hósdagur 8. mai 2014síða 2

Fríggjadagur 9. mai 2014 · Nr. 52 2 Sosialurin Hugskot og viðmerkingar – send sms til 225000 Oddagrein Hugskot og viðmerkingar – send sms til 225000 Dagsins redaktørur: Eirikur Lindenskov Eirikur Lindenskov eirikur@sosialurin.fo Eirikur Lindenskov eirikur@sosialurin.fo Hugskot og viðmerkingar – send sms til 225000 Stovnaður: 1927 Ábyrgdarblaðstjóri: Eirikur Lindenskov eirikur@sosialurin.fo Útgevari: Sp/f Sosialurin Uppseting: Sosialurin Prent: Prentmiðstøðin Avgreiðsla: mán - frí kl. 08.00 - 16.00 Tíðindaleiðari Jón Brian Hvidtfeldt jonbrian@sosialurin.fo Marknaðardeild lysing@sosialurin.fo Tórshavn Tórsgøta 1, Postboks 76, 100 Tórshavn tel. 341800, fax 341801, post@sosialurin.fo Norðoyggjar Nólsoyar Pálsgøta 1, 700 Klaksvík tel. 458686 fax 458687, klaksvik@sosialurin.fo Suðuroy tel. 375364, fax 375464, tel. 228814, aki@sosialurin.fo, dagfinn@sosialurin.fo Haldarar, sum ikki hava fingið blaðið, kunnu ringja tel. 341818 frá kl. 8.00 til 20.00 og boða frá. Tel. 341800 www.sosialurin.fo Edmund Joensen tíðargrein síða 11 1.303 dag­ar í heingi­ koyggju Anna Katrin Matras Eygamálið síða 10 Gløgt er gestsins eyga Politiska skipanin er ikki altíð so løtt at skilja. Sagt verður javnan, at pol­itikkur er at vilja broyting. Allir pol­it­ikarar eru politikarar, tí teir vilja skapa okkum øllum eitt betri sam­felag. Men tað eru kortini aðrar bind­ ing­ar í politikki, har tað at skapa eitt betri samfelag ikki altíð kemur í fremstu røð. Summir politikarar fara enntá so langt, at teir atkvøða fyri at gera eitt verri samfelag, tí at á­vís­ir persónar eiga uppskotið. Tað gav at bíta hósdagin, tá løg­ ting­ið atkvøddi í málinum um at fáa skipini hjá Strandferðsluni at sigla allar dagar í árinum. Samgongutingmenninir í Sand­ oynni, Gerhard Lognberg og Brand­ ur Sandoy, brúktu á páskum al­ menn­ar skattakrónur at leiga skip, so sigl­andi varð um Skopunarfjørð bæði langa­fríggj­a­dag og páskadag. Hetta málið hevði so stóran týdning fyri oynna, at teir máttu gera alt, sum stóð í teirra makt fyri at fáa mál­ið framt. Hetta søgdu teir, vitandi um, at tveir aðrir útjaðarapolitikarar, Sirið Sten­berg og Páll á Reynatúgvu, høvdu eitt uppskot liggjandi í ting­ i­num um tað sama. Tá atkvøtt var hósdagin atkvøddi Brand­ur Sandoy ímóti við teirr grund­geving, at hann var partur av eini sam­gongu – og at hann kundi ikki taka undir við einum andstøðu upp­skot­ið, hvørs endamál bara var at stinga samgonguni neisir. Ger­ hard Lognberg fór av tingi og at­ kvøddi als ikki. Annað mál er málið um at loyva sam­kyndum at gifast borgarliga. Kanska meiriluti er fyri tí á tingi – eins og tað er fólkinum sambært kann­ing hjá Lóðri, men tað slapp ting­ið ikki at taka støðu til, tí løg­ mað­ur helt fast við, at talan er um sam­g­ongumál sum ikki skuldi samtykkj­ast. Løgmaður »traðkaði í kar­ak­ter« og álegði tingfólkum sín­ um at atkvøða í móti. Men í málinum um at kanna Eik Grunn­in hevði løgmaður ikki sama vilja og ikki somu gjøgn­um­slags­ kraft. Jú, hann hevur rópt á tingsins røð­ar­a­palli um, at hvør steinur skal vend­ast í málinum. Kortini noktaði hans­ara samgonga at játta neyðugu peng­ar­nar til endamálið. Var sami vilji her hjá løgmanni at sláa ígjøgnum, so hevði hann helst funnið pengarnar. Tað lovar hann nú at gera kortini. So fáa vit at síggja. Men tað hugstoytt at síggja, at ting­ið fellir møguliga konstruktiv upp­skot við teirri grundgeving, at and­støðan bara spælir hund. ymisk eru fyrilitini Tað var ein stór søga á pásk­ um, at teir báðir sand­oy­ar­ ting­menninir hjá samgonguni ikki kundu liva við, at einki ferða­samband var við Sand­ oynna langafríggjadag og pásk­a­dag. Tí tóku teir – fyri skatta­ borg­aranna rokning – og leig­ aðu ein bát at siga hes­ar dag­ ar. Helst fyri at koma hinum triða sand­oy­ar­ting­mann­inum í oynni í for­keyp­ið, sum saman við ørðum útjaðarapolitikara hevði lagt upp­skot fyri tingið um tað sama. Men nei. Nú kunnu hvørki Ger­hard Lognberg ella Brandur Sandoy taka undir við, at Strandferðslan skal sigla allar dagar í árinum. Brandur Sandoy var bank­ aður upp á pláss av sam­ gonguna at atkvøða ímóti, meðan Gerhard Lognberg ikki var maður at møta upp í ting­inum. Aðrir útjaðarapolitikarar úr sam­gonguni hildu seg eisini burtur – heldur enn at atkvøða ímóti. Spurningurin er so, um tað bara vóru lótir, at Brandur Sand­oy og Gerhard Lognberg brúktu skattakrónur soleiðis á pásk­um. Var tað fyri koma sær sjálvum fram? Tí málið um at fáa skipini at sigla ligg­ ur so ikki fremst hjá teimum báð­um, Tey tingfólk, sum eru fyri, at Strand­ferðslan skal sigla allar dag, eru hesi: 1. Sirið Stenberg 2. Páll á Reynatúgvu 3. Gunvør Balle 4. Bjørt Samuelsen 5. Kristina Háfoss 6. Høgni Hoydal 7. Eyðgunn Samuelsen 8. Henrik Old 9. Aksel V. Johannesen Tey tingfólk, sum eru í­móti at Strandferðslan skal siga allar dagar, eru hesi: 1. Jógvan á Lakjuni 2. Edva Jacobsen 3. Jóna M. Mortensen 4. Helgi Abrahamsen 5. Alfred Olsen 6. Reimund Langgaard 7. Rósa Samuelsen 8. Bárður Nielsen 9. Brandur Sandoy 10. Rodmundur Nielsen 11. Bjarni Djurholm 12. Janus Rein 13. Vinjard Johansen 14. Bill Justinussen Onnur »útjaðaratingfólk« sum ikki møttu upp til hend­ an tingfundin, vóru Kristin Mich­el­sen, Jákup Mikkelsen og Elsebeth Mercedis Gunn­ leygs­dóttir. Staðfestast kann, at málið um at fáa Strandferðsluna at sigla allar dagar als ikki hev­ur áhuga hjá tinginum – og serliga lítlan áhuga hev­ ur tað millum tingfólk úr útjaðaranum, Atkvøðuneytini á Sandoynni At tað er gott at hava onkr­ an at skylda uppá, tá tað gongur knapt so væl, tað kenna øll. Tað kenna vit eisini úr okk­ara politisku skipan, har vit í meira enn hundrað ár hava brúkt danir til slíka skjót­i­skivu, tá tað gongur illa. Síðsta stóra dømið var Eik Banki. Heldur enn at fok­usera upp á allar feil­ir­ nar, vit sjálvi gera, so skeld­ aðu og leikaðu vit í um Fin­ ans­iel Stabilitet – danska banka­bjarg­ing­ar­syst­em­ið – heldur enn at hyggja inn­ eftir, taka í egnan barm og spyrja, hvussu tað bar til, at føroysku eft­ir­lits­mynd­ug­ leik­ar­nir góvu nøkrum fá­ um per­són­um átta ár koyra meira enn 175 ára gamla Spari­kass­an á heysin við skil­a­loysi. Nú um dag­ar­nar hevur av­lurt­ing­ar­ pakk­in hjá løg­manni verið til við­gerð­ ar í ting­i­ num. Ikki fyrr enn fjølmiðlar fóru ­at grava í honum, eru pol­it­ik­arar farnir at ress­ast við, um hetta nú er so neyð­ ugt, sum politiið og onnur vilja vera við. Greitt er, at tað kostar nógv­ar pengar til teknikk at seta pakkan í gildi. Men tað hevur ikki so stóran týdn­ing fyri politikararnar, sum eru vanir at arbeiða við »ot­her people's money«. Tað skuldu telefeløgini sjálvi gjalda. Men tú er tað heldur ikki so gott, tí tey eru farin at leika í. Hvat er so til ráða at taka? Politikarar halda ikki, at tað er rímuligt at senda rokn­ingina til føroysku skatt­gjald­ar­ar­nar. Jú, sjálv­ andi skulu dansk­ar­ar­ar be­ tala, danskir skatt­gjald­ar­ar!­ Pol­itiið er danskt – og vupsi, um dansk­ar­ar fáa rokn­ing­ ina, so eru øll glað. Sjálvt tey, sum skulu yv­ir­taka og gjalda alt... – Ein løg­in hug­ burð­ur, má sig­ast... Sjálvandi skulu danskarar betala Tá politikkur snýr seg um vinna neisur, er tað ikki gott Tað var ikki meint í álvara, tá borgarstjórar í Sandoynni á páskum brúktu nógvar skattakrónur at leiga skip at sigla fyri Strandferðsluna. Teir eru als ikki fyri, at løgtingið skal fáa Strandferðsluna at sigla allar ársins dagar