týsdagur 19. apríl 2016síða 6

Mikudagur 20. apríl 2016 · Nr. 45 6 Sosialurin Hugskot og viðmerkingar – send sms til 225000 Árni Gregersen Sjálvt um tað sær út til at vera torført at finna semju um, hvussu framtíðar pen­ sjón­in hjá føroyingum skal síggja út, so verður fram­ vegis arbeitt í fullari ferð við mál­inum. Júst nú eru embætisfólk í ferð við at gera fram­rokn­ ing­ar og annað fyri at fáa lýst málið betur og ímeðan er ein lítil steðgur í arbeiðnum í sjálv­um bólkinum. Eyðgunn Samuelsen, lands­stýriskvinna við al­ manna­málum, er á odda fyri arbeiðnum og hon hevur eis­ ini fyrr sagt, at arbeiðið skal gerast liðugt í summar. – Tí ætlanini havi eg ikki slept. Vit søgdu hálvan mai – tað heldur kanska ikki heilt, men arbeiðið verður gjørt lið­ugt áðrenn farið verður í summ­ar­frí, sigur hon. Eyðgunn Samuelsen sig­ ur, at hon arbeiðir fram móti at fáa eina breiða semju um pen­sjóns­skipanina, men eydn­ast tað ikki, so verður málið kortini lagt fram. – Vit gera hetta arbeiðið lið­ugt. Um tað verður egg ella ungi veit eg ikki, men tað verður gjørt liðugt og so mugu vit taka politiska av­gerð um, hvat vit so gera, sigur hon. Búskaparligt haldføri Føroyski búskapurin er góð­ ur júst nú, men Búskapar­ráð­ ið hevur sagt, at tað ræð­ur um at skapa eitt búskapar­ ligt haldføri longur fram í tíð­ina. Í Føroyum vísa fram­skriv­ ingarnar, at vit um eini 20 ár verða munandi fleiri gomul í landinum og lutfalsliga færri á arbeiðsmarknaðinum. Hetta ger, at færri vera at skapa virðir og syrgja fyri væl­ferðini í framtíðini. Tí ræður um hjá okkum, sum eru á arbeiðsmarknaðinum, at gjalda inn til egnar pen­ sjónir. Og júst í hesum tekur ein politiskur spurningur seg upp. Skal hvør einstakur gjalda inn til egna pensjón ella skal hetta gerast sam­ halds­fast. Millum borgarligu flokk­ ar­nar og flokkarnar vinstru­ megin er ósemja um júst hend­an spurningin. Tað kom eisini fram und­ an jólum, tá ið sam­gong­an valdi at lækka grund­upp­ hædd­ina í fólkapensjónini og held­ur hækka útgjaldið úr Sam­haldsfasta. Munurin er millum ann­ að, at tað sum kem­ur úr Sam­haldsfasta verð­ur skatt­ að, meðan grund­upp­hæddin í fólka­pensjónini er óskattað. Á landsstevnuni hjá Javn­aðar­flokkurin nevndi for­mað­ur floksins, Aksel V. Johannesen, løgmaður fleiri ferðir, at Javnaðarflokkurin ar­beiðir fyri samhaldsfesti – eis­ini í pensjónsmálinum. Hann vísti á, at øll skulu gjalda inn og so verður tað, sum goldið verður út, skatt­ að. Gamla borgarliga sam­ gong­an setti eina skipan í verk, har hvør einstakur skuldi gjalda inn til egna pen­ sjóns­skipan, men fyri jól var hetta gjald sett úr gildi fyri í ár. Í staðn skuldu borgarar so gjalda inn í Samhaldsfasta, sum so eisini á nýggjárinum hækkaði útgjaldið úr hesum grunni. Tað er hetta politiska stríð, sum í løtuni forðar fyri semju í pensjónsbólkinum. Polit­iskt eru tað flokkar, sum hála málið hvør sín veg. Semja er um, at skal bú­ skap­urin gerast haldførur uppá longri sikt, so má ein skip­an fáast at virka sum skjót­ast. Tað er ikki so av­ger­ andi hvussu hon virkar í dag, men meira um 20-30 ár. Í Føroyum eru vit eftir­ bátar á pensjóns­økinjum. Í granna­londum okkara eru mun­andi størro upphæddir spardar saman til pensjónir. Hetta eru samstundis pengar, sum virka í sam­ feløg­unum og sum verða brúktir til at gera íløgur av ymisk­um slag. Í Føroyum eru viut nógv ár aftanfyri Danmark og Noreg á hesum økinum. Tí byrj­ar tíðin at ganga undan, skal tað ikki ganga útyvir búskapar­liga haldføri. – Hetta eru vit klár yvir og tí skal pensjónsbólkurin gera sítt arbeiðið liðugt, so ella so, sigur Eyðgunn Samuelsen, lands­stýriskvinna. – Fáa vit ikki fulla semju, so noyðast vit kortini at fara víðari, leggur hon afturat. arnig@sosialurin.fo UPPSKOT UM PENSJÓNIR LAGT FYRI LØGTINGIÐ Í ÁR Pensjónsbólkurin arbeiðir við fullari ferð, men torført sær út at fáa semju PENSJÓN Eyðgunn Samuelsen, landsstýriskvinna, vil hava, at arbeiðið í pensjónsbólkinum verður gjørt liðugt áðrenn summarfrítíðina Savnsmynd: Álvur Haraldsen