týsdagur 12. november 2013síða 2

Mikudagur 13. november 2013 · Nr. 131 2 Sosialurin Hugskot og viðmerkingar – send sms til 225000 Oddagrein Mikudagsblaðið verður borið ókeypis til hvørt húsarhald í Føroyum! Dagsins redaktørur: Eirikur Lindenskov Eirikur Lindenskov eirikur@sosialurin.fo Eirikur Lindenskov eirikur@sosialurin.fo skov skov skov urin.fo urin.fo urin.fo Stovnaður: 1927 Ábyrgdarblaðstjóri: Eirikur Lindenskov eirikur@sosialurin.fo Útgevari: Sp/f Sosialurin Uppseting: Sosialurin Prent: Prentmiðstøðin Avgreiðsla: mán - frí kl. 08.00 - 16.00 Tíðindaleiðari Jón Brian Hvidtfeldt jonbrian@sosialurin.fo Marknaðardeild lysing@sosialurin.fo Tórshavn Tórsgøta 1, Postboks 76, 100 Tórshavn tel. 341800, fax 341801, post@sosialurin.fo Norðoyggjar Nólsoyar Pálsgøta 1, 700 Klaksvík tel. 458686 fax 458687, klaksvik@sosialurin.fo Suðuroy tel. 375364, fax 375464, tel. 228814, aki@sosialurin.fo, dagfinn@sosialurin.fo Haldarar, sum ikki hava fingið blaðið, kunnu ringja tel. 341818 frá kl. 8.00 til 20.00 og boða frá. Tel. 341800 www.sosialurin.fo KAJ LEO HOLM JOHANNESEN TÍÐARGREIN SÍÐA 15 Tað lýsir í eystri KRISTINA HÁFOSS VIÐMERKING SÍÐA 14 Van- virð ir hoy r i n g s- partar – Eg helt ikki tað var rætt at blanda handilssamráðingar og manna- rætt indi sam an hesa ferð. Orðini eigur Føroya løgmaður, sum hevur verið á ferð í Russlandi, Kasakstan og Hvítarusslandi – øll lond, sum ikki virða mannarættindi sambært Amnesty International. Men tað hevur ikki so stóran týdn ing hjá Føroyum og løgmanni, hvussu mannarættindi verða vird í slík um ó dem o krat isk um lond um. Tí tað snýr seg jú um markn að- ar atgongd hjá før oysk um laksa- og upp sjóv ar út flyt ar um, sig ur løg- mað ur, og tá mugu manna rætt indi verða manna rætt indi. Og so veit løg mað ur eis ini, at fólkini, hann hev ur hitt á ferð ini og sum hava so nógv við hand ils við ur skifti at gera, »hava rætt i liga av mark aða á virk an á mann a rætt ind a støð una«. Hvussu veit harra løg mað ur tað, tá hann als ikki hev ur um røtt mann a rætt indi á ferð ini? Tað er eitt áhugavert sjónarmið, um vit skulu síggja stórt upp á mann a rætt indi – bara vit fáa okk- ara frí hand ils avtalu. So kunnu vit siga um ber andi sum løgmaður, at vit eru for lítil til at siga nakað. Men hvør er so rætta støddin hjá eini tjóð at kunna siga við samhandilslond okkara, at vit halda, at tey skulu virða manna rætt indi? Okkum listi at vita, hvussu utt- an lands nevnd in hjá løg ting i num hev ur ráð ført løg mann, tí valla hev- ur hann verið á slíkari ferð uttan at ráð føra seg við hesa løgtingsins so týdn ing ar miklu nevnd. Ella er tað so, at okkara løgmaður held u r, at man kann bara snakka seg frá øllum? Er tað ókey, sum løg mað ur sigur, at 30 onnur lond standa í kø at gera fríhandilsavtalu við Russ land, og at vit tí ikki hava ráð til at prov o kera russarar og hini við at tosa um at virða manna rætt- indi? Tað sum undrar mest er kanska, at løg maður als ikki hevur ver- ið fyr i reik a ð ur upp á hendan fyri okkum viðkomandi spurningin, um hann fór at tengja mannarættindi og frí hand ils av talu saman. Hvussu munnu aðr ir rík is leið ar ar gera? Man Dan mark eis ini vera for lít ið at tosa um mann a rætt indi? Eru ES og Amerika kanska for stór at tosa um mannarættindi? Er svarið frá løgmanni ør kyml- andi? Ella er tað ræð andi? Ella skulu vit bara staðfesta, at vit eru ein tjóð, sum fyrst og fremst hugsar um seg sjálva – og um vit hava ráð, so kanska eisini um mannarættindi í ørð um londum – um vit væl at merkja einki skulu gjalda fyri tað? FOR LÍTIL TIL MANNARÆTTINDI Ein maður varð í Føroya Rætti í gjár dømdur fyri at hava krám að og mussað eina tá ver andi 14 ára gamla gentu við eitt busssteðgistað. Tað er eitt gott ár síðani hetta hendi, og ákærdi mað- ur in sigur seg ikki minnast eitt einasta petti av tí, sum hann hevur gjørt. Gentan greiddi frá, at hon bíð aði við eitt busssteðgistað, tá mað ur in kom til hana og segði, at hon var vøkur. So muss aði hann hana upp og nið ur eftir hálsinum og niður móti bringuni. Gentan segði seg vera ógv- u liga bangna, og fekk eina- ferð skumpa mannin frá sær og segði, at bussurin fór at vera har hvørja løtu. Maðurin kom tó yvir til hana aftur og fór enn ein a ferð at mussa og kráma uppi á gentuni. At enda kom bussurin tó, og gent an setti seg hjá ein ari vin konu, sum greiddi frá, at ó rætt aða gentan sá bang in út og var heilt reyð í and lit- i num. Maðurin var eisini á kærd- ur fyri at hava brotið ein rút í Smyrji breyðs búð ini, og tað við gekk maðurin, ið hewvði ein grønlendskan tolk í rætt- i num. Dómarin sektaði mannin við 14 dagar fongsul, um- framt endurgjald fyri brotna rút in. Í fongsul fyri at kráma Hósdagin gevur Súsanna O. Skaale, sálarfrøðingur, út bók ina »Um bara hann sló meg«, har fimm føroyskar kvinn ur, sum hava verið fyri harð skapi, greiða frá síni søgu og hvussu tær fótaðu sær aftur. Í tí sambandi verður mót tøka í Miðlahúsinum í Vágs botni hósdagin 14. november frá kl. 16:00 til kl. 18:00. Annika Ol sen lands stýr - i s kvinna, Katr in á Neyst a- bø frá Am n esty og Tóra Petersen for kvinna í fel ag- num Før oys k ir Sál ar frøð i- ng ar siga nøk ur orð. Um hann bara sló meg Kristin Michelsen, ting mað - ur fyri Javn að ar flokk in, hev ur nú biðið um farloyvi sum løgtingsmaður. Óvist er, hvussu leingi, hann verður í farloyvi. Men hann segði við in.fo týs- dagin, at hann boðar ting i- num frá, tá ið hann møtir á tingi aftur. Sostatt hevur Helena Dam á Neystabø tikið sæti á tingi. Kristin Michelsen segði við in.fo, at tað er bý ráðs- ar beið ið, sum hev ur fingið hann at taka farloyvi í Løg- ting inum beint nú. Hann sigur, at fundir eru av talaðir í sambandi við bý ráð ið og samstundis er ferðasambandið rætt- i liga svikaligt við tað, at Smyr il avlýsir siglingina, tá ið vindurin verður ov nógv ur. Hesa vikuna hevur hann lagt túrar burtur í mill um bæði í mánadagin og týs- dag in. Smyril hevur fýra mot- or ar, men tann eini er brotin og tí skil er mot or - ork an at manøvrera inn an fyri Molan í Havn so mikið skerd, at hann avlýsir, tá ið vind urin verður ov nógvur. Kristin Michelsen sigur, at tá ið ferðasambandið er so óálítandi, hevur hann gjørt av at biðja um farloyvi frá tingarbeiðnum í eina tíð. Sambært Strand ferðsl- uni fer Smyr il til um- væl ingar 21. januar 2014 og verð ur aftur í sigling tríggjar vikur seinni. Um Kristin Mich- el sen ikki kann møta hetta tíð- ar skeið ið, so verð ur Hel ena Dam á Neyst a bø í hans ara s t a ð til 11. f e b - r u ar 2014. Kristin í farloyvi Løgmaður: Handilsavtala størri týdning enn mannarættindi u e S y t u væl ingar 21. januar 2014 og verð ur aftur í sigling tríggjar vikur seinni. Um Kristin Mich- el sen ikki kann møta hetta tíð- ar skeið ið, so verð ur Hel ena Dam á Neyst a bø í hans ara s t a ð til 11. f e b - r u ar 2014.