hósdagur 28. mai 2020síða 56

24 24 Summarið verður tungt Jógvan Hansen, stjóri á Kósavirkinum, sum vit hava skift orð við, er eisini formaður í Føroya Ráfiskakeyparafelag T að hevur verið trupult hjá flakavirkjum at sleppa av við fisk, men á Kósavirkinum í Klaksvík hava tey í seinastuni merkt veksandi eftirspurning eftir fiskavørum. Arbeiðsfólkið hevur verið til arbeiðis, líka síðan korona-kreppan tók seg upp. Stjórin á Kósini, Jógvan Hansen, sigur, at hevur næstan verið ómøguligt at sleppa av við fiskavørurnar, men fyri stuttum broyttist støðan. Hann vísir á, at Kósavirkið, sum er eitt stórt virki, helst skal hava einar 5-6 bingur út um vikuna, og í dag fara einar 3-4 bingjur um vikuna í miðal. - Hetta er akkurát í undirkantinum enn, men er nógv betri enn bara fyri 2-3 vikum síðan. Birtir eina vón Jógvan Hansen, sum eisini er formaður í Ráfiskakeyparafelagnum, vísir á, at tað, at marknaðirnir í Evropa so smátt eru latnir upp aftur, og at sølan er vaksin seinastu vikurnar, hevur birt eina vón um, at gongd fer at koma á aftur. - Men, sølumynstrið er broytt. Vanliga fór ein bingja til Spania. Tað fer hon eisini í dag. Vanliga plagdu einir fýra kundar at vera til eina bingju. Men, í summum førum í dag er bert ein hálvur plattur til hvønn kunda. Plattarnir verða so deildir upp aftur til smáar handlar runt um í Spania. Hann sigur, at hetta sjálvsagt kostar meira í flutningi. Men, hann heldur, at tað bara er gott, at fiskavørur fara avstað, og at gongd so smátt byrjar at koma á aftur. Korona-kreppan hevur eisini havt ávirkan á fiskaprísirnar. Rakar saltfiskin Jógvan Hansen vísir á, at kreppan ikki minst er gingin út yvir prísirnar á saltfiski, sum eru falnir við í minsta lagi 30 prosentum. Her hava trupulleikar verið bæði í Spania og Italia, nú flestu matstovur hava verið stongdar. - Saltfiskurin fer út aftur í smáum nøgdum í mun til tær nøgdir, vit keypa. So her taka virkini ein stóran váða. Vit vænta ikki, at verulig gongd fer at koma á aftur fyrr enn í heyst. So, hetta verður helst eitt tungt summar, men eg vænti, at hetta nokk skal fara at ganga, sigur Jógvan Hansen. Eingin pressar Formaðurin í Føroya Ráfiskakeyparafelag sigur, at øll fiskavirkini, sum virka botnfisk, royna at hava gongd í framleiðsluni. - Øll hava ikki fullar vikur, og eingin leikar í. Hetta er ein serstøk støða, tí tú veitst ikki frammanundan, hvør kostnaðurin verður, og hvat úrslitið verður. Hóast vit hava sæð betringar við marknaðinum í seinastuni, og glottar hómast, vantar enn nakað í, til viðurskiftini eru, sum tey vóru fyri korona, sigur stjórin. Tungt summar Jógvan Hansen sigur, at støðan er nøkulunda hin sama hjá flestu keyp­arum og framleiðarum av botnfiski. - Allir fáa nakað avstað, men vørugoymslurnar veksa spakuliga. Vit mugu bara síggja í eyguni, at hetta verður eitt tungt summar, tó at henda seinasta tíðin hevur birt eina vón, sigur hann. Stjórin á Kósavirkinum sigur, at tey í løtuni fáa umleið 25 prosent minni fyri fiskavørurnar, enn tey fingu fyri kreppuna. - Onkur framleiðari fær meira, og onkur fær minni, leggur Jógvan Hansen aftrat. UNDIRBJÓÐA HVØNN ANNAN - Allir vilja selja, og seljarar undirbjóða eisini hvønn annan. Tískil eru prísirnir á fiskavørunum eisini undir ógvuliga hørðum trýsti, sigur Magnus Jesperesen Magnus Jespersen er stjóri í Delta Seafood á Tvøroyri, sum eisini umsitir TG Seafood í Hvalba. Framleiðslan á Tvøroyri er saltfiskur, og á TG Seafood verður arbeitt við øðrum botnfiski, sum verður skorin og frystur. - Tað er ógvuliga trupult við tí frysta, og tað er eisini trupult við saltfiskinum, tó at tað hevur verið heldur frægari at sloppið av við saltfiskin. Spanski marknaðurin hevur verið hin størsti hjá okkum við saltfiskinum, og her hava vit selt nakað av toski. Hinvegin hava vit einki selt til Italia, har teir serliga plaga at keypa longu og brosmu. Magnus Jespersen vísir á, at í løtuni er marknaðurin ikki seljarans, men heldur keyparans, sum hann tekur til. - Vit skulu helst raka marknaðarprísin fyri at selja, og tað er so avgjørt ikki lætt í tíðum sum hesum, har einki er, sum tað var. Hann vísir á, at franski marknaðurin plagar at vera álitið við upsanum, og pólski marnaðurin plagar eisini at roynast, men her er ongantíð verulig gongd komin á aftur. - Allir vilja selja, og seljarar undirbjóða hvønn annan. Tískil eru prísirnir eisini undir ógvuliga hørðum trýsti. Magnus Jespersen sigur, at virkini, Delta Deafood og TG Seafood, hava ikki verið partur av hjálparpakkanum hjá landsstýrinum. - Nei, vit hava ikki verið í korona-skipanini. Onkur, sum hevur verið í vandabólki, hevur tó verið heima eftir hesi skipan, leggur stjórin aftrat TEKSTUR VILMUND JACOBSEN MYND ÁLVUR HARALDSEN - Allir fáa nakað avstað, men vørugoymslurnar veksa spakuliga. Vit mugu bara síggja í eyguni, at hetta verður eitt tungt summar, sigur formaðurin í Føroya Ráfiskakeyparafelag, Jógvan Hansen Samrøða