hósdagur 22. mai 2014síða 18

Fríggjadagur 23. mai 2014 · Nr. 58 18 Sosialurin Hugskot og viðmerkingar – send sms til 225000 'Regin Winther Poulsen Tað eru umleið 2 ár liðin síð­ ani undirritaði snikkaði eitt upp­skot saman, sam­ ­an við fleiri øðrum ung­um tjóð­ veldisfólki. Upp­skot­ið snúði seg ­um, at Tjóð­veld­isflokkurin skuldi taka greiða støðu til spurn­ingin um at javnseta samkynd í hjúnarbandslógini. Kjakið gekk harðliga fyri seg, men hóast tað, var nærum ein­mælt samtykt at knýta upp­skotið í arbeiðið at gera stevnumið. Nú tvey ár seinni, eru stevnumiðini gjørd, og hetta uppskotið er knýtt í, soleiðis at flokkurin nú, eisini við stórum meiriluta, hevur samtykt at Tjóðveldið sum flokkur gongur inn fyri at samkynd eisini skulu kunna giftast borgarliga í Føroyum. Í sama viðfangi er fyrst skrivað, at flokkurin undir­strikar rætt­ in hjá sam­kom­um og kirkjum, sjálvi at taka støðu til málið. At enda er orðað, at tað hóast hetta er blivið floksmál, so stend­ur enn tingfólki frítt at atkvøða eftir egnari sann­ føring. Tí hóast 26 vóru fyri upp­skotinum og einans 7 ímóti, so ynskir flokkurin sjálv­sagt eisini at fevna um minnilutan. Tað var av praktiskum grundum ógjørligt hjá mær at vera á flokstingið hesu­ferð. Eg eri staddur hinumegin heimin, men tað var tó við stórum spenn­ingi, at eg tendraði teld­ una dagin eftir, at síggja hvat spurd­ist burturúr tí stóra stevnu­miðar­arbeiðinum, sum ein ørgrynna av fólki hava verið aktiv í. Úrslitið kann ikki sig­ast at vera annað enn frá­líkt, og staðfestir tað enn einaferð, at flokkurin hevur greiðar ætlanir á øllum økj­ um. Ætlanir sum sjálvandi eru rótfestar í, at stovna Før­oyar sum sjálvstøðuga tjóð. Tað varð eisini, sum áður­nevnt, staðfest, at flokk­urin sum fyrsti flokkur í Før­oyum tekur greiða støðu til spurningin um at javnseta samkynd í hjúnabandslógini. Men hvat tá? Onki stórvegis rok spurdist burturúr hesum í føroysku fjølmiðlinum ta fyrstu tíðina, og ein helt næst­ an, at nú vóru vit komin so langt, at hetta ikki var tað stóra stríðið longur, sum ein helt… Men gakk! Tað var bara ein spurningur um tíð, áðrenn onkur skuldi sleppa bumbuni. Hesuferð var tað ikki eingongd mót­støðu­ fólkini, sum geylaðu, men tveir kendir tjóðveldismenn. Tann eini vildi vera við, at flokk­urin hevði gjørt seg inn á trúar­ frælsið hjá honum, og hin helt, at Tjóðveldi einans snúði seg um hetta málið eftir hondini. (!!!) Enntá var sagt, at hvørki vinnulívsfólk ella trúgvandi kundu velja Tjóðveldi longur, tí at flokkurin hevði samtykt, at eisini samkynd skulu kunna fara oman til borgarstjóran at biða um pappír uppá hvønn annan. Tann stuttliga and­ søgnin í øllum hesum er, at ímeð­an onnur tjóðveldisfólk vóru farin heim eftir eitt óivað bæði gevandi og strævið floks­ ting við tonkunum um allar ætl­anirnar, sum flokkurin hevði lagt, fyri næstu 10 árini, so blástu teir, sum framm­ an­undan hildu at málið var ov uppblást, málið enn meiri upp, soleiðis at bumban brast! Hvørjum arbeiða hesir fyri? Hvørjum tænir tað, at skjóta flokkin niður í sjónvarpinum? Sjálvsagt hava hesir sum øll onnur eisini talufrælsi, ein kundi bara ynskt, at teir brúktu tað á røttum stað! Eg skal sjálvandi ikki gera vart við, at hesir báðir, eins og eg sjálvur, ikki vóru á flokstingið heldur, og at skotið, kanska serliga tí, sat beint í rygginum! Uppskotið er skriva eftir sjálvari stevnuni: Tjóðveldi er snikkað so­ leið­is saman, at tað fyrst og fremst verður arbeitt eftir tveim­um leistum sum flokkur. Grundarlagið undir flokkinum er sjálv stevna floksins, ið var skrivað fyri meiri enn hálvari øld síðani. Stevnan er sjálv idelogi'in handan flokkin, eins og aðrir flokkar eru stov­naðir á vinstravend ella høgra­vend manifestir, so er Tjóð­veldis­ flokkurin stovnaður á hesar tankar, sum stovnarar floksins festu á blað. Hin leisturin, ið arbeitt verð­ur eftir, eru "stevnu­ miðini." Stevnumiðini verða endur­nýggjað tíggjunda hvørt ár, og eru tey við støði í stevn­ uni, tey praktisku málini, sum flokkurin arbeiðir eftir innan styttri áramál. Tá ið uppskotið um at flokk­urin skuldi taka greiða støðu til hjúnabandslógina var snikkað, var tað við ser­liga tveimum greinum í stevn­uni í baktonkunum. Grein 1, sum staðfestir at "… Før­oy­ingar allir eiga somu sam­felags­rættindi og hava somu sam­felags­ skyldir.", og grein 9, ið staðfestir at "Tað verður at fara undir dyggiligt endurreisingarstarv og uppbyggingarstarv á øllum økjum samfelagsins, so at fólkið alt, sum her veksur upp, fær líkindi at liva við sømd í føðilandi sínum." Tað er júst hetta, sum málið snýr seg um. At allir føroyingar skulu ikki bara hava somu samfelagsskyldir, men eisini sama rætt at liva við sømd í føðilandi sínum. Málið snýr seg um, at eins og øll onnur, skulu samkynd kunna liva í Føroyum, ikki sum øll hini vilja hava tey at liva, men soleiðis sum tey ynskja at liva. Hvat hevur hetta við trúarfrælsi at gera? Tað fyrsta skotið kom úr les­arabrævi frá Jógv­ani í Skor­ini. "Nú eru tjóð­veldis­ dyrnar vorðnar alt ov smalar, trúarFRÆLSIÐ er tikið úr flokk­inum, øll skulu vera samd, eisini tá talan er um etisk, átrúnaðarlig mál.! "Frælsi hjá mær er so fevn­ andi, at tað steðgar tá eg geri meg inn á títt frælsi." Hetta má vera mest brúkta lýsingin av hugtakinum frælsi, og eigur hendan lýsingin at gera seg galdandi í øllum lógarsmíði sum heild. Men hvussu ger ein samkyndur seg inn á trúar­frælsi hjá Jógvani við at gifta seg borgarliga? Hvussu ger Tjóðveldi seg inn á trúar­ frælsi hjá Jógvani, við at stað­ festa ein borgarligan rætt í stevnumiðunum? Hvussu kann tað sigast, at Tjóðveldi er vorðið órúmligt, við at í fyrstu atløgu staðfesta, at øll skulu hava somu rættindi, og í aðru atløgu staðfesta, at tí at ein lítil minniluti av flokk­inum sær hetta sum ein átrúnar­ ligan spurning, so kunnu tey atkvøða eftir egnari sann­ føring? Tað er júst tekin um ein rúmligan flokk, tá ið man hevur eina minnilutaverju í stevnumiðinum, sum verjur allar bólkar í sambandi við hetta viðkvæma málið. Men var tað nú so illa meint? Ein annar vinkul, sum til ber at hyggja eftir málinum uppá, er tann, at teir báðir eystur­ oyingarnir eru farnir undir sítt valstríð. Alt gott um tað, tí týdningarmikið er at byrja tíðliga, men ein freistast til at halda, at hin fyrri leitaði eftir einum máta at markera seg uppá, og soleiðis hevði hin næsti ikki ráð at lata vera við at siga okkurt. Men óivað vita teir, at hetta tænti á ongan hátt flokkinum! Teir kunnu ugga seg við, at allur kritikkur er sunnur, og at teir hava sítt talufrælsi, men tá tað kemur til stykkis, so er tann nattúrliga niðurstøðan tann, at um teir høvdu brúkt sína tíð og orku til at vísa á alt tað megnar arbeiði, sum er gjørt í samband við stevnumiðini inn­an eitt nú vinnuøkið, inn­an samhaldsfesti og høvuðs­enda­ málinum - at stovna føroysku tjóðina sum sjálvstøðugan stat - so høvdu teir vunnið meira. Sjálvsagt er at fegnast um, at føroya rúmligasti flokkur, eisini rúmar minnilutum. Tað er at fegnast um, at flokk­ urin hevur sett hendan nógv um­strídda setning í stevnu­ miðini, og tað er at fegnast um, at flokkurin útfrá fólkaræðis­ ligum spælireglum hevur sett eina minnilutaverju í stevnu­ mið­ini, sum staðfestir, at eisini tey fáu, ið vóru ímóti upp­skot­ inum eru ynskt í flokkinum. Men tað er ikki nóg gott, at floksins umboðsmenn í tí almenna rúminum, skjóta við fullkomiliga ógrundaðum pá­ standum, uttan at tað sum so verður grund­givið fyri sjónar­ miðunum. Tað er ikki nóg gott, at eisini tey, ið umboða flokkin seta spjaldur á flokkin, um at flokkurin skal hava útihýst nøkrum. Hesi spjaldur eru ósannindi, og ikki minni eru tey ring at sleppa av við. At slíkar niðurbrótandi útsagnir tæna ongum. Við nøgdari tjóðveldiskvøðu kjak Hatta tænti ongum!