hósdagur 3. apríl 2014síða 2

Fríggjadagur 4. apríl 2014 · Nr. 40 2 Sosialurin Hugskot og viðmerkingar – send sms til 225000 Oddagrein Hugskot og viðmerkingar – send sms til 225000 Dagsins redaktørur: Eirikur Lindenskov Eirikur Lindenskov eirikur@sosialurin.fo Eirikur Lindenskov eirikur@sosialurin.fo Hugskot og viðmerkingar – send sms til 225000 Stovnaður: 1927 Ábyrgdarblaðstjóri: Eirikur Lindenskov eirikur@sosialurin.fo Útgevari: Sp/f Sosialurin Uppseting: Sosialurin Prent: Prentmiðstøðin Avgreiðsla: mán - frí kl. 08.00 - 16.00 Tíðindaleiðari Jón Brian Hvidtfeldt jonbrian@sosialurin.fo Marknaðardeild lysing@sosialurin.fo Tórshavn Tórsgøta 1, Postboks 76, 100 Tórshavn tel. 341800, fax 341801, post@sosialurin.fo Norðoyggjar Nólsoyar Pálsgøta 1, 700 Klaksvík tel. 458686 fax 458687, klaksvik@sosialurin.fo Suðuroy tel. 375364, fax 375464, tel. 228814, aki@sosialurin.fo, dagfinn@sosialurin.fo Haldarar, sum ikki hava fingið blaðið, kunnu ringja tel. 341818 frá kl. 8.00 til 20.00 og boða frá. Tel. 341800 www.sosialurin.fo Hans Pauli Strøm Tíðargrein síða 15 FarGen víð­skygd verkætlan Theodor Olsen Eygamálið síða 14 Orð kunnu broyta umstøður – Føroysku politikararnir hava valt held­ur at taka pengar frá Føroya fólki og geva eina milliardagávu til nakr­ar fáar ríkar reiðarar í stað­in fyri at selja veiðirættindini og geva van­lig­um løntakarum ein skatta­ lætta á 5.000 krónur um mánaðin. Tað sigur Kári Petersen, bú­skap­ ar­frøð­ing­ur, við blaðið í dag. Hann hev­ur greinað tøl hjá fiskivinnuni, sum vísa, at útsøgning hjá Jacob Vestergaard, fiskimálaráðharra, um, at pengarnir arbeiða í vinnuni, als ikki passar. Sambært greiningini hjá Kára Petersen, so hava reiðarar tikið eina góða milliard úr fiskivinnuni sum vinningsbýti seinastu 10 árini. Bara uppsjóvarvinnan hevur tik­ið 500 milliónir krónur út sum vinn­ings­býti seianstu fýra árini. Framrokningarnar hjá búskap­ ar­frøð­ing­inum vísa eisini, at næstu fýra ár­ini kunnu somu reiðarar taka út 2,2 milliardir krónur afturat úr vinnuni. Hetta eru sera høg tøl – serliga um hetta verður roknað upp á eig­ ar­ar­nar. Eru teir 10 í tali, so er talan um einar 275 milliónir krónur í part, vís­ir greiningin hjá Kára Petersen. So er tað, at vit kunnu spyrja, hví okkara politiska skipan virkar á hend­an hátt? Er tað rætt, at ein tilvildarligur landsstýrismaður skal hava rættin til at býta út so stór milliarda virði til priv­at­per­són­ar – eitt virði, sum al­menna Føroyar eigur, eitt virði, sum sam­bært løgtingslóg er fólks­ ins ogn? Nei, sjálvandi er tað ikki rætt. Kári Petersen heldur, at tað hevði ver­ið best fyri búskapin, um eitt til­ feing­is­gjald varð tik­ið, sum svaraði til virð­ið á veið­i­rætt­in­d­u­num. Á tann hátt kundu vanligi løn­tak­ar­in fing­ið ein skattalætta upp á 2.500 – og har­við kundi ein barnafamilja fingið 5.000 fleiri tøkar krónur um mán­að­i­n. Hetta ber til, tí at vit hava ein flokk, Fólkaflokkin, sum ikki vil broyta hetta. Hinir gera, sum Fólka­ flokk­ur­in sig­ur. Beint nú er tað Sambandsflokkurin, sum ger sum Fólakflokkurin sigur, og tí verða ongar broytingar. Fyri hava Tjóðveldi og Javn­að­ ar­flokk­ur­in soleiðis aktað Fólka­ flokk­in, sum heldur, at vit sum sam­fel­ag fáa meira burturúr, at nakr­ir fáir reiðarar fáa nakrar mill­ i­ardir frá Føroya fólki – heldur enn at øll fáa ein skattalætta, til døm­is 5.000 krónur um mánaðin fyri fam­ ilj­una. Tað halda skiftandi sam­starvs­ flokk­ar hjá Fólkaflokkinum eisini. Lítil ivi er um, at pengarnir høvdu ligið betur í lummanum hjá til døm­is barnafamiljunum. Men tað vilja føroyskir pol­i­tik­ ar­ar ikki! Milliardir í privatar lummar Tey gomlu, sum búgva á nýggja og stásiliga, ellis- og røktarheiminum, Hamra­garði, í Vági, verða hart rakt av spar­ ingum. Starvsfólkini gera nú vart við seg og ávara um, at nú er vandi á ferð. Tey vilja ikki leggja navn til og hóast ótaldar royndir í morg­un at fáa fatur á leiðsl­uni á heiminum, og øk­is­leiðsluni í syðru helvt í Suð­uroy, hevur tað ikki eydnast. Men starvsfólkini siga, at tey hava fingið at vita, at tey skulu spara 60 arbeiðstímar um vikuna. Einasta loysnin er, at steingja køkin um vikuna. Tað merkir, at allur mat­ urin til vikuskiftini, skal ger­ ast klárur fríggjadagin, so at hann kann hitast aftur til leyg­ar­dag og sunnudag. Annars hava vit eisini fing­ ið upplýst, at eitt spar­i­til­tak, sum varð umhugsað, var at lata onkur kømur aft­ur fyri at minka um talið á bú­fólkum, men at tann ætlanin varð kortini slept. Starvsfólkini siga, at framm­anundan er røktin skor­in inn á bein, men nú skulu røktarfólkini so eisini taka sær av matgerðini um vik­u­skift­ini Ein av­leið­ing verð­ur, at bú­fólk verða noydd atliggja longri í song­ini hvørt vik­u­ skifti. Tað vera bú­fólk, sum noyð­ ast at liggja í song­ini og eta døg­urða, tá ið vit kunnu ikki hugsa okkum, at vit á nakran hátt megna at fáa øll upp áðrenn, sigur starvs­fólkið. Frammanundan er alt, sum eit­ur ítriv skorið burtur og fyri at lætta og hugna um hjá búfólki, hava tey eisini havt ymisk húsdjór. Men nú stúra tey eisini fyri, at húsdjórini mugu drep­ast. – Almannaráðið og lands­ stýr­is­fólk hava varpað boð­ skap­in um Eden-ar­beiðs­ háttin fyri miðvíst at arbeiða við trivna og lívsgóðsku fyri tey gomlu, og fyri at menna fakliga støðið hjá starvs­ fólkinum. – Tá ið Hamragarður lat upp, var tað við Eden hug­ sjón­ini í huga. Nógvur pen­ ingur varð brúkt­ ur til at senda øll starvs­fólk á skeið at menna sínar før­leik­ar til at a­r­beiða við hug­sjón­ini. Men nú ásanna starvs­ fólkini, at Eden hugsjónin ikki letur seg gera undir teim­um treytum, tey nú arbeiða undir. Tað verður eisini tosað nógv um sjálvsavgerðarrætt hjá teimum eldru Men Starvsfólkið á Hamr­ a­garði staðfestir, at framyvir fer øktin ikki at kunna taka støði í sjálvs­av­gerð­ar­rætt­i­ num hjá teimum gomlu, og fakliga stúra tey fyri, at av­ leiði­ng­ar­nar fyri tey gomlu, fara at raka meint. - Til dømis hevur tað nógv­ ar avleiðingar at liggja ov nógv í songini, eitt nú økt­u­r vandi fyri blørubruna, lungn­a­ bruna, likamlig vikn­an og stór afturgongd á øll­um økjum. - So er tað føðsluvirðið í upphitaða matinum, um­ framt tað árin, tað hevur á fólkini ikki at kenna matlukt, og kunna sita uppi saman og eta. Sleppa ikki upp fyrr enn á døgurða Blues Perlan er heitið á nýggj­um tónleikatiltaki, sum verður eitt aft­ur­vend­ andi tiltak hvørt ár fyrst í apríl mánaði. Fyrsta tiltakið í røðini verð­ur leygarkvøldið í Perl­ uni í Havn. Samanv ið góðum blu­es­ tón­leiki ber eisini til at fáa okk­urt gott undir góman. Dyrnar lata upp klokkan 18.00. Lutakarar á Blues Perl­uni verða: Debess Blues Station Froð­biar Sóknar Blues Orkestur Sámal Ravnsfjall Holgar Sigmund Blueberry Jam Session Punjab Blues Perlan – eitt nýtt tónleikatiltak Kann tað passa, at Fólka­ flokkurin stýrir øllum flokkum?