týsdagur 14. oktober 2014síða 16

Mikudagur 15. oktober 2014 · Nr. 117 16 Sosialurin Hugskot og viðmerkingar – send sms til 225000 kjak SEV privatiserast í bitum? Bjørt Samuelsen tingkvinna Tað kennist grundleggjandi skeivt, um SEV, sum vit øll eiga, skal býtast sundur í hálvprivat dótturfeløg. SEV má og skal ongantíð gerast eitt felag, har inntøkur til privatar íleggjarar er nakað mál í sjálvum sær! SEV skal vera eitt felag, sum tryggjar borgarum og vinnuni so bíligan og grønan streym, sum yvirhøvur til ber. Tíðindini um at SEV arbeiðir við at stovna eitt dótturfelag saman við oljufelagnum Magn reisir ikki so fáar prinsipiellar spurningar. Og ger tað aftur aktuelt at umhugsa, at skilja SEV sundur í eina framleiðslueind og í eitt netfelag, sum so kann keypa streym frá tí, sum framleiðir bíligast. Hetta er als ikki einfalt, tí netparturin er so inngrógvin partur av SEV. Men, vit eiga undir ongum umstøðum at loyva, at SEV verður privatiserað í smáum bitum, soleiðis, sum lunnar í løtuni kunnu tykjast verða lagdir undir. Tá tað fyri árum síðani varð avgjørt, at øll vindorka skuldi bjóðast út, var politiski viljin at geva privatum møguleikan at vera við til at gera íløgur í grønu orkuna, vóru hesi kappingarfør. Hetta hóast Føroyar eftir ES- málistokki eru ov smáar til at kapping virkar nóg væl. Kappingin um vindin hevur tó uttan iva skundað undir ta menning, sum verið hevur á orkuøkinum. Fá munnu ivast í, at tá felagið Røkt fyri mongum árum síðani av sínum eintingum fór undir at útbyggja vindorkuna, fekk tað eisini SEV at ressast – tó risin tyktist seinførur fyrstu mongu árini. Men so kom ferð á, og fyri nøkrum døgum síðani fegnaðust vit um tær 13 nýggju vindmyllurnar, sum nú mala í Húsahaga, og SEV kunngjørdi sína 2030-visjón. Brúkarin eigur vinningin! Jarðfeingi gav í januar 2013 “... einum felagi undir stovn­ an við SEV o.ø. loyvi til elframleiðslu úr vindorku við 13 vindmyllum í Húsa­ haga, íalt 11,7 MW.” Ein av­ gerð, ið eftir kæruviðgerð varð staðfest í juli sama ár. Við hesum fingu SEV og Magn saman loyvi til vindmyllulundina, framum eina aðra umsókn frá Vind­ røkt. Felagið var eftir øllum at døma kortini ikki stovnsett tá, og SEV helt fram einsamalt. Talan eru um eina sera góða íløgu, sum fer at spara SEV 35-40 milliónir krónur í olju hvørt einasta ár. Tørvurin á privata íleggjaranum nú, tá myllurnar eru reistar og senda virðismikla grøna orku inn á netið, er ikki øðiliga eyðsýndur. Her eru fleiri spurningar, sum krevja svar! Hóast streymurin er blivin munandi grønari í seinastuni, so stavar okkara samlaða orkunýtsla framvegis 90% frá olju. Vegurin til tað elektrifiseraða samfelagið, sum burturav verður rikið av grønari orku, er sostatt framvegis sera langur – og vit tosa um milliarda íløgur, fyri at røkka tí. Givið er, at SEV fer ikki at megna at lyfta hetta einsa­ malt. Í tann mun neyðugt er við privat­um íleggjarum og samstarvspørtum, má eitt minsta krav vera, at øll hava javnsettan møguleika at bjóða seg fram. Aðalmálið má framvegis altíð vera skjótast møguligt at byggja út grønu orkuna, samstundis sum møguligur vinningur gagnar brúkarunum - húsarhaldum og vinnuni. Aksel V. Johannesen SEV ætlar nú at lata íslendsk­ ar íleggjarar keypa ein trið­ ing av vindmylluparkini í Húsa­haga. Stjórin í MAGN greiddi væl frá, hví tað er ein fyri­ munir fyri MAGN at fara í eitt samstarv við SEV um vindmylluparkina. Hvat er skilagott fyri MAGN hevur tó ikki tann stóra áhugan fyri vanliga føroyingin. Tað, sum hevur áhuga fyri vanliga føroyingin, er, um tað er ein fyrimunur fyri brúkaran, at SEV letur ein part av vind­ mylluparkini til eitt íslendskt felag. Tí hendan fyrispurning til landsstýriskvinnuna í Kommunumálum, Anniku Olsen, landsstýriskvinnu: Spurningar: 1. Hevur landsstýriskvinnan givið loyvi til, ella ætlar landsstýriskvinnan at geva loyvi til, at SEV og MAGN saman kunnu eiga vindmylluparkina í Húsa­ haga? 2. Um loyvi verður givið, kann landsstýriskvinnan í stuttum greiða frá, hvørjir fyrimunir eru fyri vanliga brúkaran, at ein partur av virkseminum hjá SEV verður privatiseraður til ein útlendskan íleggjara? SEV er í dag ein inter­kommu­ nalur felagsskapur, sum allir føroyingar eiga. Í seinastu viku varð nýggja vindmylluparkin í Húsa­haga tikin í nýtslu. Ein sól­skins­ søga fyri land, kommunur og alt Føroya fólk. Við vindmylluparkini í Húsahaga hevur SEV tikið eitt stórt stig rætta vegin. Bæði tá hugsað verður um umhvørvið, men sanniliga eisini tí, at vindmyllurnar í Husahaga gera tað munandi bíligari enn frammanundan hjá SEV at framleiða el-orku í framtíðini, tá kostnaðarmikla og dálkandi oljan hevur verið álitið í framleiðsluni. At framleiðslan verður mun­andi bíligari, eigur sjálv­ andi at síggjast aftur hjá før­oyska vinnulívinum og før­oysku húsarhaldunum. Um ikki beinanvegin, so sum frálíður, so hvørt stóru íløgu­ rnar verða aftur­goldnar. Ítøkiligar ætlanir eru nú um, at ein partur av virk­seminum hjá SEV skal privati­serast til íslandska olju­felagið, MAGN. Ætlanin er nevni­liga, at MAGN skal eiga ein triðing av vind­myllu­ parkini í Húsahaga. SEV hevur ikki sum endamál at skapa vinn­ing, men íløgurnar og virk­semið hjá kommunala felags­ skapinum skal hvíla í sær sjálvum. Um ein pro­fessio­ nellur, útlendskur íleggjari nú skal eiga ein part av vind­ mylluparkini, kann hugsast, at rationaliseringin við íløg­uni í vindmylluparkina ikki fult og heilt kemur før­ oysk­um vinnlívi og før­oysku húsarhaldunum til góðar, men í staðin endar í lumm­ unum hjá íslendskum íleggj­ arum. SEV, kommunurnar og Landsstýrið hava til ein og hvørja tíð skyldu til at tryggja bestu fortreytir til vinnulívið og fólkið. Tí er tað serstakliga áhugavert hjá løgtinginum at frætta, hvørjir fyrimunir eru hjá brúkaranum, um MAGN verður eigari av vind­ mylluparkini. Ove J. Vesturlíð Giftur fólka­ pensjónistur Klaksvík Sum pensjónistur føli eg meg at verða dis­krimi­ neraðan. Giftir pensjónistar fáa 3.000 krónur minni um mánaðin, enn stakir. Hví tað? Sum einkultpersónar hava vit goldið líka nógvan skatt, hví skal man so sum giftur pensjónistur fáa 3.000 krónur minni um mán­aðin, tað er at dis­krimi­ nera tann partin av pen­ sjónistum, sum eru giftir. Nú eru tað 16 ár síðani, at grundupphæddin, sum er 3.313 krónur, varð prís-tals­ regulerað. Í hesum tíðar­ skeiði eru fleiri vøru­bólkar hækkaðir 100 pro­sent og kanska meira. Hvør bólkur av fólk i hevði góðtikið? Neyvan nakar. Nú haldi eg, at vit giftir fólkapensjónistar hava mist nokk av keypiorku. Hesin ójavni má fáast burtur nú. Mín áheitan á tykkum, sum hava myndugleika til at gera nakað við hetta skal verða: Fáið hendan ójavna rættaðan sum skjótast. Diskriminering Spekulera í føroyskari vindorku?