týsdagur 3. oktober 2017síða 6

Mikudagur 4. oktober 2017 · Nr. 115 6 Sosialurin Hugskot og viðmerkingar – send sms til 225000 Vilmund Jacobsen - Vit kunnu velja at trúgva, at alt fer at laga seg – at sildin fer at vera longri í før­ oyskum sjógvi í heyst, enn hon plagar, og at tað fer at bera til at sleppa av við alla sild­ina í góðum standi til matna í Føroyum. Tað eru sjónarmiðini hjá Varðanum í Gøtu, nú makrel­ kvotan er um at verða liðug, og sildin skal fiskast. - Men, her liggur nógv í tí óvissa, og tað kann vera ógvu­liga skjótt, at vit renna okk­um í stórar trupulleikar sum kunnu føra til, at stór sam­felagsvirðir fara fyri skeyti, heldur felagið í Gøtu. Men, tað er ikki bara Varð­ in, sum hevur hesi sjón­ar­mið. Somu sjónarmið hevur eisini felagið hjá upp­sjóvar­skipum, Felagið Nótaskip. Føroyska upp­sjóvar­til­ feingið í 2017 er rættiliga stórt, harav føroyski part­ ur­in av norðhavssild í ár er 125.597 tons í mun til 56.087 tons í 2016. Hetta er ein vøkstur á 69.510 tons, sum svarar til 123 prosent. Hevði verið róligari Felagið Nótaskip hevur mælt landsstýrismanninum í fiskivinnumálum, Høgna Hoy­dal, til at loyva flyting av pørtum av eginkvotum av sild frá 2017 til 2018. Hetta er einki óvanligt, tá ræður um upp­sjóvarfisk, og hetta er nakað, sum onnur lond gera. Ein slík flyting ger heldur ikki, at meira verður fiskað, tí nøgdin av sild verður júst hin sama – antin hon verður fisk­að í ár ella næsta ár. Jógvan Jespersen, stjóri í Nótaskipum, vísir á, at nú silda­kvotan í ár er meira enn tvífalt so stór sum í 2016, og vit hava eitt stórt mót­tøku­ virki minni, metir felagið, at tað hevði gjørt teir, sum reka upp­sjóvarflotan, róligari, um Fiski­málaráðið loyvdi flyting av pørtum av eginkvotum. - Vit mugu síggja í eyguni, at sildakvotan í ár er stór, og um­støðurnar eru serstakar við tað, at eitt av trimum virkj­um ikki kann taka ímóti í hesum árinum. Jógvan Jespersen sigur, at felagið ikki hevur nevnt nakr­ar nøgdir í samband við spurningin um flyting av kvotum, men at felagið held­ ur, at møguleikin avgjørt eig­ ur at vera til steðar. - Vit hava tvey stór mót­ tøku­virki, sum keypa sild, og spurningurin er, um tey megna at fáa alla sildina til høld­ar – til bestu dygd og besta prís. Stjórin í Nótaskipum vísir á, at landingarbann er uttan­ lands, tí lógin sigur, at her liggur eitt tvær krónu av­reið­ ingar­gjald fyri kilo á makreli og sild. - Hetta er tað sama sum at siga, at landingarbann er uttan­lands, bæði tá ræður um makrel og sild, og tí er eing­in hugsingur um at landa uttanlands, sigur Jógv­ an Jespersen. Hann leggur aftrat, at hevði Varðan Pelagic verið aftrat, hevði eingin trupul­ leiki verið at fingið sildina til høldar – til bestu dygd. - Enn hava skipini ikki borið við sild, og vit vita ikki, hvussu leingi sildin verður í føroyskum sjógvi í heyst. Van­ligt er ikki, at nógv sild verður fiskað í desember. So, vit mugu rokna við, at tað serliga verður í oktober og november, at sildin verður fiskað. Jógvan Jespersen stúrir eisini fyri, at tað kann fara at ganga út yvir prísin, sum skip og manning fáa fyri sildina, at so nógv skal fiskast og fer at koma á marknaðin í senn. - Ábendingar eru longu um, at prísurin á sildini í heyst ikki fer at verða so góð­ur, sum vit kundu hugsað okk­um, leggur hann aftrat. Heildarkvotan minkar Fiskifrøðingar úr Noregi, Íslandi, Danmark og Før­oy­ um gjørdu tíðliga í summ­ar upp úrslitið av silda­kann­ing­ unum, sum tey fýra londini gjørdu í felag í Norður­havi­ num í mai mán­aði í ár. Úrslitið vísir, at stovnurin av norðhavssild næstan er ein fjórðing minni í ár, enn hann var í fjør. Um dagarnar kom ICES eisini við sínum tilmæli um, hvussu nógv kann fiskast av svart­kjafti, norðhavssild og makreli í 2018. Mælt verður til, at samlaða kvotan av norð­havs­ sild fyri 2018 verður minkað við 15 prosentum í mun til til­mælið fyri 2017. Strandalondini eru ikki samd um sildabýtið, og tí verður nógv meira sild fisk­ að í 2017, enn ICES hevur tilmælt. Tilmælið hjá ICES fyri veiði eftir norðhavssild í 2017 var á 646.075 tons, men stovnurin metir, at samlaða veið­an í ár fer at verða heili 805.142 tons. Jógvan Jespersen sigur, at tá alt bendir á, at sildakvotan fyri 2018 verður minni enn í 2017, kundi tað eisini - sæð í ljósi­num av hesum - verið skila­gott at loyvt flyting av egin­kvotum til næsta ár. - Tá kvotan væntandi verð­ur minni næsta ár, er eisi­ni hugsandi, at prísurin tá kann gerast nakað betri, sigur stjórin í Nótaskipum. Einki hoyrt frá Høgna Teir, sum eiga nótaskipini og hava keypt sildakvotu á uppboðssølu, vita, at keyp­ ta sildin skal fiskast í hesum árinum. Hetta er greitt sam­ bært lógini um upp­boðs­sølu. Kvoturnar, sum biðið verður um at kunna flyta til 2018, er partur av eginkvotum hjá skip­unum – og ikki keyptu kvot­urnar. Men, hóast rúm tíð er gingin, síðan Felagið Nóta­ skip vendi sær til lands­stýris­ mann­in í fiskivinnumálum, er Høgni Hoydal ikki komin við nøkrum greiðum svari enn. - Vit hava ikki hoyrt eitt orð aftur frá lands­stýris­ manninum, staðfestir Jógvan Jespersen. Høgni Hoydal segði við Sosial­in í síðstu viku, at hann skjótt fer at koma við ein­um svari upp á ynskini hjá nóta­ flotanum um at flyta silda­ kvotu. - Men, áðrenn eg kann siga nakað um hetta, noyðist eg fyrst at hyggja eftir, hvat altjóða avtalur siga, og vit mugu syrgja fyri, at øll verða viðfarin eins. Men, vit fara at koma við ein­ari fráboðan, soleiðis at øll vinnan veit, hvat hon hev­ur at fyrihalda seg til, segði landsstýrismaðurin í fiski­vinnu­málum. TAÐ HEVÐI VERIÐ RÓLIGARI UM KVOTUR KUNDU FLYTAST Stjórin í Nótaskipum, Jógvan Jespersen, stúrir eisini fyri, at tað kann fara at ganga út yvir prísin, sum skip og manning fara at fáa fyri sildina, at so nógv skal fiskast og fer at koma á marknaðin í senn, nú sildavertíðin fer at byrja - Vit hava ikki hoyrt eitt orð aftur frá landsstýrismanninum um møguleikarnar at flyta eginkvotu av sild til 2018, staðfestir Jógvan Jespersen, stjóri í Nótaskipum - Tá sildakvotan væntandi verður minni næsta ár, er eisini hugsandi, at prísurin tá kann gerast nakað betri, sigur stjórin í Nótaskipum