mánadagur 3. oktober 2016síða 28

VIKA 40 • 3. OKTOBER 2015 4 MIÐLAHÚSIÐ ÓKEYPIS LÝSINGARBLAÐ Danjal av Rana H vørt ár fara túsundtals føroy­ ingar til Danmarkar og aðrir tús­und­tals leita sær longur suður eftir í Evropa. Soleiðis eru ferða­vanarnir hjá okkum føroyingum. Antin fara vit at vitja móðir Danmark (og vóna, at ein hitabylgja er), ella fara vit beinleiðis eftir sólini suðuri í Spania. Onkur er, sum roynir aðrar leiðir. Millum teirra eru hjúnini Gunnleyg Ihlen og Óli Gardshodn, sum saman við tveimum øðrum føroyingum her­ fyri vóru í Svalbard. Nakrir føroyingar vóru í Sval­bard í samband við altjóða verkætlanar­ arbeiði og Gunnleyg Ihlen og Óli Gards­hodn nýttu so høvi at steðga á nak­rar dagar afturat. – Tað er veruliga avslappandi, tí í veruleikanum er einki at gera har. Har eru einans 40 kilometrar av vegi, so ein noyðist at taka tað róligt, og tað er fantastiskt, sigur Óli Gardshodn. Fyrr vóru tað bara granskarar og sjómenn, sum vitjaðu her norðuri, men seinastu tíðina er ferð komin á ferða- vinnuna eisini og nú eru dagliga túrar úr Oslo til Longyearbýin. – Náttúran er heilt serstøk. Ljósini eru heilt annarleiðis, fjøllini eru nak­ að serligt. Ein jarðfrøðingur, sum ferð­ aðist við okkum, segði, at soleiðis sóu Føroyar út fyri 10.000 árum síðani, sigur hann. Óli Gardshodn hevur eini ráð. – Minst til at søkja um vápnaloyvi, seinast fýra vikur áðrenn fráferð. Um tú ikki hevur vápnaloyvi, sleppur tú ikki út í náttúruna at ganga, orsaka av vandanum fyri ísbjarnum, sigur hann. Ísbjarnir eru á Svalbard og kunnu til tíðir koma rættiliga nær býunum. Onkuntíð hoyrast søgur um, at ísbjarnir hava lagt á menniskju ella at fólk hava verið noydd at skjóta ís­ bjarnir. – Tað er ein ótrúlig kensla at ganga úti í náttúruni, við byrsuni á rygginum, í hesi støðugu skýmingini og alla tíðina halda eitt eyga við, um nakað hvítt kanska rørir seg í eygnakrókinum, greiðir Óli Gardshodn fra. – Hann greiðir frá, at hesa ársins tíð er tað skýming alla tíðina. Alt er klætt við mosa og lyngi. Tað byrjar jú ikki at kava fyrr enn eftir at sólin er farin ordiliga í kav. Her siga tey, at tey síggja ikki kavan í fjøllunum fyrr enn í mars mánað, sigur Óli Gardshodn. Tað er annars í mars, at tað verður viðmælt at vitja Svalbard, tá tað er farið at lýsa aftur og fólk hava høvi at fara túr við kavaskutara. – Fólk burdu lagt páskatúrin norð­ ur til Svalbard heldur enn suður til alpurnar, sigur Óli Gardshodn. Umframt vøkru náttúruna hevur Svalbard nógv at bjóða. Søgan er rík, bæði innan námsvinnu og pólferð. – Eg vil viðmæla, at ein vitjar Barens­burg, høvuðssætið hjá russum á oynni. Tað var ein kolanámsbýur, men námsvinnan er nærum full­komi­ liga uppsteðgað. Nú eru tey farin at leggja seg eftir ferðavinnuni, sigur Óli Gards­hodn. Fleiri pólfarðarnir eru eisini farnir umvegis Svalbard á leið teirra norður móti Norðpólinum. Eitt savn er tí eisini í Longyearbýnum, sum lýsir bæði lív­ið á Svalbard og onkrar av teimum ferð­ unum, sum eru komin framvið. Um kvøldið er heldur ikki torført at hugna sær har norðuri. – Har eru nógvar góðar matstovur og kaféir og ein fær høvi at eta al­ skyns mat, sum vit ikki hava høvi at eta annars. Hvalatvøst, kópatvøst, reins­djórakjøt, sigur hann. – Men minst til vápnaloyvi, sigur Óli Gardshodn. Óli Gardshodn og konan Gunnleyg Ihlen vóru herfyri á Svalbard. Tað burdu øll farið, sigur Óli Gardshodn Bara tú, náttúran, byrsan og ísbjørnin