hósdagur 5. november 2015síða 40

FRÍGGJADAGUR 6. NOVEMBER 2015 SOSIALURIN 128 40 M eðan eg mikukvøldið í síðstu viku, í viku 44, sum hon eitur á nú­ tíðar­máli, og hugdi eftir high five telduspælinum, sum varð sent beinleiðis úr Hørpuni í Reykja­vík, ætl­aði eg oftari enn eina ferð at skifta rás og í staðin fyri síggja Man. United tapa enn ein steypadyst. Norðurlandaráðið skipaði fyri í Reykjavík, og ein triðingur var á ensk­um. Tá tey løgdu frá borði við ber­føttari Eivør við trummu­dans­trummu, hugs­aði eg OMG ella HMG, hatta boð­ar ikki frá góðum, sløkk ella flyt. Men tað gjørdi eg ikki, tí nú kann Norð­ur­landaráðið heldur ikki longur lata virð­is­lønir uttan at brúka hand­an Oscar sum fyri­ mynd: and the winner is.... Spennandi hóast alt at fáa at vita, hvør vinnur. Tað er ov drúgvt at fara at leita á net­inum aftaná, tí miðlarnir í londunum, sum vinna, nevna bara síni egnu lands­fólk, sum vinna. Meðan eg hugdi, fór eg at hugsa um virðis­løn­ar­ samkomuna hjá Norð­ ur­landa­ráðnum í Oslo í 2003. Ta ferðina fekk sámiska Mari Boine (offisielt er hon norsk í Norður­landa­ rráðshøpi) tónlistar­virðis­lønina. Hon helt eina takkarrøðu, sum var øðrvísi enn aðrar. Hon var nógvar ferðir betri. Tí í miðjari røðuni hendir nakað púra óvæntað. Hon fer at tosa um poli­tikk. Og tað er strangliga bannað at tosa um politikk í norðurlendska sam­starvinum. Sum ein segði, norð­ur­lendska samstarvið er to come each other with. Politikkur er eitt ljótt orð, eitt fuckorð. Mari Boine segði, at tá hon fekk at vita, at hon fekk hesa stóru virðis­løn, spurdi hon ein vin, sum hon plagdi at ráðføra seg við, um sám­ar­nir fram­vegis ikki vóru við í Norðurlanda­ráð­num. Nei, svaraði vinurin, vit eru bara har sum eygleiðarar. Hví eru vit ikki við?, spurdi Mari. Millum annað tí, at vit eru ikki ein tjóð, eitt fólk við egnum landi, var svarið, hon fekk. So segði Mari Boine, at meðan hon hugsaði um hetta, at sámar ikki hava sítt egna land, hóast sámar so avgjørt eru eitt heilt annað fólkaslag enn onnur í Norðurlondum, kom hon av tilvild fram á bókina Samer og nordmenn. Hon avgjørdi, segði hon, at brúka nakrar krónur av virð­is­lønini at keypa nakrar bøkur fyri. Og, segði hon so, hon fór at geva leið­arunum í sendinevndunum hjá lond­un­um á árs­fund­in­um hjá Norð­ur­ landaráðnum, norska for­sætis­ráð­harr­ an­um, norska løgmálaráð­harranum og for­mann­inum í norsku rættarnevndini bókina sum gávu. Og so las hon fyrstu reglurnar í bókini, sum eru ein hvøss atfinning móti norska politikkinum móti sám­unum og ein samanbering við Ong­land og Avstralia. Ongland lýsti fyrst í 1770unum Avstralia at vera eitt terra nullius. Tey, sum vóru har, tá onglendingar komu, høvdu eingi rættindi. Og so fór Mari Boine oman av pall­ in­um og gav Kjell Magne Bondevik, forsætisráðharra, sum sjálvandi sat á frátiknum stóli fremst, bókina Samer og nordmenn. Sjálvur hevði eg skorað meg fram til ein stól har frammi og upplivdi so at siga á fremsta beinki hesa næstan óveruliga løtu. Tað var sterkt og ógloymandi, tá sangarin gav forsætisráðharranum greiða politiska boðskapin. Honum dámdi einki óvæntaðu støðuna, tað sást. Í Hørpuna var eingin politikkur, bara blabla og meira blabla, vánaligt undirhald og tvætl og øll eru so fólkalig, at tey klappa fyri øllum. Tað var kortini ikki tí, at Norður­landa­ húsið sorgarflaggaði lágt sunnu­dagin. And the winner is.....Mari Boine. Røðan hjá Mari Boine var í tíðarriti­ num Nordic Sounds – ja, okey, á enskum, tí tíðarritið er á enskum. Eg fann hana ikki aðrastaðni. Røðan er á www.dvm.nu/periodica/ ns nummar 1 í 2004. Hørpudiscoóljóð vs Mari Henning Nicodemussen Høgni Djurhuus fekk Móðurmáls­ viðurslønina 2012 Høgni Djurhuus MYND: HEINESEN MYNDIR Yrki: Grafikari/tónleikari Bústaður: Tórshavn Hvat ætlaði tú at blíva, tá tú bleivst vaksin? – Puha, har hevur verið nógv uppi og vent gjøgnum dagar og ár: Pilot, lærari og einaferð var tað frisør. Hvat burdi hitt kynið vitað um títt kyn? – Vit vilja hava tann størra búffin. Hvat burdu børn vitað um tað at verða vaksin? – Teimum nýtist ikki vita nakað um at vera vaksin. Haldi, vit kunnu læra tey ábyrgd sum børn og lata tey fáa frið at vera børn, so leingi sum teimum lystir, og sleppa at vera vaksin, soleiðis sum tað passar teimum best. Hvat var seinasti dreymurin, tú gjørdi til veruleika? – Gjørdi mær eitt rúm fast í garasjuni, ið er mítt studio, skrivstova og trummugoymsla – smádreingjadreymurin. Enda setningin: Um eg tordi, hevði eg… …málað tað ovasta á húsunum sjálvur, men eg havi hæddarskrekk. Hvat hevði gjørt heimin til eitt betri stað? – Tolsemi. Nær vart tú seinast veruliga ovfarin? – 4. november 2015. Eg kundi sita uttanfyri við havaborðið og drekka kaffi í allar fagrasta veðri Tað seinasta, tú hevur lært, er at: – Føroyingar eru meira til vulgerar tápuligar halloween-kostumur enn intelligentar og gjøgnumhugsaðar kostumur. Tann støðuga ringa samvitskan snýr seg um, at eg… … gjarna vil levera allar mínar arbeiðsuppgávur til tíðina. Enda setningin: Føroyingar áttu at… – Hjálpt og stuðlað hvørjum øðrum meira, heldur enn at missunna hvørjum øðrum eitthvørt. BAKSÍÐAN