mánadagur 21. desember 2015síða 2

Mánadagur 21. desember 2015 · Nr. 147 2 Sosialurin Hugskot og viðmerkingar – send sms til 225000 ÁRG. 89, BLAÐ NR. 146 18. DESEMBER 2015 313535 P litikk 30 TEMA Fyrrverandi oddamenn í Kringvarpinum – Mangan spyrja journalistar valdspersónar, um teir taka avleið­ ingarnar av sínum mistøkum. Og tað haldi eg, at kringvarpsfólkini í rættar málinum um Jørgen Niclasen áttu at gjørt, sigur Jógvan Jespersen, fyrrverandi kringvarpsstjóri. Vikuskiftis Sosialurin hevur hitt tríggjar fyrrverandi oddamenn í Kringvarpinum, og teir halda, at trúvirðið hjá stovninum haltar s6­8 ÁTTU AT VERIÐ KOYRD FRÁ Oddagrein Hugskot og viðmerkingar – send sms til 225000 Eirikur Lindenskov eirikur@sosialurin.fo Eirikur Lindenskov eirikur@sosialurin.fo Hugskot og viðmerkingar – send sms til 225000 Stovnaður: 1927 Útgevari: Sp/f Sosialurin Uppseting: Sosialurin Ábyrgdarblaðstjóri: Eirikur Lindenskov eirikur@sosialurin.fo Prent: Prentmiðstøðin Avgreiðsla: mán - frí kl. 08.00 - 16.00 Marknaðardeild lysing@sosialurin.fo Tórshavn Tórsgøta 1, Postboks 76, 100 Tórshavn tel. 341800, fax 341801, post@sosialurin.fo Norðoyggjar Nólsoyar Pálsgøta 1, 700 Klaksvík tel. 458686 fax 458687, klaksvik@sosialurin.fo Suðuroy tel. 375364, fax 375464, tel. 228814, aki@sosialurin.fo, dagfinn@sosialurin.fo Haldarar, sum ikki hava fingið blaðið, kunnu ringja tel. 341818 frá kl. 8.00 til 20.00 og boða frá. Tel. 341800 www.sosialurin.fo Jan Højgaard Formansval síða 9 Allar útreiðslur úr sátt­ málanum Sniðálvur Røvilsberg Formansval síða 9 Minsta­ lønin skal upp Ikki kann sigast, at nýggja lands­ stýr­ið hevur havt hepna hond við at leggja politikk sín fram. Tað var annars væntandi – og fyri fleiri kanska vónandi – at nú skuldu pol­itik­ar­ar taka sær aðrar part­ar fyri. Fyri fyrstu ferð varð øll mann­ingin í Tinganesi skift út í senn – eing­in per­són­ur og eing­in flokk­ur, sum sat í gamla lands­stýr­ i­num helt fram í tí nýggja. Tað er ikki hent áður. Um tað kann verða umberingin fyri, at lands­stýr­is­mann­ing­in hev­ ur so ilt við at fóta sær, ella um tað bara er av vant­andi royndum og fyri summi ov nógv ár í andstøðu, er held­ur ikki gott at vita. Jóla­aftan hevur samgongan sit­ ið sínar fyrstu 100 dagar – enn vita vit ikki, um tey tá eru kom­in á mál við fíggjarlógini og øll­um fylgi­ lóg­u­num. Men púra vist er tað, at hend­an samgongan fær ikki besta skoðs­málið. Har er alt ov nógv av handa­hógvið merkt. Mál eru illa lýst og illa fyrireikað. Sam­gong­an stendur ikki saman. Eitt hart skot fyri bógvin fekk sam­gongan, tá Sonja Jógvansdóttir tók seg úr Javnaðarflokkinum og har­við eisini úr samgonguni, sum hon ikki er partur av. Hóast hon sig­ ur seg stuðla samgonguni, so er hon ikki partur av samgonguni, sum tó má liva av náði frá henni. Ein støða, sum ikki gongur í longdini, um hon ætlar sær framtíð í pol­i­tikki, og sum heldur ikki er hald­bar fyri Javnaðarflokkin og sam­gonguna. So er tað vargurin á Tvøroyri – borg­ar­stjór­in Kristin Michelsen. Hann vil ikki gera sum hini. Hann kenn­ir ikki somu avtalur, sum hini í sam­gonguni. Kaj Leo Holm Johannesen brúkti júst vargin á Tvøroyri sum grund­gev­ing fyri at halda Javn­ að­ar­flokk­in utt­an­fyri í 2011. Helst var tað ein hvít lygn. Men Kristin Mich­el­sen kann gerast lagnan hjá Aks­eli V. Johannsen sum Føroya Løg­manni. Um Kristin Michelsen ger álv­ara av at reka politikk eftir sín­um egna høvdi – og floksleiðslan ikki megnar at fáa bilbukt við hendan trupulleikan, so er Javn­að­ ar­flokk­ur­in ikki stjórn­ar­ber­andi, og so kann endin verða, at Aksel V. Johannesen má tveita handklæðið í ringin og leggja frá sær – longu fyri jól. Tað er ein eyðmýkjandi støða. Aksel V. Johannsen stjórnar ein­um flokki við fleiri leysum kanónum – og hann hevur mist eina. Tað er ein flokkur, sum at síggja til ikki er stjórn­ar­ber­andi, og sum skal bøta nógv um sítt trúvirðið, skal hann takast fyri fult framyvir. er hann stjórnarberandi? – Varðin Pelagic fer nú at byggja svartkjaftavirki á Tvøroyri. Hesum boðaði Bogi Jacobsen, stjóri á Varðanum Pelagic frá á ársveitsluni leygarkvøldið. Talan er um at byggja eitt nýtt svartkjaftavirki, sum skal vera beint við síðina av Varð­in Pelagic-bygninginum, har sum landingarmiðstøðin hev­ur hildið til. Sambært Boga Jacobsen er hetta er ein liður í lang­ tíð­ar­ætl­an­u­num hjá Varð­a­ num at vera eitt felag, sum fram­leiðir matvørur og sum virð­is­økir tað tilfeingi, sum vit hava í Føroyum. Svart­ kjaft­ur er eitt fiskaslag, sum er fisk­andi ein stóran part av ár­inum, og er at fáa í stór­um nøgd­um. Ætlanin er at framleiða fiskin til surimi. – Hetta er ein íløga á millum 60 og 70 milliónur krónur, sum fer at geva arbeiði til eini 70 fólk. Virkið fer at standa fyri eina virðisøking á einar 35 milliónur árliga. Svartkjafturin verður skor­in til flak og fram­leidd­ ur til fars, áðrenn hann fer í su­r­imi maskinurnar. Surimi hev­ur verið fram­ leitt í Føroyum áð­ur, bæði á Blue­north í Kollafirði, um­ borð á Olafi í Garðastovu, um­borð á Næraberg og At­ lan­tic Navigator. Tøknin mennist alla tíð­ina, og metir leiðslan á Varðanum Pelagic, at tíð­in er búgv­in at gera hesa íløg­una. Hetta er eisini ein fyri­ mun­ur fyri skipini og mann­ ing­arnar, sum fáa nakað meira fyri fisk, sum verður land­að­ur til matna. Væntandi verður virkið lið­ugt um eitt ár. 70 nýggj arbeiðspláss á Tvøroyri Eins og undanfarin ár verða Mentanarvirðislønir Lands­ ins handaðar á føðingardegi Will­iam Heinesens tann 15. jan­uar. Handanin verður í Norð­ ur­landa­hús­i­num í Havn, fríggj­a­kvøldið 15. jan­uar kl. 18.00, tá Rigmor Dam, lands­ stýr­is­kvinna í menta­mál­um, handar Ment­an­ar­virð­is­løn­ir Lands­ins fyri 2015. Í sam­ bandi við hand­an­ina verður tiltak í Norð­ur­landa­hús­i­num við røð­um, upp­lestri, tónleiki og øðr­um framførslum. Kring­varp Føroya útvarpar til­takið og sendir beinleiðis frá há­tíð­ar­hald­i­num eftir tíðindini kl. 18.00. – Løtan, tá Mentanar­ virð­is­løn­ir Landsins verða hand­að­ar, er hátíðarlig, og tí gleð­ir tað meg, at tiltakið verð­ur sent beinleiðis í Kring­varp­i­num, so tað á tann hátt røkkur út til alt land­ið. Tað er altíð spenn­ ing­ur um, hvørji nú munnu fara at fáa virðislønirnar, og eg gleði meg til hetta høv­ið at heiðra nøkur av okk­ara fremstu lista- og menta­ fólkum, sigur Rigmor Dam, landsstýriskvinna í ment­a­ mál­um. Aftur í ár verða tríggjar virð­is­løn­ir handaðar. Ment­ an­ar­virð­is­løn Landsins, sum er kr 150.000, verður latin lista­fólki, sum hevur skap­að list á høgum støði, sum tøkk fyri útint list­ar­ligt avrik. Heiðursgáva Lands­ins, sum er kr. 75.000, verð­ur latin mentafólki, ið hev­ur virkað til frama fyri ment­an­ar­lig virði, sum hava týdning fyri før­oyska mentan, list og ment­anararv. Seinastu árini hev­ur ein virðisløn verið latin til ungt listafólk, sum er kr. 50.000, og hon verður eisini lat­in í ár. Afturat virðislønunum verð­ur ein sømdargáva, ið er lívs­lang heiðursgáva á kr. 20.000 um árið, latin lista­ fólki, fyri útint listarligt av­ rik, ið verður mett at hava týdn­ing fyri samtíð og fram­ tíð. Virðislønir á føðing­ ar­degi Williams Leysu kanónirnar kunna noyða Aksel at leggja frá sær Forsíðuyvirskriftin í blað­num fríggjadagin kann mis­skilj­ast – tá vit siga um fólk­ini í Kring­ varp­i­num, at tey »Áttu at verið koyrd frá«. Rættari av okkum at sagt hevði verið, at tey »Áttu at verið farin frá«, með­an málið varð við­gjørt, so sum keldan eis­ini segði í greinini. Farin frá og ikki koyrd frá Frá virðislønarhandanini í Skálavík 15. januar í ár