Sosialurinarkiv
Sosialurin 2017-11-07, síða 31
Tak niður PDF av hesari síðu Stórt myndaskrá

týsdagur 7. november 2017síða 31

‹ fyrra síða allar 32 síður næsta síða ›

Tekstur á síðuni

31 Mikudagur 22. oktober 2014 · Nr. 120 Sosialurin Hugskot og viðmerkingar – send sms til 225000 Mikudagur 8. oktober 2017 · Nr. 130 Barnaár Knút er føddur 5. novembur 1937 á Oyrarbakka. Tað var soleiðis, at foreldur hansara , Margretha og Jacob Larsen, giftust inn í Búr­ stovu á Eiði, men fluttu seinri til Oyr­ar­bakka og bygdu sær hús har. Tað var soleiðis, at bróðir Jacob , Óli, hevði keypt eitt gerði á Oyrar­ bakka. Um sama mundi skaffaði hann eitt til bróðurin á sama stað. Jacob bygdi sær hús við síðuna av teimum hjá Óla. Hetta hevur verið 1934 -35. Mamma Knút, Margretha, var ættað frá Gjógv, dóttir Siggu og Hans J. Johannesen ( Hans J. Í Gortri). Pápi hansara var ættaður úr Búrstovu á Eiði, sonur Elsu Lar­ sen, ættað av Eiði og Petur Andreas Lar­sen, ættaður úr Konoy. Harry Fonsdal Tað var fátæksligt mangastaðni í Før­oyum um hesa tíðina, men tey høvdu tað gott á Oyrarbakka. Mamm­an var ófør til hendurnar. Hon bant og seymaði fyri fólk, og páp­in sigldi. Jákup í Búrstovu var so heppin, at hann kom í sam­ band við Harry Fonsdal, sum í dag kanska hevði havt heitið: Lands­ verk­frøð­ing­ur. Jákup fær tann heiður at vera arbeiðs­for­maður fyri Fonsdal, tá ið lend­ingin, t. d. í Funn­ingi, varð gjørd, vegur og lending til Rituvíkar og Bátahylur úti á Toftum. Hann stóð eisini fyri vega­gerðini Fram í Dal við Gjógv. Með­an hetta varð gjørt, flyta tey til Heiðarnar frá 1939 – 1942, og búgva í einum av teimum ovastu hús­unum í Saltangará. Okkurt av børn­unum fór at ganga í skúla her hjá Bjarnadal á Glyvrum. Aftur til Oyrarbakka Familjan flutti aftur til Oyrar at búgva. Tey høvdu selt húsini á Oyri, men leigaðu sær eini onnur hús á hesum stað eina tíð, til tey flyta til Fuglafjarðar. Tey ivaðust eitt sindur í , hvar tey skuldu fara, til Havnar ella Fuglafjarðar. Fugla­ fjørð­ur var so valdur. Pól á Oyri plagdi t. d. at fáa Petur, bróðir Knút, at arbeiða hjá sær, t. d. við at kóka lýsi og frysta sild. Á Oyri vórðu sildagørn sett av Oyri og suð­ur um Veðranes. Tað var nógv sild á firðunum kring oyggjarnar, eis­ini í Sundalagnum. Tað var ikki so sjáldan, at fuglfirðingar komu til Oyrar at keypa sild, t. d. komu ein dagin Jógvan hjá Biritu, Jógvan Leiti, og Christian í Køk við einum motor­báti hjá Gamla Sámal Peturi til Oyrar at keypa sild. Christian var arbeiðs­formaður hjá Pidda. Pól á Oyri legði eitt gott orð inn fyri Christian um Petur, og hetta kom væl við, tá ið tey fluttu til Fugla­ fjarð­ar at búgva, tí sælur er tann, tað góða orðið fellur á. Flyta til Fuglafjarðar Í august 1944 flyta tey til Fugla­ fjarðar at búgva. Tey keypa húsini hjá Feilberg og Hildu Mohr. Feilberg og Jacob høvdu verið við skipinum Steady í Grønlandi, so teir kendu hvønn annan. Eftir keypið fluttu tey niðan í húsini hjá Eliesar Mohr at búgva. Viðførið hjá teimum var ført við áttamannafarinum Mort­ ar­anum hjá pápabeiggjanum til Fugla­fjarðar. Tey gistu nakrar dag­ ar hjá Gjáar Sofusi og Carolinu. Gjáar Sofus var beiggi Margrethu. Knút var hugtikin av teimum stóru trø­unum fram við vegnum, skúl­ anum og svimjihylinum, tá ið tey komu til Fuglafjarðar. Tey vóru 9 systkin: Jartrud, 16, Poul Johannus, 14, Petur, 12, Sam­ son, 10, Annika, 8, Knút, 6, Harry, 4, Steintór, 2 og Jacoba ikki fødd.. 31. okt. varð Jacoba borin í heim. Jacob í Búrstovu, maður og pápi, var farin við Verdandi. Óli, beiggi han­sara, var skipari, og við vóru 2 syn­ir hansara, Olaf Martin og Petur Andre­as. Teir fóru av Siglufirði í oktob­ur mánaði 1944 og spurdust ikki afturíaftur - 15 mans sjólótust við Verdandi. Beint eftir, at Gretha hevði átt, segði jarðarmóðurin við hana, at Verdandi var gingin burtur. Hon lá við Jacobu í føvninginum, og børn­ini sótu á eini song dygst við á sama kamari. Samtíðis sum, at hetta var ein gleðiløta, so var løt­ an vorðin tung, nú pápin ikki kom aftur­íaftur. Gretha og Jacoba fóru á lands­sjúkrahúsið, tí Gretha var dottin, áðrenn hon átti, og hevði meislað seg. Jartrud tók húsið upp á seg, og Samson og Knút fóru inn til Kristinu og Hans í Køk at búgva eina tíð. Gretha var esini nevnd Einkjan í Fuglafirði. Knút varð nevndur Knút hjá Einkjuni og somuleiðis Petur, Petur hjá Einkj­ uni. Júst sum tey komu á Toftagarð at búgva, gjørdist Gretha einkja . Jacob var bara náttlagdur eina nátt, so hetta var tungt og dapurt. Leitað var eftir Verdandi í eina viku. Gretha var 39 ár, tá ið hon setti seg niður her í bygdini. Hóast tey vóru fremmand í bygdini, so vórðu tey væl móttikin í Fuglafirði í allar mátar. Umstøðurnar Margretha kom aftur til jóla, og fingu tey oftani góða hjálp frá bygdarfólkinum. Vinstra hond fekk ikki at vita, hvat høgra hond gjørdi, og mundi hetta ivalesyt vera ein háttur í tí føroyska samfelagnum, tá ið neyðstøddum skuldi veitast ein hjálpandi hond. Einum sinni kom ein lítil smágenta við einum brævbjálva við 94 krónum, sum tey skuldu hava. Gretha vaskaði eisini fisk og fekk um leið 16 kr fyri hetta um dagin. Gentan hevði verið og keypt og fekk at vita, at restin skuldi berast niðan til Einkjuna. Mangan stóðu íløt t. d. á trappusteininum, tá ið tey komu upp um morgnarnar, so hetta lívgaði um tilveruna. Gretha vaskaði fisk niðri í kjallaranum í Piddasa handli, og børnini skóru burturúr, t. d. blóðið, sum savnaðist í uggunum, tá ið fiskurin varð kruvdur og flaktur. Tað var óivað heppið, at tey vóru flutt til Fuglafjarðar eftir at forsyrgjarin var farin Kanska vóru møguleikarnir fleiri her at koma undan við enn aðrastaðni. Húsasmíð og snikkari. 1952 fer Knút at læra til húsasmið og snikkara . Um summarið var smíðað uttandura og um veturin innandura. T.d. gjørdi snikkaravirkið hjá Jacob Oluf kirkjuna í Dali. Teir, sum vóru í Dali og smíðaðu, vóru Elias á Skipanes, Elias Joensen, Óli Abrahamsen, Jacob Oluf Jacobsen og Knút Larsen. Kirkjan varð innilokað 1956 og smíðað innan 1957. Snikkaraarbeiðið varð gjørt í Fuglafirði og ført við útróðrarbátinum Støðini til Dals. Knút hjálpti t. d. Pola ( Napoleon Lambaa), sum hevði lært til møbilsnikkara í Danmark, at gera talarastólin, altarborðið og knæfallið. Poli legði lívsins træ inn á altarið, skorið í ahorn og lagt inn í mahogni. Soleiðs kann ein snikkari , sum hevði góðar hendur, føra seg fram listaliga og seta síni spor í nakað, sum er okkara aðalhyrnissteinur í okkara trúarverð. Tað prýðið, sum er undir altarringinum og knæfallinum, varð smíðað av Erling Hansen, Erling á Støðini, og Johan Suðring (Petersen) í smiðjuni í Fuglafirði. Hetta var tilevnað úr fýrhyntum jarni, har sirklar í miðjuni høvdu ein kross, sum riggar stak væl. Fóturin undir doypifuntinum var eisini snikkaður til av teimum úr sama tifari. Tá ið Knút hevði lært í tvey ár, var einki arbeiði í eitt heilt ár. Hann fór aftur til verka 1955 og var avlærdur nýggjársaftan 1957. Uttanlands og annað virksemi Í 1959 fór Knút niður á Haslev Handverkaraskúla og 1962 á bíbilsskúla í Oslo. Hann arbeiddi eina tíð í Norra. Beint áðrenn farið varð til Noregs, blivu Jonna og Knút trúlovað. Tá ið hann kemur aftur úr Norra 1964, fer hann aftur at arbeiða á verkstaðnum hjá Jacob Oluf, men 1970 fer knút undir sítt egna snikkaravirki og hevur tað til 1975. Jacob Oluf vildi fegin hava hann at koma aftur á sítt virki og verða drívmegin sum leiðari á verkstaðnum. Hesum tók hann av og átti ein triðing av verkstaðnum á Kambsdali. Í hesum starvi var hann til 1985, og fór aftur undir sítt egna virki, sum hann hevði til 2010. Knút hevur verið ein góður handverkari og smiður. Tá ið vit bygdu, gjørdi hann songina hjá okkum, køkin, gongsskápini, hevur endurnýggjað stovu, altanhurðarnar og kamarsvindeyguni - alt væl úr hondum greitt. Ja, tað er ein frøi fyri eygað at sjá. Endi Jonna og Knút giftust 15. august 1964 og fingu 9 børn – 4 gentur og 5 dreingir. Øll hava eina familju og góðar útbúgvingar. Jonna er dóttir Tonu og Johan Øre. Mamma Tonu, Súsanna, var dóttir Gamla skósa, Sámal Petur Petersen, í Fuglafirði, og pápi hennara var Niels Anthonius Smith, sum slerdi út 6. okt. 1909 í Suðuroyarfirði við Falkinum . Tona var ikki fødd tá. Hin systir hennara, Jensina Ceverina Fredrika Smith, var fødd 3. 1. 1908. Tona- Nicolina Anthonia Susanna Andrea S. Smith varð fødd 12. 12. 1909. Johan Øre var sonur Jógvan og Lenu Øre. Lena var dóttir Elina og Hans Klein á Høvdanum. Elin var abbasystir greinskrivarin, og sostatt vóru Johan Øre og Frits trímenningar. Soleiðis er við ættini. 1959 kom broyting í lívið hjá Knúti andaliga, tí hann kom til persónliga trúgv og hevur verið virkin í missiónini síðani. Hann hevur verið formaður í stýrinum fyri Thabor í eini 10 ár og sat í stýrinum í fleri ár. Somuleiðis í stýrinum fyri heimamissiónina og onkuntíð sum næstformaður í nøkur ár. Hjartaliga til lukku við teimum áttati árunum. Vinaliga Frits NØVN Knút Larsen, áttati ár 5. novembur