hósdagur 29. desember 2016síða 2

Í blaðnum... Stovnaður: 1927 Ábyrgdarblaðstjóri: Eirikur Lindenskov eirikur@sosialurin.fo Útgevari: Sp/f Sosialurin Grafiskt snið/layout: Pætur Eyðunsson Jensen Uppseting: Sosialurin, Tekniska deild Prent: Prentmiðstøðin Miðlahúsið: Avgreiðsla: mán - frí kl. 08.00 - 16.00 Vikuskifti redaktørur Barbara Holm barbara@sosialurin.fo Lýsingar Frida Mellemgaard, lýsingasamskipari lysing@sosialurin.fo tel. 341826 Tórshavn Tórsgøta 1, Postboks 76, 100 Tórshavn tel. 341800, fax 341801, post@sosialurin.fo Norðoyggjar Nólsoyar Pálsgøta 1, 700 Klaksvík tel. 458686 fax 458687, klaksvik@sosialurin.fo Suðuroy tel. 375364, fax 375464, tel. 228814, aki@sosialurin.fo, dagfinn@sosialurin.fo Haldarar, sum ikki hava fingið blaðið, kunnu ringja tel. 341818 frá kl. 8.00 til 20.00 og boða frá. Tel. 341800 www.sosialurin.fo 30. DESEMBER 2016 »So ganga míni ár, í morgin var í gjár«. Soleiðis yrkir Martin Joensen í vakra sanginum við sama navni. Hetta árið er nú runnið, og við tí tað 16. av nýggju øldini – og tað er sum í gjár, at allur heimurin var á gosi um ár 2000 trupulleikan, sum kortini ikki var nakar trupulleiki. Men ein annar trupulleiki í hesum døgum er alt fýrverkið, ið skotið verður, og trygdin, sum ikki altíð er í hásæti. Vit kunnu so mangan sanna orðatakið, sum sigur »betur fyrivarin enn eftirsnarin«. Men fylgja vit forskriftum og teimum nógv bøttu trygdarreglunum seinastu árini, so kunnu vist minka heilt munandi um vandan. Nógvar eru ræðusøgurnar um fólk, sum eru komin illa fyri av skaða av fýrverki. Og slíkum søgum eru tað tíverri alt ov mong, sum kunnu siga frá. Tað besta vit øll kunnu gera, tað er at fyribyrgja – og vit fyribyrgja best við at fylgja øllum trygdarforskriftum og ikki minst at tey vaksnu ganga sum góðar fyrimyndir og als ikki vera óskettin við fýrverki. Og at vit læra børnini at virða, hvussu umráðandi tað er, at vit øll bera okkum so skilagott at og eisini á nýggjárinum hava 0-hugsjónina í huga, at eingin skal koma til skaða av fýrverki. Vit kunnu sjálvandi syngja víðari við Martini Joensen um, at »tað ið er farið er farið, og tað ið er hent, er hent« og so tralla víðari inn í nýggja árið. Men latið okkum øll hava trygdina í hásæti um nýggjárshalguna, so eingin skal líða av okkara ovfarakæti soleiðis, at øll kunnu vera við í gleðisróminum, tí bara ein missir eygað á nýggjárinum, so er tað ein alt ov dýrur prísur! Vit í Miðlahúsinum ynskja øllum gott nýggjár og takka fyri tað brátt farna! Heimsins skjótastu dýr gerast færri og færri. Nú verður mett, at tað liva 7.100 gepardar í Afrika og í einum lítlum øki í Iran. Menniskju hava rikið gepardarnir burtur frá 91 prosentum av teirra nátúrliga øki, siga djóraverndarfelagsskapir. Tí verður nú heitt á altjóða felagsskapin fyri verju av náttúruni at seta gepardin á listan yvir djór, ið eru hótt av oyðing og at stovnurin ikki einans er viðbrekin. Gepardurin spurtar móti oyðing og kann skjótt vera útdeyður, um vit ikki sum skjótast seta í verk verndartiltøk í størri økjum, skriva Zoological Society of London og Wildlift Conservation Society í eini frágreiðing. Sambært frágreiðingini eru 77 prosent av vanliga liviøkinum hjá gepardinum uttan fyri vard øki so sum tjóðparkir. Hetta ger, at djórini eru serstakliga viðbrekin fyri menniskjaligum virksemi. Størstu hóttanirnar móti gepardinum er tap av nátúrligum liviøki, menniskju, sum veiða gepardin og ólógligur handil við gepardpelsum. Setið trygdina í hásætið Spurtar móti oyðing Visti tú? at tveir føroyingar hava vunnið yvir milliónina í Lotto í ár? Oddagrein Eirikur Lindenskov blaðstjóri Hugskot og viðmerkingar – send sms til 225000 Les eisini blaðið á telefonini Pápin hevði samskifti við Eichmann og Johan í Hesti Siðsøga síða 14-15 Nýggjárshaldið er ein partur av okkara samleika Tíðargrein Síða 12-13 Løgreglan kannar tey sum selja fýrverk L øgreglan er nú farin undir eina rundferð at kanna eftir um tey, ið selja fýrverk, lúka øll krøvini, sum eru sett til slíka sølu. Higartil hevur løgreglan kannað um­ støðurnar á einum 10 sølustøðum í Havn, umframt at fýrverkssølur eisini eru kann­ aðar norðanfyri og sunnanfyri. Og løgreglan leggur afturat, at hetta er eitt arbeiði, ið heldur fram í dag og í morgin. Í hesum sambandi hava tey eisini brand­ leiðararnar í teimum ymsu økjunum við, har tað ber til, tí teir hava betri skil fyri tí eldsvanda, og spreingingarvanda, ið kann standast av óskilaligari handfaring av fýrverki. Og tað eru fleiri krøv, sum tey, sum selja fýrverk, skulu lúka. Talan skal ikki vera um fýrverk, sum brestur, tað, ið vit vanliga kalla kinesarar. Tað er 18 ára aldursmark fyri keypa kunna keypa fýrverk, og tað skal seljast yvir diskin. – Tað er bara eitt eintak av hvørjum slagi, ið skal liggja frammi, men restin skal liggja í eini goymslu aftanfyri handilshøli. Tað er mark fyri, hvussu nógv fýrverk kann vera á goymsluni, pulvursløkkjari skal vera til staðar, og skelti skulu upplýsa, at royking er bannað. Løgreglan sigur, at vørumerkingin á fýrverkinum skal vera eftir forskriftunum og vegleiðing um, hvussu tað skal brúkast, skal fylgja við.