týsdagur 8. apríl 2014síða 2

Mikudagur 9. apríl 2014 · Nr. 42 2 Sosialurin Hugskot og viðmerkingar – send sms til 225000 Oddagrein Mikudagsblaðið verður borið ókeypis til hvørt húsarhald í Føroyum! Dagsins redaktørur: Eirikur Lindenskov Eirikur Lindenskov eirikur@sosialurin.fo Eirikur Lindenskov eirikur@sosialurin.fo Stovnaður: 1927 Ábyrgdarblaðstjóri: Eirikur Lindenskov eirikur@sosialurin.fo Útgevari: Sp/f Sosialurin Uppseting: Sosialurin Prent: Prentmiðstøðin Avgreiðsla: mán - frí kl. 08.00 - 16.00 Tíðindaleiðari Jón Brian Hvidtfeldt jonbrian@sosialurin.fo Marknaðardeild lysing@sosialurin.fo Tórshavn Tórsgøta 1, Postboks 76, 100 Tórshavn tel. 341800, fax 341801, post@sosialurin.fo Norðoyggjar Nólsoyar Pálsgøta 1, 700 Klaksvík tel. 458686 fax 458687, klaksvik@sosialurin.fo Suðuroy tel. 375364, fax 375464, tel. 228814, aki@sosialurin.fo, dagfinn@sosialurin.fo Haldarar, sum ikki hava fingið blaðið, kunnu ringja tel. 341818 frá kl. 8.00 til 20.00 og boða frá. Tel. 341800 www.sosialurin.fo Magni Laksáfoss Kjak síða 12 TitOrka flytur virk­semið Ítróttur síða 30-32 9 ára gamal í Man­ chester Kjakið um útlendskan ognarlut í før­oysku fiskivinnuni fyllir nógv í samfelagskjakinum í Før­oy­um. Vit hoyra javnan pol­it­isk­ar út­meld­ ingar um, at vit eiga at lóggeva út­ lend­ing­ar úr fiskivinnuni. Kortini er tað púra alment, at út­lend­ingar eru sera aktivir í før­ oyskari fiskivinnu gjøgnum strá­ menn. Í sambandi við kjakið um til­ feing­is­gjald og um stóra vinningin í upp­sjóv­arvinnuni, er kjakið um út­ lendingar í vinnuni eisini aktuelt. Jákup Jacobsen, stjóri á Varð­a­ num í Gøtu, segði við Norð­lýsið um viku­skiftið, at um bú­skap­ar­frøð­ ing­ar við eini politiskari dagsskrá – sum Kári Petersen – halda fram við at leggja eftir vinnuni, so verður einki annað at gera, enn at selja. – Og tá skal eingin lærdómur til at siga fólki, at tað bara verða út­ lend­ingar, sum hava ráð at keypa. Altso ein beinleiðis hóttan frá ein­um av stóru aktørunum í upp­ sjóv­ar­vinnuni um, at finna teir tað fyri gott, so selja teir. Og tað verður fyri so nógvar pengar, sum eingin før­oy­ing­ar megnar at keypa. Verður tað soleiðis, at teir, sum í dag hava veiðiloyvini, fara at selja hesi loyvi fyri ovurhonds stórar upp­hæddir, so verður ringt skil hjá teim­um, sum tá skulu reka vinnu. Tá verð­ur øll vinnan so skuldarbundin, at eingin møguleiki er til vinning. Vit hava sæð, at skipini verða seld fyri fleiri ta upphædd, sum ver­ u­liga virði er. Í veruleikanum er tað veið­i­loyvi, sum verður selt – og tað fer til tann, sum fer úr vinnuni. Tað vil siga, at nýggir aktørar í vinnuni mugu gjalda eitt ovurhondsstórt til­feing­i­s­gjald. Men tað verður ikki gold­ið til almennu Føroyar, sum eiga loyv­ið – men til tann reiðararan, sum fer úr vinnuni. Tað er hetta, ið fleiri ikki halda vera rætt. Tilsamans eru einar 6-700 mill­i­ ón­ir goldnar í slíkum tilfeingisgjaldi – sum altso er goldið til eigarar av skip­um. Og part­ur­in til almennu Før­oy­ar – sum eigur fiskatilfeingið – er null krón­ur. Men støðan kann gerast enn verri. Sum búskaparfrøðingurin vís­ir á í blaðnum í dag, so er einki, sum forðar teimum, sum í dag eiga skipini, at selja tey fyri sjey milliardir krónur og harvið verður samlaða skuldin hjá fiskivinnuni einar níggju milliardir krónur. Tað bendir so ikki á, at politiska skipanin hevur skapt nóg tryggar karmar kring vinnuna. Um tað í staðin verður landið, sum sleppur at selja hesi rættindi kundi hvørt húski í landinum – sam­bært bú­skap­ar­frøð­ing­inum ­– fing­ið 2.500 krónur í skattalætta um má­n­að­in. kunnu taka sjey milliardir út Tá ið tingfundurin byrj­aði týs­morgu­nin heitti Henrik Old á ting­for­mann­in um at syrgja fyri, at landsstýrisfólk eru til staðar mikudagin. Munn­ligir fyr­ispurn­ingar eru á skránni, og Henrik Old á­tal­aði, at tað er so vanligt, at lands­stýr­is­fólk eru burtur, tá ið spurningar eru á skrá. Tingformaðurin sigur, at tað hev­ur verið greitt í mánaðir, nær spurningar eru á skrá, og tá eiga landsstýrisfólk at vera til staðar, so vítt gjørligt. Hvussu verður í morgin, veit hann ikki, men hann fer at taka tað upp... Fá landsstýrisfólk at møta upp! Hóast Miðflokkurin fyrr hev­ur boðað frá, at Karsten Hansen skuldi leggja frá sær sum landsstýrismaður í sum­mar, so verður tað kort­ ini ikki so. Tá Karsten Hansen tók við sum landsstýrismaður í heils­u­málum í 2011 varð sam­ stund­is boðað frá, at hann fór at leggja frá sær eft­ir at hava sitið tvey ár í sess­i­num. Hetta endurtók Jenis av Rana, formaður Miðfloksins her­fyri, tó at Karsten Ha­n­sen ikki hevur havt somu fat­an. Men í tíðindaskrivi týs­ morg­un­in boð­ar Mið­flokk­ ur­in frá, at Kar­sten Hansen kort­ini ikki legg­ur frá sær. Tíðindaskrivið er so­ljóð­ andi: »Á fundi í floksstjórn Mið­ floks­ins 3. apríl varð sam­tykt, at ver­andi lands­stýr­is­maður floksins, Kar­sten Hansen, held­ur fram í starvinum sum lands­stýr­is­mað­ur í heilsu­ mál­um.« Skrivað undir vegna Mið­ flokk­in hava Mia av Kák Jo­ ensen, floks­stjór­n­ar­leið­ari og Jenis av Rana, floks­for­mað­ur. Við útvarpið segði Jenis av Rana, floksformaður, at tað var eftir ynski frá Karsten Han­sen sjálvum, at hann helt fram í landsstýrisstarvinum. Karsten Hansen er 69 ára gam­al – hann fyllir 70 ár tann 18. aug­ust. Hann er føddur í Sølda­rfirði. Karsten Hansen var bý­ ráðs­limur í Klaksvík frá 1989-98 fyri Tjóð­veld­is­flokk­ in. Hann starv­aðist sum sjó­mað­ur 1959-62 og innan hand­il 1963-66. Hann er út­ búgvin løg­regl­um­aður, og varð løg­regl­u­mað­ur í 1966, var støð­leið­ari 1975-85 og sýsl­u­mað­ur frá 1985 til hann fór í farloyvi, tá hann varð lands­stýr­is­mað­ur í 1889. Hann var lands­stýr­is­ mað­ur í fíggjar- og bú­skap­ ar­málum 1998-2002 og lands­ stýr­is­mað­ur í fíggj­ar­mál­um 2002-2003 umboðandi Tjóð­ veld­is­flokkurin. Hann var aft­ur landsstýrismaður í fíggj­ar­málum 4. februar til 26. sep­tem­ber 2008 umboðandi Mið­flokkin. Hann hevur ver­ ið landsstýrismaður í heil­s­u­ mál­um síðani 14. november 2011, umboðandi Miðflokkin. Hann var valdur á ting í 2004 fyri Tjóðveldi og í 2008 fyri Miðflokkin. Hann fall á vali­ num í 2011. Tá hetta valskeiðið er av, hev­ur Karsten Hansen sitið í lands­stýrinum í góð 10 ár. Hann var løgtingsmaður í sjey ár. Leggur ikki frá sær kortini Hesa vikuna verða skógvar, task­ur, belti, turrikløð og annað tilhoyr at fáa í handl­ i­num hjá Reyða Krossi í Havn. – Fólk eru ógvuliga røsk at lata inn klæði og lutir til end­ur­nýtsl­uhandilin­. Ofta sera nógvar góðar, og í summ­um førum óbrúktar. Í hesum føri hava vit so savn­að saman eina rúgvu av skóm, taskum og beltum, sum verður selt komandi vik­una – 8. til 11. apríl, siga tey í handilinum. – Eisini eru nógv turr­i­ klæði, í øllum litum og úr ym­isk­um tilfari. So her er ein góður møguleiki at gera kvetti, tað er bara at fara om­an á Bryggjubakka, har Reyða Kross handilin er. Opið er týsdag til fríggjadag kl. 13.30 – 17.70, siga tær í handilinum. Við at keypa í Reyða Kross handlinum stuðlar tú neyðhjálpini. Fólk eru røsk at lata Reyða Krossi lutir Vilja vit hava fáar barón­ar ella skattalætta til øll? Endurnýtsluhandilin hjá Reyða Krossi á Bryggjubakka í Havn. Innkomni peningurin fer til hjálpararbeiði Mynd: Álvur Haraldsen