mikudagur 23. desember 2015síða 8

Jólini 2015 24 BLAÐIÐ DJÓRAVÆLFERÐ Eyðun Klakstein eyðun@sosialurin.fo Í oktober mánaði var Marna Frida Olsen í Japan í tríggjar vikur, har hon ar­beiddi sum sjálvboðin fyri djóra­ vernd­arfelagsskap í sambandi við delfin­veiði. Hon luttók í arbeiðnum hjá Ric O’Barry’s Dolphin Project, og uppgávan hjá Marnu og hinum sjálvbodnu var at fylgja delfindrápunum og at lata upplýsingar til felagsskapin og um­ heimin um drápini. – Síðani eg var ung genta, havi eg havt stóran áhuga fyri umhvørvi og djóravælferð, og við árunum er tað blivið natúrligt, at eg eisini havi luttikið í arbeiði fyri djóravælferð, sigur Marna Frida Olsen. Hon hevur útbúgving innan sam­ skifti frá universitetinum í Roskilde og ar­beiður sum samskiftisfólk innan djóra­vernd og umhvørvisvernd. Eygleiða dráp Marna Frida Olsen hevur seinnu árini serliga luttikið í arbeiði fyri delfinum og hvalum. – Tað var eitt sindur tilvildarligt, at tað gjørdist júst delfinir, sum eg havi arbeitt við. Tað var gjøgnum fólk, eg hitti, at eg fekk áhuga fyri og fekk hug at luttaka í arbeiðnum, sigur hon. Marna Frida Olsen teknaði seg sum sjálvboðin í felagsskapinum hjá Ric O’Barry, sum arbeiðir fyri um­ støðunum hjá delfinum – ikki minst í Japan, har árliga delfinveiðan hevur verið um­strídd í nógv ár. – Í oktober var eg í Japan í tríggjar mánaðir og eygleiddi delfinveiðina har. Okkara uppgáva var at eygleiða og lata upplýsingar um veiðina til felagsskapin og annars til umheimin. Tað verður framvegis roynt at fjala út yvir drápið av delfinum, og okkara uppgáva hevur verið at greiða frá, hvat gongur fyri seg, sigur hon. Ric O’Barry felagsskapurin leggur ikki upp í sjálvt delfindrápið. Japanarar hava eisini gjørt strangari reglur í sam­ bandi við delfinveiðina, og hvat djóra­ verndarfólk kunnu gera, og felags­ skap­urin, sum Marna Frida Olsen var part­ur av, heldur seg til lógina, men sær eina týðandi uppgávu í at fylgja við og upplýsa um delfindrápini. Ger mun Marna Frida Olsen upplivdi fýra delfin­ dráp, meðan hon var í Japan, og tað vóru harðar upplivingar fyri hana. – Delfinveiðan í Japan er øðrvísi enn grindadrápið í Føroyum. Delfinveiðan fer fram frá september til mars, og veiði­menninir fara hvønn morgun út at leita eftir delfinum. Viðhvørt koma teir aftur við ongum, og viðhvørt finna teir onkran flokk, sum teir reka inn og drepa. Eisini verða delfinir fangaðar til delfinariur kring heimin. – Japan er eitt vakurt land, og fólkið er sera vinarligt og hjálpsamt, men delfindrápið er ein myrkur skuggi, og tað var hart fyri meg at uppliva hesi dráp. Drápini eru brutal, og djórini líða nógv undir drápinum. Delfindrápini eru verri enn grindadrápið, tí tey verða ikki gjørd eins skjótt. Ofta skulu flokkar av delfinum bíða eftir at verða dripnir, með­an veiðimenninir drepa aðrar delfin­ir fyrst. Onkuntíð verður ein flokk­ur hildin til í fleiri dagar, áðrenn hann verður dripin. – Fleiri sløg av delfinum verða dripin, og tað eru kvotur á teimum ein­ støku sløgunum. Delfinirnir eru ikki í vanda fyri at doyggja út, men teir eru í vanda vegna dálking, ovfisking og ann­ að. Eg hugsi tó mest um at verja djórini ímóti hesari ógvisligu og óneyðugu veiðuni. Og so hava delfinir einki at gera í fangaskapi, tær skulu kunna liva og ferðast frítt. Hóast Marna Frida Olsen og hini fólkini ikki leggja uppí delfindrápunum, heldur hon, at arbeiðið hjá felags­skap­ in­um hevur týdning. – Vit eru ein lítil brikkur í einum stór­um spæli, men bara at verða til stað­ar og at fylgja við hevur týdning. Vit kunnu greiða frá, hvat gongur fyri seg, og hóast vit ikki síggja stór úrslit her og nú, ger hetta mun í tí stóra sam­ an­hanginum, og hesum vil eg fegin lut­ taka í, sigur hon. Marna Frida Olsen kundi hugsað sær at farið aftur til Japan, og sum heild hevur hon fingið størri hug at verða við í djóraverndararbeiði – serliga í sam­ bandi við delfin- og hvalaveiði. Í HEYST HEVUR MARNA FRIDA OLSEN VERIÐ Í JAPAN FYRI AT VIRKA ÍMÓTI DRÁPINUM AV DELFINUM, SUM HON HELDUR ER BRUTALT OG EIGUR AT STEÐGA TIL JAPAN AT HJÁLPA DELFINUM Her verða fangaðar delfinir vandar í Taiji Whale Museum, har handil við livandi delfinum fer fram (Myndir: Marna Frida Olsen) – Vit eru ein lítil brikkur í einum stórum spæli, men bara at verða til staðar og at fylgja við hevur týdning. Vit kunnu greiða frá, hvat gongur fyri seg, og hóast vit ikki síggja stór úrslit her og nú, ger hetta mun í tí stóra samanhanginum, og hesum vil eg fegin luttaka í, sigur Marna Frida Olsen, sum í tríggjar vikur var sjálvboðin í Japan í sambandi við verju av delfinum Delfindráp er umstrítt (Mynd: Oceanic Preservation Society) Her verður ein delfin drigin umborð á ein bát