týsdagur 26. september 2017síða 2

Mikudagur 27. septemerb 2017 · Nr. 112 mikudagsblaðið Oddagrein Dagsins redaktørur: Eirikur Lindenskov Vit kenna ávaringarnar sum koma, tá land og kommunur seta ferð á há­kon­juk­tur­in við at seta enn fleiri bygg­i­verk­æt­lan­ir í gongd, hóast tað priv­ata koyrir við fullari ferð. Tað var Keynes gamli sum segði, at staturin skal fylla holini í eft­ir­ spurn­ing­inum við at føra ein eks­ pan­sivan fíggjarpolitikk í ring­um tíð­um – tá lág­kon­jukturur er. Hin­ vegin segði hann, at ein kontr­ak­ tivur fíggjarpolitikkur virk­ar linn­ andi í góðum tíðum, tá bú­skap­ur­in koyr­ir við fullari ferð í einum yvir­ upp­hit­að­um búskapi. Og so renna vit okkum aftur í end­a­leysa kjakið, hvørt tað eru komm­un­ur ella landið, sum skal tátta í. Og meðan fólk kjakast, so verða í­løgur gjørdar – um ikki fyr­i­lit­ar­leyst, so í øllum førum so ó­skip­að, at búskapurin hitnar ov nógv. Tí er tað sera umráðandi, at vit fáa tey neyðugu amboðini inn í skip­ania, sum kunnu samskipa al­ menn­ar íløgur, bæði hjá komm­un­ um og landi. Tað sigur seg sjálvt, at komm­unur ynskja virksemi í sín­ um øki – tí tær íløgurnar ger landið ikki í øll­um kommunum. Havnar kommuna fær nógv for­ er­andi í so máta – nógv, sum sjálv­ andi hoyrir einum høvuðsstaði til. Men tað skert ikki burt, at í­løg­ ur­nar hjá teimum 29 komm­un­u­ num mugu samskipast á onkran hátt – eis­i­ni í mun til íløgurnar hjá landi­num. Tað gongur ikki bara at lata standa til. Tjóðbankin ávarar um, at før­ oysk­ur búskapur er í hákonjukturi, sum stendst av stórum út­flutn­ ings­inn­tøk­um frá ali­laksi og góð­ um fiski­skapi. Arbeiðsloysið er lágt, og bygg­i­vinn­an mangl­ar ar­ beiðs­fólk. Tjóðbankin ávarar eisini um, at fíggj­ar­pol­i­tikk­ur­in í Føroyum hev­ ur fyrr í hákonjukturi ver­ið ó­regl­u­ lig­ur og tí ikki við­virk­að til at sta­b­ i­li­sera og búskapargongdina. Hetta sær Tjóðbankin nú end­ ur­taka seg, og tað førir við sær vanda fyri ovurupphiting av bú­ skap­i­num. Tjóðbankin heldur tí, at yvir­ skot­ið á fíggjarlógini skal vaksa skjót­ari enn ætlað, og at land og komm­unur eiga at endurskoða og út­seta partar av almennu íløgu­ num. Við góðum konjukturum er laga­liga løtan at viðgera av­bjóð­ ing­ar­nar á almennu fíggjar­ætl­an­ u­num í framtíðini. Fíggjarlógaruppskotið fyri næsta ár verður helst borið niðan í Løg­ting­ið í dag – og helst lagt alment fram fríggjadagin. Tá fæst at síggja, um sam­ gong­an tekur ráðini til sín – bæði frá sín­um egna búskaparráð og frá Tjóð­banka­num – um at tátta íløgur, og um okrar verk­ætl­an­ir verða útsettar ella sleptar. So fáa vit at síggja, um lands­stýrið tekur ráðini til sín... ávaring frá tjóðbankanum Skúv­ oy og Skúgv­oy Eyvind Weyhe Kjak síða 16 Bíða eftir ný­ skipanini Tíðindi Síða 4 Eirikur Lindenskov eirikur@sosialurin.fo Mikudagsblaðið verður borið ókeypis til hvørt húsarhald í Føroyum! Danskir ser­frøð­ ing­ar skulu nú greina, hvussu út­lend­ing­ar og kanska bygd­a­rfólk kunnu gjalda Tey, sum búgva í Tórshavnar Komm­unu skulu fram­veg­is koyra ókeypis við Buss­leið­ ini. Tað liggur púra fast, sigur Jákup Dam, bý­ráðs­lim­ur í Havn, og formaður í teknisku nevnd hjá býráðnum. Men so er spurningurin, um eisini øll onnur skulu kunna koyra ókeypis, leggur hann aft­urat. Her hugsar hann fyrst og fremst um út­lendsk ferðafólk, men hann hugs­ar eisini um fólk, sum ikki búgva í Tórshavnar Komm­unu. Herfyri mælti ein annar bý­ráðs­lim­ur, Annfinn Brekk­ stein, til at skipanin við ó­keyp­is Bussleið verður ­tikin av. Í­staðin skulu fólk, sum býr í Tórs­havnar Kommunu, í­stað­in fáa eitt borgarakort, tí so kann leggjast soleiðis til rætt­is, at pensjónistar, les­andi, og kanska aðrir bólkar við, fram­veg­is koyra ókeypis, ella kanska fyri hálvan prís. Men Jákup Dam sigur, at tey fara ikki at gera mun á havn­ar­borg­ar­um. Hinvegin skil­ir hann væl, at nógv fólk ill­neit­ast inn á, at útlendsk ferða­fólk koyra ókeypis við bussu­num. Hann sigur, at til tíð­ir gera útlendsk ferðafólk nógv av at koyra ókeypis. Og hann sigur, at hetta er ein spurn­ing­ur, tey nú fara at taka upp. Hann sigur, at býráðið hev­ur vent sær til donsku fyri­tøkuna, Cowi, sum eru ser­ frøðingar á økinum og bið­ið tey koma við ein­um til­mæli um hvussu Buss­leið­in kann skipast. Eitt, sum Cowi skal kanna í hesum sambandi, er, um tað ber til at skipa ferðaætlanina betri. Men í hesum sambandi skal spurningurin um út­ lendsk ferðafólk, og fólk, sum annars ikki búgva í Tórs­havn­ ar Kommunu, eis­ini takast til viðgerar, sigur for­mað­ur­in í Teknisku Nevnd. Men hann hevur kortini ikki var­hugan av, at tað er nak­ ar trup­ul­leiki, at fólk, sum ikki búgva í Tórshavnar Komm­ unu, koyra ókeypis. Men hann dugir væl at síggja trup­ul­leik­ an við, at útlendsk ferða­fólk í stórum tali koyra ó­keypis. Hann dugir ikki at síggja, hvør loysn­in kann vera, men Cowi hevur kanska svarið upp á, hvussu hesi við­ur­skifti kunnu skipast, sigur Ják­up Dam. Útlendingar og bygdar­fólk gjalda fyri Bussleiðina Danski útlendinga- og inte­gra­ tións­ráð­frú­an Ing­er Støj­berg hevur fing­ið sær kendu Mu­ hamm­ed-­tekn­ing­ina hjá Kurt West­ergaard, sum skíggja­ mynd á iPadi sínum. – Standa vit ikki saman um Mu­hammed-tekningarnar, so renna vit ørindi fyri isla­m­ist­ ar­nar, heldur Inger Støjberg. Hetta skrivaði hon á Face­ book í gjár, tá hon deildi skíggja­myndina, sum vísir pro­fet­in Muhammed við ein­i bumbu í turbanini. Høvið hjá henni var, at Skov­gaard Museet í Viborg í eini nýggjari framsýning um guds­spott­an ikki vildi vísa um­ stríddu Mu­ham­m­eds-tekn­ing­ ar­nar, sum elvdu til utt­an­rík­is­ pol­it­iska kreppu, tá tær í 2005 vórðu prent­að­ar í Jyl­lands- Posten. – Men hví er neyð­ugt at deila eina tekning, sum tú veitst provokerar og sær­ir so mong? – Eg haldi, at tað er týdn­ing­ar­ mikið at kjakast um, tá eitt savn hevur eina fram­sýn­ing um gudsspottan. So eg haldi, at tað er viðkomandi at kjakast um, hvørt Mu­hamm­ed- tekn­ing­arnar skulu vera við. – Persónliga harmiset eg um, at tekningarnir ikki eru við, men tað er sjálvandi ein av­gerð hjá savninum. – Men hví er neyðugt hjá tær at deilda tekningina? – Eg havi havt hesa skíggja­ mynd­ina leingi, og ta havi eg, tí eg haldi, at tekningin hjá Kurt Westergaard hevur verið við til at definera Dan­mark sum tað frælsa sam­fel­ag­ið, vit eru, og sum hevur havt stór­an týdning fyri okk­ara sjálvs­fatan, sigur ráðfrúan. Tekningarnar skaptu stóra utt­an­rík­is­pol­it­iska kreppu fyri Dan­mark fyri tíggju ár­um síð­ ani. Men hevur Inger Støjberg deilt Face­book uppslagi við alla stjór­nina? – Nei, vit venda ikki Face­ book-uppsløg við hvønnannan í stjórini. Muhammed-tekning sum skíggjamynd Donsk fyritøka skal kanna um og hvussu Tórshavnar komm­una kann fáa útlendingar og bygdarfólk at gjalda fyri Buss­leiðina Tórshavn Tórsgøta 1, Postboks 76, 100 Tórshavn tel. 341800, fax 341801, post@sosialurin.fo Suðuroy tel. 375364, fax 375464, tel. 228814, aki@sosialurin.fo, dagfinn@sosialurin.fo Haldarar, sum ikki hava fingið blaðið, kunnu ringja tel. 341818 frá kl. 8.00 til 20.00 og boða frá. Útgevari: Sp/f Sosialurin Uppseting: Sosialurin Avgreiðsla: mán - frí kl. 08.00 - 16.00 Tel. 341800 www.sosialurin.fo Ábyrgdarblaðstjóri: Eirikur Lindenskov eirikur@sosialurin.fo Blaðstjóri: Barbara Holm barbara@sosialurin.fo Fyritaksstjóri Jonhard Hammer jonhard@sosialurin.fo Marknaðardeild lysing@sosialurin.fo Stovnaður: 1927 Prent: Prentmiðstøðin /ritzau/