týsdagur 3. mars 2015síða 6

Mikudagur 4. mars 2015 · Nr. 26 6 Sosialurin Hugskot og viðmerkingar – send sms til 225000 úr tinginum Árni Gregersen Tað hevur aftur sett eld í, nú bankarnir alment hava boðað frá, at áðrenn summarið er komið at enda, so skulu vit nýta NemID fyri at sleppa inn í netbankan. Í einari fráboðan siga pen­ inga­stovnarnir, at hetta fyrst og fremst verður gjørt av trygda­ávum, so teldusníkar ikki sleppa at okkara privatu netbankum. Fráboðanin hevur enn eina­ferð fingið Tjóðveldi á vøllin. Hesaferð við ein­um fyri­spurningi frá for­mann­in­ um Høgna Hoydal til lands­ stýrismannin við fíggjar­mál­ um, Jørgen Niclassen. Spurningurin snýr seg í stuttum um, vhat lands­ stýris­maðurin ætlar at gera fyri at øll KT-vinna í Føroyum fer fyri bakka og hvat hann fer at gera, so føroyingar ikki noyðast at lata dønum øll síni p-tøl. Spurningar Høgni Hoydal, Tjóðveldi, vís­ ir til at Tjóðveldi fleiri ferð­ ir hevur lagt uppskot fyri tingið, sum hava til enda­ máls at taka KT-partin hjá peningastovnunum, sum teir fyri nøkrum árum síðani lótu fara av landinum, heimaftur til Føroyar. Seinast eitt slíkt uppskot frá Tjóðveldi var fyri í ting­ in­um, tyktist sum nógv ting­fólk, bæði úr andstøðu og samgongu, harmaðust um, at ein so stórur partur av føroysku KT-vinnuni fór av landinum, tá ið pen­inga­ stovn­arnir lótu netbankan upp í hendurnar á einum donsk­um felag. Í spurningunum hesaferð vil formaðurin í Tjóðveldi hava at vita, hvørjar av­leið­ ing­ar­nar verða fyri før­oyska borgaran av, at pen­inga­ stovn­arnir krevja, at øll í Før­oy­um skulu knýtast í ta donsku NemID-skipanina, til tess at fáa atgongd til egna peningakontu og til net­banka? Nýggja skipanin fer at hava við sær, at allir før­oyingar, sum brúka net­bankan mugu lata onkrum donskum myndu­ gleika teirra p-tal ella brúka eitt danskt p-tal. Tjóðveldi metir eisini, at hetta fer at hava álvarsligar avleiðingar fyri føroysku KT- vinnuna. Flokkurin hevur fleiri ferðir víst á, at tá ið net­bankin fór av landinum, so var hetta eit álvarsligt fyri føroysku KT-vinnuna. Vitanar­arbeiðspláss fluttu av landinum, umframt ta vitan, sum eisini flutti við. Heimild Tjóðveldi vil eisini at hava landsstýrismannin at svara uppá, um peningastovnarnir yvirhøvur hava nakra heim­ ild til at krevja av borgarum í Føroyum, at vit skulu lata okkara p-tal til ein út­lendsk­ an stovn. Flokkurin vil eisini vita, hvørja trygd lands­stýris­ mað­urin hevur fyri, at hesar upp­lýsingar ikki verða mis­ brúktar og at tær eru trygg­ ar. Høgni Hoydal vil eis­ ini hava at vita, um lands­ stýrismaðurin var kunnaður um hesa skipan og nær hann var kunnaður. Spurningurin frá Høgna Hoydal er ein grein 52 spurn­ ingur og skal eftir at Løg­ tingið hevur samtykt, at hann skal svarast, svarast í sein­asta lagi 14 yrkadagar eftir. Aftur rok um KT-skipan sum fer av landinum Høgni Hoydal, Tjóðveldi sett landsstýrismanninum við fíggjarmálum spurningar um NemID Høgni Hoydal vil hava svar, hví peningastovnarnir sleppa at flyta alt av landinum Netbankin hjá peninga­stovn­ inum hevur broytt samskifti við kundarnar nógv seinastu fáu árini. Upprunaliga var netbank­ in føroyskur, gjørdur av Ele­k­ tron í samstarvi við før­oysku peningastovnarnar, men fyri fáum árum síðani var net­ bankin fluttur av land­inum til fyritøkuna SDC, har hann nú verður rikin og mentur. Netbankin skal hava høga trygd. Tí verður alla tíð­ina arbeitt við trygdini og í Danmark hevur tað leingi verið soleiðis, at skalt tú inn í tín egna netbanka, so skal tú brúka NemID. NemID er ein kota, sum tú sum brúkari fært á einum korti. Tú hevur sum nú navn p-tal og eina kotu fyri at sleppa inn, men haraftur skal tú tøppa eitt tal afturat inn. Hetta talið er ongantíð tað sama, men er nýtt hvørja ferð. Talið fær tú av einum netkortið, sum bert tú hev­ ur. Tað er í veruleikanum NemID. Umframt trygdina er ein fyrimunur, at tú ikki nú noyðist at brúka somu teldu, hvørja ferð tú skalt í netbankan. Hevur tú kortið við NemID hjá tær, so kanst tú fara inn í netbankan gjøg­ num allar teldur. NemID voldi nakað av trupulleikum fyrstu árini í Dan­mark, men nú tykist skip­anin at virka væl. NemID fyri at sleppa í før­oyska netbankan Broytingar henda í summar. Føroyskir netbankabrúkarar skulu nú venja seg við NemID KT-vinnan hevur førleikar til at menna netbankan KT-felagið boðar frá, at teirra limir hava førleikar at menna og røkja net­bankan hjá før­ oysku peninga­stovnunum – talgilt samfelag á veg Føroyska KT-felagið ivast ikki í, at teirra limir bæði hava førleikar og evnir at menna og reka netbankan hjá føroysku peningastovnunum. Í sambandi við, at før­oysku peninga­stovn­ ar­nir hava boðað frá, at vit nú skulu brúka NemID fyri at sleppa inn í netbankan hefvur KT- felagið sagt, at hetta er arbeiði, sum teirra limir væl megna at gera. Peningastovnarnir hava víst á, at ein orsøk til at danska skipanin verð­ur brúkt er, at KT- før­leikarnir ikki eru nóg góðir. Hesum vísir KT-fe­ lag­ið staðiliga aftur og fe­lagið ivast eisini í, um veitingar og tænastur eru blivnar betri, síðani pe n ­i n ga s tov n a r n i r fluttu sítt virksemi av land­in­um. – Okkara limir eru væl førir fyri at gera tað, sum penignastovnarnir nú lata gera í Danmark. Tað er ongin ivi um tað, sigur formaðurin í KT- felagnum, Ólavur Ellef­ sen. Talgildingin Tað er í nógv ár tosað um, at Føroyar eins og okk­ ara grannalond, skulu um­leggja samskifti mill­um myndugleikar og borg­arar til eitt talgilt sam­skifti. Lítil framdrift hevur verið at sæð í hesum mál­ið, men ú letur til at Vinnu­mála­ráðið, sum varð­ar av hesum máli, hevur sett ferð á. Hetta fer at hava við sær, at vit fara hava samband við myndug­ leikarnar digitalt, men tað fer eisini at geva okk­ um øllum eina digitala undirskrivt. Nær hetta verður klárt er óvist, men tá ið Løgtingið seinast við­ gjørdi málið um pen­ inga­stovn­arnar var ein greiður meirluti mill­um tingfólk fyri, at KT-arbeiðspláss eiga at varð­veit­ast og mennast í Fø­royum. Ólavur Ellefsen, formaður í KT- felagnum, ivast ikki í, at hansara limir bæði hava førleikar at reka og menna netbankan