mánadagur 26. oktober 2015síða 64

VIKA 44 • 26. OKTOBER 2015 8 MIÐLAHÚSIÐ ÓKEYPIS LÝSINGARBLAÐ O rðið kvøldseta er eitt vakurt orð. Ja, kanska onkur, sum er uppi á døgum í dag, minnist henda hugaheim, sum var tíðin um kvøld­ið aftan á arbeiðstíð, tá ið fólkið var savnað í roykstovuni til inni­ar­ beið­ið (at karða, spinna, binda), með­ an kvøðið varð og t. d. sagt varð frá søg­um og søgnum í tign og sóma. Í okkara tíð er hetta flutt , men hóast tað, so koma vit saman um kvøld­ið eftir arbeiðstíð, har feløg, felags­skapur, einstaklingar o. s. fr. skipa fyri við upplestri, songi, skemti, fram­sýningum og frásagnum á ymsan hátt. Vit kunnu vera samd um, at orðið í sjálvum sær er stak vakurt, og hetta hugtakið, sum nú livir á mannavørr, er sprottið úr í tí gamla samfelagnum og livir nú sítt sæla lív í tí nýggja sam­ felag­num eitt sindur øðrvísi. Hetta er á sætta sinni, at kvøld­ setan Seyður og seyðahald verður í Ment­anarhúsinum í Fuglafirði. Her er nógv at oysa av, bæði søguliga, í sið­ menn­ing, frásagnum, upplivingum á ymsan hátt í bø og haga, heima við hús, á básum, í fjósum og seyðahús­ um. Hetta er ein partur av okkara gamla mentanararvi, sum enn tann dag í dag livir sum ein partur av okk­ ara frummentan. Tey, sum hava sagt frá hetta kvøldið í hesi ár, seinasta fríggja­kvøld í oktobur mánaði, hava dug­að stak, stak væl at føra seg fram. Tað er so hugtakandi at hoyra or­ðing­arnar um rakstur, um fylgið, staðar­nøvn, haga­partar, savn­ingar (Sand­oyggin), fjall­skipan, hend­ingar o. s. fr. frá teimum ymisku bygd­ un­um. Málburðurin er eins og eitt elligamalt, dýrdarvakurt kingolag ella kvæðalag, sum ikki ber til at broyta ella koma við nýggjum orðingum, hug­tøkum og leggja hetta oman yvir hesa gomlu siðvenjing okkara. Her livir okkara elskuliga føroyska mál í einum rytmiskum anda, sum er negld­ur fastur í sinnið í aldargomlum hug­tøkum frá farnum døgum, sum vit kunnu frøast um. Henda kvøldseta hevur ferðast eitt sindur. Hon hevur verið í Norður- landahúsinum, Vestmanna og á Tvør­ oyri, og fyri tveimum árum síð­ani vóru vit og vitjaðu í Íslandi - vinar­ býi Fuglafjarðar Húsavík á Norður­ landinum í mai/juni mánaði og søgdu frá. Vit vóru so stak væl móttiknir. Húsavík, Ísland Kvøldsetan var 1. juni kl 16:00 í Borg­ ar­hólsskúlanum í gomlu fim­leika­høll­ ini í hesum skúla. Tað var hugaligt at síggja húsa­ vík­ingarnar trína inn um gáttina til kvøld­setuna. Eini áttati fólk komu at lurta og síggja, hvat vit høvdu at bera fram, tá ið tað snúði seg um seyð og seyðahald í Føroyum. Húsavíkingar komu eins og føroyingar hóvliga og róliga inn og funnu sær ein sess. Hetta vóru vit stak glaðir fyri. Tveir før­oyingar – tvær kvinnur, sum vóru gift­ar í Húsavík, vóru komnar at lurta. Onnur var ættað av Eiði og hin úr Vági. Áðrenn farið varð úr Føroyum, høvdu vit tosað um, hvussu vit skuldu málbera okkum. Bergur Elias, bæjar­ stjóri, varð spurdur, hvat hann helt? Hann mælti til, at vit skuldu tala føroyskt eitt sindur seindrigið við onkrum íslendskum orðum upp ímill­ um. Jú, soleiðis varð eisini roynt, og rigg­aði hetta stak væl. Bergur Elias Agústs­son, bæjar­stjóri, bjóðaði okk­ um at verða hjartaliga vælkomnar til Húsa­víkar til hesa kvøldsetu og heils­ aði teim­um, sum vóru møtt upp, við blíð­um orðum. Tá ið Bergur var liðugur at tala, so varð sálmurin Nú hvítna tindar sungin á føroyskum, og Jógvan á Lakjuni spældi undir. Tað rungaði eftir í høllini, og var hetta sera kenslusamt at hoyra ís­lend­ingar syngja á føroyskum. So­ leiðis hava vit eisini byrjað kvøld­set­ ur­nar í Mentanarhúsinum í Fuglafirði fimm tey seinastu árini. Við á hesi ferð vóru Kristin Poulsen, Jákup Pauli Johannesen, Jógvan á Lakjuni, Bárð­ur á Lakjuni, Dávur Winther, Petur Martin Petersen, Kjartan Madsen og grein­ skrivarin Frits. Kvøldsetur Fyrstu ferð, henda kvøldseta sá dag­ sins ljós var, 2010, og sostatt er hetta 6. ferð, vit trína á pallin í Ment­anar­ húsinum. Teir, ið fara at siga frá í ár, eru: Max Weihe, Selatrað, Ásfinn Sigvardsen, Gjógv, Djóni Kunoy, Kunoy og Bjørn Kalsø, Syðradalur, Kalsoy. Max Weihe, sum er ættaður av Selatrað og býr á Kambsdali, fer at siga frá um hagapartarnar á Selatrað, Norður í Haga, Norðari Partur og Norð­ur í Haga, Sunnari Partur. Miðjan, oman­vert bygdina, gongur suður til Gjógvará, og síðani kemur Norðari Garð­hagi og Sunn­weari Garðhagi. Ásfinn sigur frá haganum Sáttar­ enni við Gjógv og eitt sindur frá tí gomlu tíðini, tá ið hagarnir í Funningi og við Gjógv lógu saman. Djóni Kunoy sigur frá um Skarðdalin, sum er om­an fyri Kunoyar bygd, báðumegin Skarðs­ gjógv, og Bjørn Kalsø nertur í síni frá­søgn við hagapartin Fyri heiman Gjónna og Fyri Norðan á Blankskála. Kvøldseta í Mentanarhúsinum – fríggjakvøldið 30. oktober kl. 19.00 Evald Johannesen á veg á fjall í Skarðhaga Sofur hjá Líggjasi, Sofus Eliasen og Køkk Hans, Hans Toftegaard, við »Bispagarðin« á Góðadali Torstein Eliasen á veg á fjall í Góðadali Smádreingir: Jóhan Johannesen og Jákup Arnholdt Lambaa, við rættina á Góðadali Haldor Nielsen og Arnold Øre, røktingarmaður, á veg niðan á Háls av Góðadali Jóhan Marius Olsen, Hellurnar við rættina í Skarðhaga Fuglfirðingar á veg á fjall í Skarðhaga uppi á Fuglafjarðar skarði Jofridt Jensen og Kjartan Dalbúð við rættina í Skarðhaga Uppi á Hálsi á veg á fjall í Góðadali 1986