týsdagur 5. februar 2019síða 2

Mikudagur 6. februar 2019 · Nr. 15 MIKUDAGSBLAÐIÐ Oddagrein Dagsins redaktørur: Eirikur Lindenskov Tað er tvey atlit, sum hava stóran týdn­ing inn­an­floks, tá ein flokkur skal lata ein persón úr øðrum flokki, fáa sæti í tingbólkinum: 1) At hann skaff­ar flokkinum nýggj­ar at­kvøð­ ur. 2) At hann ikki »stjel­ur« ses­sin frá nøkrum, sum nú eigur sessin. Í skrivandi stund er ikki greitt, um ting­manningin hjá Tjóðveldi fer at loyva Sonju Jógvansdóttir at ger­ast partur av tingmanning Tjóð­veldis tað sum eftir er av valskeiðnum, hó­ ast hon er vald á ting fyri Javn­að­ar­ flokk­in. Tað snýr seg í veruleikanum bara um at­kvøð­ur. Tjóðveldisfólk fáa iva­leyst glóm­ur í eyg­uni bara við tank­an um, at Sonja Jógvansdóttir pot­ent­i­elt kann flyta 1.021 atkvøður frá Javn­að­a­r­flokk­i­num til Tjóðveldi. Eydn­ast tað, so flyt­ir hon minst tveir ting­sessir frá Javn­að­ar­flokkinum til Tjóð­veldi. Men valla spælir klaverið so væl. Í Tjóðveldi eru sjálvandi fólk, sum hvepp­ast við, tá onkur soleiðis brád­ liga fríggjar til Tjóðveldi og sig­ur seg »hava verið loysingarfólk longi«. Hjá Sonju Jógvansdóttir snýr tað seg í hesum føri um at sleppa at vald­i­num. Hon hev­ur havt politiskt vald seinastu góðu trý árini, og hon vil feg­in hava pol­it­iskt vald framyvir eisini. Tað fær hon bara, um hon fer upp í ein flokk. Tí velur hon einasta møg­u­leika, hon hevur, Tjóðveldi. Men tað er ikki tí, at hon »longi hev­ur ver­ið loys­in­g­ar­fólk«. Tað er fjas. Hon vel­ur Tjóðveldi, tí tað er hent­ast fyri hana. Har hev­ur hon betri møg­u­leika at verða vald, og har kann hon siga, at hon fær betur ljóð fyri sín­um LGBT sjón­ar­miðum, enn í Javn­að­ar­flokk­i­ num – hóast veruliga orsøkin var, at hon ikki fekk landsstýrissessin í al­ mann­a­málum. Magni Laksafoss spekulerar enn uppá, hvønn politiskan lit hann skal velja sær. Hann kundi bliv­ið fólka­ floks­mað­ur. Men tað sampakkar ikki við, at Sam­bands­flokk­ur­in var for kon­serv­a­tivu­r. Sama er við Sjálv­ stýri. Kári og Jógvan er saktans kon­ serv­a­tivir. So er tað Javnaðarflokkurin. Men har hava vit skilt, at tey hava sagt stopp, at nú er nokk við floks­hopp­ar­ um. Tey sigast ikki vilja hava Magna Laksa­foss í flokkin. Miðflokkurin og Tjóðveldi eru helst ov stór lop. Tí eru helst bara tveir møguleikar, Sjálvstýri ella Javn­ að­ar­flokk­ur­in, sum eins og Tjóðveldi saktans kann hugsa í atkvøðum held­ur enn við hugsjónini beint upp und­ir val – og sum hevur føroyskt met í at adoptera flokshopparar. Men tann størsti spurningurin av øll­um er: Hví skulu vit hava fólk á tingi, sum ikki ein gong vita, hvørjum flokki tey skulu vera í? Hví stilla tey ikki bara upp fyri seg sjálvan utt­an­ flokka? Kemur tað teimum slett ikki til hugs møguleikin bara at hvørva púr­asta úr politikki? Skulu vit hava politikarar, sum ikki kenna sína hugsjón? EVNA SÆR NÝGGJA HUGSJÓN Eirikur Lindenskov eirikur@sosialurin.fo Mikudagsblaðið verður borið ókeypis til hvørt húsarhald í Føroyum! Tórshavn Tórsgøta 1, 100 Tórshavn tel. 341800, post@sosialurin.fo Suðuroy tel. 375364, tel. 228814, aki@sosialurin.fo, dagfinn@sosialurin.fo Haldarar, sum ikki hava fingið blaðið, kunnu ringja tel. 341818 frá kl. 8.00 til 20.00 og boða frá. Útgevari: Sp/f Sosialurin Uppseting: Sosialurin Avgreiðsla: mán - frí kl. 08.00 - 16.00 Tel. 341800 www.sosialurin.fo Ábyrgdarblaðstjóri: Eirikur Lindenskov eirikur@sosialurin.fo Blaðstjóri: Barbara Holm barbara@sosialurin.fo Fyritaksstjóri Jonhard Hammer jonhard@sosialurin.fo Marknaðardeild lysing@sosialurin.fo Stovnaður: 1927 Prent: Prentmiðstøðin 100 ára føð­ inga­r­ dagur NØVN SÍÐA 20 Met: 1.211 bil­ar við ruski Á HJALLA SÍÐA 36 Fløska frá Føroya Bjór funn­in á Orkn­oyggj­um Tá vit menniskju blaka burt­ur­kast frá okkum í nátt­ úr­uni, vænta vit sum oft­ast ongan­tíð at síggja burt­ur­ kast­ið aft­ur. Men tað merkir ikki, at burt­ur­kastið verður vekk. Tað er ikki óvanligt, at føroyskt burt­ur­kast verður funnið á strend­um í øðrum lond­um. Sjúrður Hammer, lív­frøð­ingur, hevur júst fing­ið eina mynd sendandi av ein­ari Føroya Bjór fløsku, sum er rikin til Orkney. Sjúrður Hammer sigur, at hetta ikki er fyrstu ferð, at lut­ir úr Føroyum skola upp í Het­landi og Orknoyggjum. Seinastu árini hevur hann sæð myndir av plasti frá eitt nú Føroya Bjór og MBM, sum á onkran hátt er rikið upp á strendurnar í okkara grannalondum. – At fáa slík prei ill­u­stre­ rar nokk­so væl, at trup­ul­ leik­in við plasti í havinum er ikki bara »hini«, men at vit í lítlu Før­oy­um eru eisini partur av trup­ul­l­eik­anum, sigur Sjúrð­ur Hamm­er. – Sjálvt um vit eru mill­ um tey ríkastu londini og bæði hava sera effektiva rusk­inn­savnan og enntá pantskipan fyri fløskur, so endar eftir øll­um at døma ein stórur part­u­r av einnýtisplasti úr Før­oy­um í havinum. Í hvønn mun hetta er ein avleiðing av vindi ella streymi, ella um hetta kemur frá landi ella skip­um er ein stór óvissa, sig­ur Sjúrður Hammer. Hann gleðist um, at fólk gera sær ómak at gera vart við trup­ul­leikan og geva boð frá sær, tá slíkt rekur upp á land. – Sjálvt um tað onk­ur­s­ vegna kennist flóvisligt at nátt­úran í øðrum londum skal plágast av okkara yvir­ flóð, so illustrerar hetta væl, hvussu altjóðakendur trup­ ul­leikin við dálking er. Og tá er tað betur at vita enn ikki at vita. Tað er eisini tí, at gransk­arar arbeiða hart fyri at lýsa útbreiðslu, ferðing og árin av plast dálking í náttúruni. Slíkar anekdotur frá áhugafólki sum í hesum førum kunnu meir enn so geva okkara granskarum nøkur nýggj ting at hugsa um, sigur Sjúrður Hammer. Ikki bara »hini« men eisini føroyingar dálka havið Klaksvíkingar venja til krún­ prins­a­renn­ing­ina Hóast kavin lá tjúkkur, var undirtøkan sera góð til fyrstu Royal Run felagsvenjingina, ið var leygardagin, skrivar Klaksvíkar kommuna. Endamálið við venj­ing­u­ num er at savna tey mongu, sum hava meldað til Royal Run, soleiðis at øll kunnu fáa eina góða og bleyta byrjan, og hó­ast verðrið ikki var av tí besta, vóru tað fleiri, ið høvdu leita sær oman í býráðshúsið hendan leygarmorgunin, sam­ bært kommununi. Eftir at Guttorm Sørensen frá Treysti hevði bjóðað væl­ komin, varð runnið í áleið 30 minuttir. Venjingin er skipað so­ leið­is, at øll kunnu vera við. Høvuðsendamálið er, at fáa so nógv sum møguligt at vera virk­in. Venjingin byrjar uttan fyri býráðshúsið í Klaksvík, og aftan á renningina verður boð­ið til kaffi og juice í bý­ráð­ s­húsinum. Runnið verður aft­ ur í annaðkvøld kl. 18.00. – Øll eru hjartaliga væl­ kom­in til venjingarnar. Eisini tey, sum ikki luttaka til Royal Run, skrivar kommunan. Fleiri myndir frá venj­ing­ ini eru at síggja á heimasíðuni hjá Klaksvíkar kommunu. Venja at kappast við krúnprinsin Myndina av fløskuni hevur Martin Gray úr Orkney tikið. Sally Huband úr Hetlandi hevur tikið myndina av pappírslepanum frá Vónini. Fleiri eru tey, sum leggja nógv fyri til tess at vinna ein av hesum sessum