týsdagur 2. juli 2019síða 2

Mikudagur 3. juli 2019 · Nr. 75 MIKUDAGSBLAÐIÐ Oddagrein Dagsins redaktørur: Eirikur Lindenskov Greitt er nú, at í minsta lagi níggju yms­ir politiskir flokkar fara at stilla upp til løgtingsvalið, sum sam­bært løgmanni í næsta mánaði – leyg­ar­ dag­in 31. auguast. Tað er greitt, nú Føroyaflokkurin hev­ur fingið tær 800 und­ir­skrift­ir­ nar, sum skulu til fyri at ein flokkur still­ar upp. Signalini frá nýggja flokkinum hava verið heldur ógreið. Fyrst var ein roynd gjørd, síðani var roynd­ in slept, og stovn­ar­in av flokkinum boð­aði frá, at hann heldur fór at stilla fyri Framtakið til frítt kann­a­ bis. Harvið broyttist endamálið, sum ein­a­ferð tyktiskt vera eitt átak at fáa tunl­ar norð­ur um Fjall til veruleika, til at verja rættin til frítt kannabis. Men vátt kom eftir øllum at døma í reiðrið – og floksstovnarin end­ur­ stovn­aði flokkin og hevur nú savnað tær neyð­ugu 800 undirskriftirnar. Vit skulu nógv ár aftur í tíðina fyri at finna eitt løgtingsval, har so nógv­ir flokkar stilla upp. Seinast tal­ ið var hægri, var í 1994, tá ikki færri enn 10 flokkar stillaðu upp. Løgtingvalið 7. juli 1994 var nakað helt serligt. Javnðarflokkurin sat við vald­ið eft­ir rimm­ar­v­alið í 1990, tá flokk­urin fekk 10 tingfólk vald á ting. Men tað gekk av skrið­uni í 1994, tí flokkurin misti helm­ing­in av ting­mann­ing­ini. Stríð hevði tik­ ið seg upp mill­um nøk­ur leið­andi fak­felags­fólk, sum vanliga høvdu ver­ið Javn­að­ar­flokk­i­num trúgv, og flokkin. Tey stovn­aðu Verka­manna­ fylk­ing­i­na, sum kom buldrandi inn á ting við 9,5 prosentum av at­kvøð­um og trimum tingfólkum – teirra mil­ l­um forkvinnuni í Føroya ­Ar­beið­ ara­felag og formanninum í Føroya Fisk­i­mann­a­felag. Miðflokkurin kom eisini í eygað til hetta val­ið, eftir at Kristiligi Fólka­flokk­ur­in­/Før­oya Framburðs- og Fiski­vinnu­flokkur var far­in í tví­ ning­ar. Mið­flokk­ur­in fekk 5,8 pro­s­ ent av atkvøð­u­num. Um­framt tað, so still­aði eisini upp Hin Før­oyski Flokkurin, sum fekk 2,4 pro­sent av atkvøðunum og Fræls­is­fylk­ing­in, sum fekk 1,9 prosent av at­kvøð­ unum. Til­samans fingu nýggju flokkarnir á valinum í 1994 18,6 pro­ sent av atkvøðunum, sum sig­ur nógv um, hvussu nógvar at­kvøð­ur fluttu millum flokkanar. Javn­að­ar­ flokk­urin, sum hevði størstu aft­ur­ gongd­ina, misti 12,1 prosentstig av at­kvøð­u­num. Valla verða broytingarnar so stór­ ar hesa­ferð­. Einki innanfloksstríð er, sum birtir undir líknandi floks­upp­ reist­ur. Gott og væl 37.000 føroyingar hava val­rætt. Fara 90 prosent av teim­um á val, so skal ein nýggjur flokk­ur fáa nakað oman fyri 1.000 at­kvøð­ur fyri at fáa umboð valt, og tað er ikki bara sum at siga tað. Møguleiki er fyri, at vit fáa nýggj­ an flokk á ting, men sannlíkindini eru tó lítil, at so nógvir veljarar flyta flokk hesaferð Lítið sannlíkt at nýggju flokkarnir vinna sæti á tingi Eirikur Lindenskov eirikur@sosialurin.fo Mikudagsblaðið verður borið ókeypis til hvørt húsarhald í Føroyum! 9 FLOKKAR ROYNA VALDIÐ Tórshavn Tórsgøta 1, 100 Tórshavn tel. 341800, post@sosialurin.fo Suðuroy tel. 375364, tel. 228814, aki@sosialurin.fo, dagfinn@sosialurin.fo Haldarar, sum ikki hava fingið blaðið, kunnu ringja tel. 341818 frá kl. 8.00 til 20.00 og boða frá. Útgevari: Sp/f Sosialurin Uppseting: Sosialurin Avgreiðsla: mán - frí kl. 08.00 - 16.00 Tel. 341800 www.sosialurin.fo Ábyrgdarblaðstjóri: Eirikur Lindenskov eirikur@sosialurin.fo Fyritaksstjóri Jonhard Hammer jonhard@sosialurin.fo Marknaðardeild lysing@sosialurin.fo Stovnaður: 1927 Prent: Prentmiðstøðin Sigfríður Símunarson Sól­sker er føddur 1980, hann er fug­l­ firðingur og búsitandi á Eiði. Saman við konuni Randi eigur hann fýra børn í aldri­num 13, 11, 8 og 5 ár. Sig­fríður er útbúgvin BA í søgu og mentanarfrøði við hjá­námi í føroyskum, og hann er eisini útbúgvin ritstjóri. Dag­liga starvast Sigfríður sum leiðari fyri forlagspartin í Námi. – Eg stilli upp fyri Javn­að­ ar­flokkin, tí eg meti, at flokk­ urin er besta trygd fyri ein­ um væl­ferð­ar­samfelagi eftir norð­ur­lendsk­um mynstri við góð­um skúla-, heilsu- og al­ mann­a­verki, um­framt ein­um skila­góðum um­hvørv­is­poli­ tikki, sigur Sig­fríður. Sigfríður er samdur við Steen Hildebrandt, tá ið hann sig­ur um tey 17 heimsmálini hjá ST, at “avgerðin um, at hesi nýggju málini skulu setast, er ein tann týdningarmesta, tá hugs­að verður um burð­ ar­dygga menn­ing yvirhøvur. Tal­an kann vera um tað týdn­ in­g­ar­mesta, ið er hent, síðan ST varð sett á stovn í 1945, og síð­an fel­ags­skap­ur­in samtykti heims­yvi­r­lýs­ingi­na um manna­rættindi í 1948.” – Við teimum 17 heims­ mál­u­num verður miðjað eftir at skapa eitt samfelag og ein heim, har tað er javnstøða og javn­rætt­ur millum kynini bæði, eitt samfelag har mun­ ur­in millum rík og fátæk mink­ar. Við málunum verður miðj­að eftir góðari útbúgving og út­búgv­ing­ar­møg­u­lei­k­um til øll og burðardyggari bú­ skap­ar­menn­ing. Øll hesi mál­ ini eru týðandi súl­ur und­ir javn­að­ar­hugs­anini og Javnað­ ar­flokkinum, sigur Sig­fríð­ur Sím­un­arson Sólsker, val­evni fyri Javn­aðarflokkin. Sigfríður Símunarson Sólsker stillar upp fyri Javnaðarflokkin Lógir og kunn­ gerð­ir skulu fylgj­ast TÓRA VIÐ KELDU KJAK SÍÐA 12 Til­ lukku men hvat nú? BIRNA HEINESEN KJAK SÍÐA 12 Johan Mort­ ensen Ikki ólikt vínmarkunum sunn­an­fyri síggjast nú eplini á Sanda­fløtum næla, væl hjálpt av lýggja veðrinum vit hava í løtuni. Tey vænta at fyrstu eplini koma á markn­ aðin í august mánaða. Ann­a­ rs er hópurin av øðrum grøn­ meti eisini sett niður á Sandi. Hóast góð líkindir yv­ir­ høv­ur eru í Føroyum at velta epl­ir so er okkara egna fram­ leiðsla ikki meira enn umleið 700 tons meðan vit innflyta sløk 4.000 tons ! Tað skuldi verði upp­lagt at vit vóru sjálv­ for­sýn­andi við eplum. Undir fyrra heimsbardaga vóru so nógv eplir velt at Føroyar útfluttu eplir til Íslands. Johan Mortensen Nú næla kanska heimsins bestu eplir Klippfisk skipar fyri films­ sum­marskúlanum Nólly­ wood fyri 10. ferð í ár. Í gjár­kvøldið settu ungu films­spírarnir hjá Klippfisk eyð­kenda Nóllywoodskeltið upp saman við nólsoyingum. Skelt­ið, sum nólsoyingar hava bygt, er heili 3 metrar høgt og 26 metrar breitt. Teir 16 luttakararnir á Nólly­wood eru fluttir til Nóls­oyar í 10 dagar, har teir fáa undirvísing í films­fram­ leiðslu og síðan framleiða teir stut­t­filmar í felag. Film­ arnir verða vístir í Royn­d­arh­ úsinum í Nólsoy mikudagin 10. juli kl. 17. Framleiðslurnar frá und­ an­farn­um árum á Nólly­ wood kunnu síggjast á youtubesíðuni hjá Klippfisk: https://www.youtube.com/ watch?v=eF0Zd_l8aos Nóllywood fyri tíggjundu ferð