týsdagur 26. februar 2019síða 34

Mikudagur 27. februar 2019 2 Sosialurin LESTRARBLAÐIÐ Útbúgva seg til grønu framtíðina í Vestmanna - Útbúgvingin samsvarar væl við grøna rákið, ið er frammi í løtuni, har dentur verður lagdur á, at menningin av samfelagnum skal vera burðardygg og taka hædd fyri føroysku náttúruni. Ein partur av undirvísingini er av meira praktiskum slagi. Næmingarnir eru regluliga á virkisvitjanum, arbeiða í laboratorium ella gera royndarkanningar úti í náttúruni. Men undirvíst verður eisini í øðrum meira vanligum gymnasialum fakum sum t.d. søgu, ítrótti, støddfrøði, alisfrøði og evnafrøði, sigur Jákup Andreasen, stjóri í Miðnám í Vestmanna. Hallur av Rana hallur@sosialurin.fo I nni á Fjørð í Vestmanna, í einum stási­ lig­um hølum á gomlu ferjuleguni, ligg­ur skúlin Miðnám í Vestmanna, ið før­oy­ ingar kanska betri kenna undir gamla navn­ in­um Fiskivinnuskúlin í Vestmanna. Tað er ikki bara navnið á skúlanum, ið er broytt seinnu árini, men útbúgvingartilboðið er eisini víðkað frá einans at miðsavna seg um útbúgving innan fiskivinnu og aling, til nú eisini at fevna um alt tað føroyska náttúru­grundarlagið. Og meðan hinir miðnámsskúlarnir í land­ inum bjóða ymiskar breytir á teirra skúlum, so skilur miðnámsskúlin í Vestmanna seg frá restini, tí allur skúlin er fokuseraður á ta einu breytina, ið skúlin bjóðar. Grøna tilfeingisbreytin Tað var, tá nýggja gymnasiala lógin kom í gildi í 2013, ið skipaði føroyskar mið­náms­út­ búgv­ingar í breytir, at skúlin í Vestmanna legði á annan bógv og skipaði eina serstaka tilfeingis­breyt. - Vit eru farin eitt sindur burtur frá fiski­ vinnuni og hava í staðin víðkað um útbúgv­ ing­ina, so at vit nú bjóða eina útbúgving inn­an føroyskt náttúrutilfeingi í breiðari merk­ing. Tað vil siga bæði fisk, aling, land­ búnað, fugl, fuglaveiðu, hvalaveiðu og so víð­ari. Vit hava ment hesa serliga føroysku breyt­ina og eru einasti skúli í Føroyum, ið bjóð­ar hana, sigur Jákup Andreasen, stjóri í Mið­nám í Vestmanna. Umframt at veita teimum lesandi serligan lestrarførleikan innan føroyska náttúru og umhvørvi, gevur tilfeingisbreytin eisini næm­ingunum almennan lestrarførleika til hægri lærustovnar og universitet á jøvnum føti við hinar gymnasialu breytirnar. Burðardygd í fokus Nýggja útbúgvin rakar sostatt tíðarandan í alheimssamfelagnum har alsamt størri dent­ ur verður lagdur á burðardygga og grøna menn­ing og at verja umhvørvið, vísir Jákup Andrea­sen á. - Útbúgvingin samsvarar væl við grøna rákið, ið er frammi í løtuni, har dentur verður lagdur á, at menningin av samfelagnum skal vera burðardygg og taka hædd fyri føroysku náttúruni. Ein partur av undirvísingini er av meira praktiskum slagi. Næmingarnir eru regluliga á virkisvitjanum, arbeiða í laborat­ orium ella gera royndarkanningar úti í nátt­ úruni. Men undirvíst verður eisini í øðr­um meira vanligum gymnasialum fakum sum t.d. søgu, ítrótti, støddfrøði, alisfrøði og evna­ frøði, sigur Jákup Andreasen. Útbúgvingin er serliga ætlað ungum, ið hava áhuga fyri føroyska náttúruni, og til tað enda­málið kann staðsetingin av skúlanum ikki vera nógv betri, tí frá gomlu ferjuleguni í Vest­manna er stutt til alt hugsandi plantu- og djóralív og til sjógvin. Tvær serstakar lærugreinar Tá talan er um eina nýggja breyt, ið ikki er á øðrum skúlum, eru sjálvsagt nakrar læru­ greinar, ið skilja seg frá hinum breytunum. Talan er um lærugreinarnar tilfeingisfrøði á B-stigi og tilfeingi á A-stigi. Í tilfeingisfrøði á B-stigi verða næming­ ar­nir undirvístir í grundleggjandi vitan um tey ymsu sløgini av livandi verum í føroysku náttúruni, og tann samfelagsliga týdningin, tey hava. Endamálið er, at næmingarnir skulu duga at meta um, hvussu vit gagnnýta okk­ara náttúrutilfeingi, sum er, og um menn­ ingarmøguleikar fyri betri gagnnýtslu í fram­ tíðini, so vit fáa fleiri arbeiðspláss í Føroyum. Undirvísingin í tilfeingi á A-stigi er í høv­ uðs­heitum skipað sum verkætl­an­ar­ar­beiði. Næm­ingarnir arbeiða við trim­um verk­ætl­ anum 10 tímar um vikuna í 3. skúla­ár­inum, ið skulu vera innan náttúru­til­feingi, aling, landbúnað, fiskiskap og veiðu, fram­leiðslu og náttúrunýtslu. Tann seinasta verk­ætlanin er ein próvtøkuverkætlan, sum næm­ingarnir eisini skulu verja til eina munn­liga próvtøku. Umsóknarfreist til tilfeingisbreytina á Mið­námi í Vestmanna er 15. mars.