týsdagur 9. juli 2019síða 2

Mikudagur 10. juli 2019 · Nr. 78 MIKUDAGSBLAÐIÐ Oddagrein Dagsins redaktørur: Eirikur Lindenskov Tað kennist á øllum brøgdum, at løg­ tings­val er í hondum. Al­samt fleiri eru, ið siga sína hugsan um hetta og hatta – og politsku flokkarnir kapp­ ast um at boða frá nýggjum og mest spenn­andi valevnum. Summi nýggj og ó­roynd, onnur eldri og roynd, og upp­aft­ur onnur roynd úr øðrum leik­um. Og soleiðis skal tað vera. Flokkar skulu finna síni bestu umboð, so velj­ arin kann kjósa sum honum lystir. Soleiðis er fólkaræðið. Tá tað er sagt, so er ilt at fáa eyga á, hvat tað verð­ur, sum fer at merkja valstríðið. Gam­aní eru vinnumál nógv frammi, ser­liga fisk­i­vinnunýskipanin, sum eis­ini var høvuðsmálið til seinasta løg­tings­val. Røddir eru frammi um, at nýggja skip­anin skal rullast afturaftur, so­ leið­is at vit hava somu skipan, sum var gald­andi áðrenn valið. Men so verður ikki. Tað vita vit av roynd­um. Mest er tað Fólka­flokk­ur­ in, sum tosar um tað. Men vit kunnu siga við fullari vissu, at sjálvt um Fólkaflokkurin situr á vald­i­num aft­ an á valið, so verður gamla skipanin ikki sett í gildi aftur. Tað er líka so vist, sum at flat­ skatt­a­skip­an­in hjá Fólkaflokkinum held­ur ikki er avtikin. Tjóðveldi og Javn­að­ar­flokkurin vóru hart ímóti flat­skatta­skip­an­ini og forskattingini av pensjónum, sum Fólkaflokkurin kom við. Men tað hoyrist ikki eitt kis um, at hendan skipanin verð­ur rul­ l­að aft­ur. Tvørturímóti er for­skatt­ ing­in av pensjónunum grund­ar­lag­ið undir yvirskotinum hjá lands­kassa­ num. Soleiðis broytist so mangt í pol­i­tikki, har hundur ofta etur tað, hann havnar. Eftir fólkatingsvalið varð ført fram, at við val­úrs­lit­i­num kundu Sam­bands­flokkurin og Fólka­flokk­ ur­in skipa meiriltua einsamallir. Men sum Eivin H. Jacobsen, fyrrverandi ting­maður Sambandsfloksins førir fram í lesarabrævi, so er ikki vist, at Fólka­flokkurin er fyrsta valið hjá Sam­bands­flokk­inum. Somuleiðis tyk­ist okkurt benda á, at kynkur er í sam­starv­i­num millum summi í Javn­ að­ar­flokk­i­num og Tjóðveldi. Og fer Tjóðveldi aftur hesaferð til val upp á at loysa í komandi val­ skeið­i, so málar flokkurin seg helst upp í ein krók, tí tað fer Javn­að­ar­ flokk­ur­in neyvan at lata sær lynda. Tað er sjálvandi ilt at meta um hesi viðurskifti, tí bara ein ting­sess­ ur kann broyta so nógv. Men missir sam­gong bara ein tingsess, so er ilt at fáa eyga á, hvør flokkur kann koma aft­ur­at verandi samgongu. Størri sann­lík­i­ndi eru tá, at samgongan verður ein onnur. Tað kann vera, at Sam­band­ið velur Javnaðarflokkurin fram um Fólkaflokkin. Tað kann sjálv­andi henda, at samgongan klár­ ar skerini – men valla kasta Tjóð­ veldi og Fólkaflokkrin saman um loys­ing­ina hesaferð. Royndir siga okkum, at ný­ skipanir verða ikki broyttar aftur Eirikur Lindenskov eirikur@sosialurin.fo Mikudagsblaðið verður borið ókeypis til hvørt húsarhald í Føroyum! KUNNGERA VALEVNI UM KAPP Tórshavn Tórsgøta 1, 100 Tórshavn tel. 341800, post@sosialurin.fo Suðuroy tel. 375364, tel. 228814, aki@sosialurin.fo, dagfinn@sosialurin.fo Haldarar, sum ikki hava fingið blaðið, kunnu ringja tel. 341818 frá kl. 8.00 til 20.00 og boða frá. Útgevari: Sp/f Sosialurin Uppseting: Sosialurin Avgreiðsla: mán - frí kl. 08.00 - 16.00 Tel. 341800 www.sosialurin.fo Ábyrgdarblaðstjóri: Eirikur Lindenskov eirikur@sosialurin.fo Fyritaksstjóri Jonhard Hammer jonhard@sosialurin.fo Marknaðardeild lysing@sosialurin.fo Stovnaður: 1927 Prent: Prentmiðstøðin Alt kostar perngar. Eisini at royna at selja. Tað má Uttan­ rík­is- og vinnumálaráðið sann­ að, eftir at aðalráðið við Poul Mich­el­sen á odda hevur roynt at priv­at­i­sera almenna post­fel­ a­gið Posta. Advokatfelagið Sókn Ad­ vo­k­at­ar varð sett á upp­gáv­ una. Rokn­ingin frá teim­um er 260.000 krónur fyri søl­u­ráð­ gevi­ng, tilfar og samráðing. Tað vísir innlit, sum Kring­ varp­ið hevur fingið í mál­ið frá Uttanríkis- og Vinn­u­mál­a­ráð­ num. Hammer Consulting hevur sent rokning upp á 140.000 fyri virð­is­meti­ng, ráðgeving og sam­ráðing, og lýsingarstovan Nudla­virkið hevur sent rokn­ ing upp á 47.000 kr fyri lýs­ing­ ar. Tilsamans hevur sølu­ til­gongd­in sambært Kring­ varp­i­num kostað eigaranum, før­oyska skattgjaldaranum, 447.000 krónur, sjálvt um úrs­ lit­ið er, at Posta ikki verður selt, og at tað almenna enn sum áð­ur fer at reka postvirksemi í Før­oy­um. Bara eitt boð kom frá á­hug­ a­ð­um keypara, men tað boðið var alt ov lágt, sigur Poul Mich­ el­sen. – Og tá tað privata ikki hev­ ur áhuga at reka Posta, so fer tað almenna enn sum áðugr at gera tað, sigur lands­stýr­is­ mað­ur­in. Kostaði næstan hálva millión krónur at royna at selja Posta Stutt­ skygd bygging av leigu­ íbúðum EIGARAFELØG KJAK SÍÐA 32 Tunnil eigur at koma upp í Skúgvoy LANDSVERK KJAK SÍÐA 10 Framleiðslan veksur støð­ ugt, og harafturat merkti turra og stilla veðrið í øðr­ um ársfjórðingi, at grøna ork­an minkaði við 10 pro­ sent­stig­um í mun til fyrra hálvár í fjør. Tað skrivar SEV í fráboðan til miðlarnar: Virksemið í samfelagnum held­ur á at vaksa og harvið eis­ini eftirspurningurin eft­ ir elorku. Seinastu nógvu mán­að­irnar hevur vøksturin lig­ið støð­ugt á upp í móti 10 pro­sent­um. Fyrra hálvár í ár er einki undantak, og sam­l­ aða framleiðslan av el­orku er 9,7 prosent hægri enn sama tíðarskeið í fjør, til­sam­ ans gott 186 GWt. Hetta er samstundis met, mest fram­ leidda elorka nakrantíð. Føroyingar hava fegnast um mongu turru og stillu góð­veð­ur­s­dagarnar serliga í øðr­um ársfjórðingi í ár. Gott summ­arv­eður er tó ikki tað sama sum gott SEV veður. Vind­ur og regn eru fortreytir fyri áv­ik­a­vist vindorku og vatn­orku. Men vindur og regn eru ó­støð­uga­r orkukeldur, og tá veðrið háttar sær, sum tað gjørdi í øðrum ársfjórðingi í ár, minkar prosentparturin av burð­ar­dyggari elorku. Annar ársfjórðingur í ár var væl turrari og stillari enn sama tíðarskeið í fjør. Serliga í mai var turt og stilt. Málda av­fallið í mai í ár var 57,1 mm í mun til 188,5 mm í mai í fjør. Mið­al vindferðin í mai var 5,9 metr­ar um sekundið í mun til 8,2 metr­ar um sekundið í fjør. Sama veðrið var gald­andi fyri allan seinna árs­fjórð­ ing, og tilsamans var mun­ ur­in á avfallinum í øðr­um ársfjórðingi 191,5 mm í mun til 413,6 mm í 2018. Hetta saman við økta eftir­spurn­ ing­i­num eftir elorku gjørdi, at framleiðslan av burð­ar­ dyggari elorku var lutfalsliga lægri fyrra hálvár 2019 í mun til 2018, tvs. 39 prosent í mun til 48 prosent. Fyrra hálvár í ár stóð olja fyri 61 pro­sentum, meðan vatn og vind­ur stóðu fyri á­vika­vist 24 og 15 prosentum av saml­aðu elframleiðsluni. Góða veðrið gav minni grøna orku Tilsamans kostaði sølutilgongdin at selja Posta 447.000 krónur. Men tað var eftir øllum at døma ikki nóg mikið, tí tá avtornaði var bara eitt boð, sum sambært landsstýrismanninum var alt ov lágt