týsdagur 5. januar 2016síða 2

Mikudagur 6. januar 2016 · Nr. 2 mikudagsblaðið Stovnaður: 1927 Útgevari: Sp/f Sosialurin Uppseting: Sosialurin Ábyrgdarblaðstjóri: Eirikur Lindenskov eirikur@sosialurin.fo Prent: Prentmiðstøðin Avgreiðsla: mán - frí kl. 08.00 - 16.00 Marknaðardeild lysing@sosialurin.fo Tórshavn Tórsgøta 1, Postboks 76, 100 Tórshavn tel. 341800, fax 341801, post@sosialurin.fo Norðoyggjar Nólsoyar Pálsgøta 1, 700 Klaksvík tel. 458686 fax 458687, klaksvik@sosialurin.fo Suðuroy tel. 375364, fax 375464, tel. 228814, aki@sosialurin.fo, dagfinn@sosialurin.fo Haldarar, sum ikki hava fingið blaðið, kunnu ringja tel. 341818 frá kl. 8.00 til 20.00 og boða frá. Tel. 341800 www.sosialurin.fo Oddagrein Dagsins redaktørur: Eirikur Lindenskov Sekstan fráfaringaravtalur sein­ astu fimm árini. Prísur: Hálvsætta mill­ión krónur. Tað er einki løgið í, at fólk ressast við, tá slík tíðindi berast í miðlunum. Onk­ur, sum situr í góðum og trygg­ um almennum starvi skal av onkr­ari orsøk sigast úr starvi – og tá er ikki nóg mikið við vanligari upp­sagn­ ar­tíð. Umframt góðu lønina fyri á­brygd­ar­fulla starvið, so skal við­ kom­andi eisini hava nakað afturat. Havandi orðini hjá Akseli V. Jo­ hanne­sen í nýggjársrøðuni í huga: »Og tað er heldur ikki í lagi, tá ið tað almenna ikki umsitur hart­ vunnu skattakrónurnar við skili. At tað verður oyðslað við skatta­ peng­u­num. Tað er ikki at hava samábyrgd við øllum teimum, sum hvønn dag fara til arbeiðis og rinda sín skatt. Og hesin hugburður kann skjótt raka ein vin, okkurt skyldfólk ella okk­um sjálv. ...so tykist hetta ikki sørt marg­ hátt­ligt. Men er talan um skrivstovufólk ella tímalønt vaskifólk á almennum stovn­um, tá bera einki til, og tá er eingin »góða mamma«, tá sparast skal. Tá er uppsøgnin upp á grátt papp­ír! Tað hevur sjálvandi nakað við tað at gera, hvør tað er, sum tekur av­ gerð­ir­nar. Tað eru ikki tey á niðaru rók­u­num, sum leggja til rættis og sum skulu sæta hvørjum øðrum sum fræg­ast – sum gera slíkar avtalur. Og sum vera man eru bankar og trygg­ ing­ar tey, ið duga best at hjúkla um tey á ovastu rókunum. Tað er ikki einki í orðu­num um, at tað er so lætt at brúka »andre folks penge«. Landsstýriskvinnan í heils­u­mál­ um hevur lovað, at frá­far­ing­ar­av­tal­ ur av hesum slag verða ikki gjørdar long­ur. Tað ljóðar gott – hóast vit mugu síggja tað, áðrenn vit trúgva tí. Men tá tað almenna sleingir um seg við mill­i­ónum til almennar leiðarar, sum ikki arbeiða, so er okkurt rav­ rusk­andi galið. Sjálvandi skulu ábrygdarstørv løn­ast virðiliga. Men í hesum før­ u­num við frá­far­ing­ar­av­tal­u­num vendir tað øvugt – tí tað er beinleiðis ó­virð­i­ligt, at politiski myndugleikin ber seg so­leðis at við við almennu skatta­krón­unum. Tær kundu ver­ið betur farnir. So vit kunnu bara taka undir við orðu­num hjá løgmanni um, at tað er heldur ikki í lagi, tá ið tað al­menna ikki umsitur hart­vunnu skattakrónurnar við skili. At tað verður oyðslað við skatta­pengu­ num. Tað er neyvan nakar einstakur pol­itiskur flokkur, sum skal lastast fyri tær høpisleysu avtalur, sum eru gjørdar. Heldur er tað ein sjúk politisk skipan, sum letur slíkt um seg ganga. Men tað er uppgávan hjá pol­it­ik­arunum at rætta upp á hetta – og ta uppgávuna eigur løgmaður! Tað almenna skal umsita skattakrónurnar við skili! at oyðsla við skattapengum Fak­ fel­ag hundrað ár tíðindi síða 7 Bil­ bugt við Sea Shepherd Tíðind Síða 6 Eirikur Lindenskov eirikur@sosialurin.fo Mikudagsblaðið verður borið ókeypis til hvørt húsarhald í Føroyum! Reyði Krossur Føroya sókn­ ast eftir evnum at heiðra sum Ársins Fyrstahjálpara 2015. Tann, sum er í uppskoti, skal í farna ári á serligan hátt hava givið kropsliga ella sál­ ar­liga fyrstuhjálp. Ársins Fyrstahjálpari 2015 fær heiðursbræv frá Reyða Krossi Føroya og eina pen­ ing­a­gávu, ið Trygg­ing­ar­fel­ agið Føroyar letur. Reyði Krossur ynskir at varpa ljós á týdningin av at duga fyrstuhjálp og at eggja fólki at læra seg fyrstuhjálp, so fleiri lív kunnu bjargast. Einstaklingar, virkir og stovn­ar kunnu lata inn upp­ skot, ið verða viðgjørd av fyrsta­hjálps­ins­truk­tør­u­ num og nevndini hjá Reyða Krossi. Oyðublað, ið er sent pol­ it­i­støð­u­num kring landið og eis­ini fæst á heimasíðuni hjá Reyða Krossi, skal sendast Reyða Krossi Føroya í sein­ asta lagi 31. januar 2016 á redcross@redcross.fo ella sum vanligur postur til Bryggju­bakka 10, 100 Tórs­ havn. ‘Ársins Fyrstahjálpari 2015’ verður tilnevndur hós­ dag­in 18. februar 2016 kl. 16 á Reyða Krossi, Bryggjubakki 10 í Havn. www.reydikrossur. fo, redcross@redcross.fo Skulu finna ársins fyrstahjálpara Demmus Hentze farin Sunnukvøldið andaðist Demm­us Hentze, fyrr­ver­ andi ad­vokatur og politikari, 92 ára gamal. Demmus Hentze varð fødd­ur á Sandi 4. des­em­ ber í 1923, og var út­búgv­ing løgfrøðingur á Keyp­manna­ havn­ar Uni­versi­teti í 1952. Hann varð ad­vok­at­full­ trú­i í í 1953, lands­rætt­ar­sak­ før­ari í 1958 og hevði egið ad­vo­katvirki, Ad­vokat­skriv­ stov­an Hentze, 1981–2010. Demm­us Hentze var eis­ini bra­si­l­i­ansk­ur konsul í Før­ oy­um. Demmus Hentze byrjaði pol­itisku yrkisleið sína, tá hann varð valdur á ting fyri Fólk­a­flokkin í Sandoyar val­dømi á løtignsvalinum í 1966. Tá gjørdist Fólka­ flokk­urin størri enn Tjóð­ veld­is­flokkurin, og harvið kopp­aði Demmus Henzte tjóð­veldismanninum Erlendi Pat­ursson, sum ta ferðina ikki varð afturvaldur. Demmus Hentze varð aft­ ur­valdur á valinum í 1970, men fall aftur á valinum 1974. Men tá vóru boð eftir honum til lands­stýrismann at um­ sita fíggjarmál. Demmus Hentze varð afturvaldur á vali­num í 1978. Helt fram sum landsstýrismaður í triðja lands­stýrinum hjá Atla Dam, sum sat frá 1979-81, tá Demm­us Hentze eisini um­ sat fíggj­armál. Demmus Hentze gavst í pol­itikki eftir skeiðið sum lands­stýr­is­maður, sum end­ aði 5. januar í 1981. Eft­ir tíðina sum politikari fór Demmus Hentze aftur at virka sum advokatur. Demmus Hentze varð gift­ur við Helenu, fødd Deb­ es. Tey áttu døturnar Tur­ið Debes Hentze, sumer ad­vo­ katur, Bergljót Debes Hentze, sum starvast í Kring­varp­i­ num og Annu Deb­es Henze, sum er sál­ar­frøð­ing­ur. Landsstýrið 1975-79: Finnbogi Ísakson, (1943-05), Dánjal Pauli Dan­ie­lsen (1919-10), Atli P. Dam, løgmaður (1932-05), Petur Reinert (1923-91), Jákup Lindenskov (1933-) og Demmus Hentze (1923-16)