n d s ­ve rki , fegn­ast um, at tað hev­ur eydn­ast fing­ið ein væl skikk­ að­an av­loys­ ar­a fyri Heina Trónd Hans­en, sum framm­an­ und­an stóð á odda fyri verk­ æt­l­an­ini, men nú er farin í annað starv í Da­n­mark. – Talan er um eina sera stóra upp­gávu, og tí var tað týdn­ing­ar­mik­ið, at vit fingu rætta per­són­in at leiða verk­ ætl­an­ina við Markna­gil. Tað i­v­ist eg ikki í, er eydnast okk­ um við hesi setanini, sigur Ew­ald Kjølbro. Palli Henriksen, sum eis­ ini hevur havt egna tekni- og ráð­gev­ing­ar­fyritøku innan byggi­vinnu, sær fram ímóti at taka við nýggju uppgávuni. – Ongin ivi er um, at tal­ an er um eitt ódnartak, men sam­stundis er hetta ein ó­met­a­liga spennandi av­bjóð­ ing, sum eg ikki kundi siga nei til, sigur nýggi verk­ætl­ an­ar­leið­ar­in. Palli Henriksen tekur við nýggja starvinum á Lands­ verki 1. mai. Javnan verður í loft­miðl­um og øðr­um miðlum tosað um “eina røð” av onkrum. Ein politikari skrivar um “eina røð” av ósvaraðum spurn­ing­um, og á eini heima­síðu fáa vit at vita, at tað er “ein røð” av størri og smærri trupulleikum í komm­ un­u­lækn­a­skip­anini. Og eina­ staðni stendur at lesa, at í eini handilsmiðstøð er “ein røð av handlum”. Kring­varp­ið skrivar eina­staðni, at løgmaður skal hava sagt, at “ein røð av á­tøk­ um” eru á veg, sum skulu basa arbeiðsloysinum í Før­oy­um. Og at “ein røð” av fel­ags eyð­ ken­num ganga aftur í teimum ymsu banka­málu­num. Hetta er ein donsk orð­ ing – helst komin úr ensk­um. Her skal havast í huga, at í føroyskum eit­ur tað “nógvir ósvaraðir spur­nin­gar”, “nógv­ ir handlar”, og tað kunnu vera “nógvir” ella “fleiri” trupulleikar við eini skip­ an, ella kanska “nógv brek”. Og tað kunnu vera “fleiri átøk” á veg, og okkurt kann hava “fleiri “ ella “nógv fel­ags eyðkenni”. Ein røð er ymist, ið verð­ ur skipað soleiðis, at mynd­ að verður ein (bein) linja (í rúmi el. tíð), t.d. bíðirøð. Tað ber eisini til at tosa um eina bókarøð, t.e. fleiri sam­an­ hoyr­andi bøkur, og vit kunnu tosa um eina grein­a­røð, ið er blaðgreinir prent­að­ar í fleiri fylgjandi bløð­um. Í frálíku handbókini “Orð og or­ð­að” nevn­ir Svenn­ ing Tau­sen fleiri dømi um, hvussu vit kunnu orða okk­ um, so tað slepst undan at nýta orðingina “ein røð”. Hetta er ein sera hent bók hjá øllum, ið starvast í miðl­u­ num. Høvundurin hevur ver­ ið ráðgevi hjá útvarpi og sjón­ varpi, og dømini í bók­ini hava samband við hetta ar­beiði. Ein røð – fleiri, nógv Hevur landsstýrissessurin so stóran týdning fyri Miðflokkin? Málráð frá Orðafragd Marjun Arge Simonsen málfrøðingur og cand.phil. í føroyskum Palli Henriksen á økinum í Marknagili, har spakin til Marknagilsdepilin verður settur í fyrsta dagin Palli stýrir Marknagili