fríggjadagur 12. februar 1999síða 4

4 tíðindablaðið — > Nr: 28 — 11. FEBRUAR 1999 Fiskimenninir eru ikki nóg lagaligir: Manningin fær peningin men reiðarin fær rokningina Førovingar hava ikki ráð at byggja nýggj skip, uttan at fáa útlending- ar uppi. Mann- ingarnar hava eina stóra skyld i hesum, tí tær eru so ólagaligar,. sigur Ejler Jac- obsen Skal tað yvirhøvur verða hugsingur um hjá føroving- um at bygg t a skip. mugu vit gar uppí. Tí vit ikki ráð til 10 Ejler Jacobsen. reidari i garði í før- Ut purt hann. n hann hevur r tikið 1 at hetta er so sera einfalt at svara uppá Fáa vit ikki útlendskar pengar uppí, fáa vit heldur Skal hugsingur veða um at endurnýggja flotan, mugu mannignarfelogini verða lagaligart, tí tað er her. hundurin iggur grivin, sigur Ejler Jacobsen ongi skip, so snøgt er tað. sigur hann Hann sigur, at avkastid i føroysku fiskivinnuni er alt ov lítið til at vit kunnu gera okkum nakrar sum helst vónir um at endurnýggja fiskiflotan, uttan at tað verð- ur við útlendskari hjálp. - At vera ímóti, at vit útvega okkum skip saman við nordmonnum, er tað sama sum at siga, at vit ongi skip skulu útvega okkum. Tí sum stødan er, hava vit ikki ráð til annað enn at fáa aðrar uppí. Alternativið er, at vit ongi skip fáa. Sjálvur Heldur Ejler Jac- obsen, at tad tað er ein hætt- islig, at ongi nýggj skip koma i flotan. Skulu vit fylgja vid, er tað neyðugt við nýmótans vinnutólum, Og okkum tørvar hesi góðu skipini, sum hava so avbera stóra fiskiorku. sum nýggj skip hava í dag, sigur hann. Og tey eru so mannað við før- oyingum burturav. Sum tað sæst aðrastaðni í blaðnum er Ejler Jacobsen sjálvur í holt við at byggja skip saman við norðmonn- um. Og hann sigur, at hjá teimum var stødan so greið, at vóru norðmenn ikki uppi i, kom heldur onki skip. I fyrstuni fekk egning- armaskinan ein part av 6- byttum, men tað vakti so mikla Onøgd, at hon misti partin. Sjálvandi heyði tað verið betri. um vit megnaðu tað einsamallir, men tað gera vit bara ikki. Ti tað er ikki ein og hver, sum gongur við so nógvum milliónum í lummanum, at hann byggir skip einsamallur. Hýran er lækkað Ejler Jacobsen sigur, at ein stór orsøk til, at vit ikki megna at endurnýggja fiski- flotan sjálvir, er, at hýran hjá manningini er ov høg. - Á teimum gomlu nóta- bátunum fer manningin við 26% av brutto. Men við nýggju nótabátunum, fær manningin 16% og tað sama verður galdandi við nýggju Krúnborg. Ejler Jacobsen sigur, at hetta ger allan munin. Tí fekst hendan avtalan ikki ilag, fóru teir yvirhøvur ikki í holt við skipið. — Figgingarstovnurin gjørdi okkum eisini greitt, at fór hýruprosentið ikki niður, fingu vit heldur ikki fingið fígging til skipið. Hann heldur ikki. at hetta er eitt órímilig avtala, tí hó- ast hýruprosentið er mun- andi lækkað, hevur mann- ingarparturin táttað í milli- ónina, so urtøkan er heilt avgjørt ilagi, hóast prosent- ið er minni. Manningin fær -reiðar- in betalir Í Ejler Jacobsen sigur, at yvir- høvur er tað trupulleikin, at hýruprosentið hjá manning- unum er ov høgt, tí tað verð- ur alt ov lítið eftir til skipið at endurnýggja flotan við. Hann sigur, at nú sam- ráðst varð um nýggjar sátt- málar, bleiv bara tosað um, at nú vildu reiðararnir hava hýrurnar niður í. Hetta heldur hann gevur eina púra skeiva mynd av eruleikanum. Tí í sáttmálanum stend- ur, at rationaliseringar skulu koma bæði manning og skipi til góðar. Men alt tað eg veit um, eru rationaliseringar bara komnar manningunum til góðar. Hann sigur, at sjónskastu dømini um hetta eru línu- bátarnir. - Eg minnist, tá ið eg var við línu í mínum ungu dog- um, at tá kravdust 24-25 mans til at manna eitt linu- skip. - Men fóru rationaliser- ingar at taka seg upp. - Fyrst kom kveylarin, har ein maður varð spardur, so kom eitt, sum snúraði teymarnar av, so kom egningamaskinan o.s.fr. — So nu eru ikki meiri enn einir 14 mans vid hesum somu skipum. — Talan er sostatt uppå eina rationalisering uppå 10-11 mans. Ejler Jacobsen spyr, hvør hevur betalt allar hesar ra- tionaliseringar - og hvør hevur fingið ágóðan av teimum. Hann svarar sjálvur: — Manningin hevur fingið 1G-11 fleiri partar at býta. - Men reiðarin hevur onki fingið uttan rokning- ina. — I fyrstuni var tað tó so, at egningarmaskinan fekk ein part av óbýttum. - Men hetta vakti so mikla énøgd, at hon misti partin. Ejler Jacobsen sigur, at við donskum skipum er tað so, at verða rationalisering- ar gjørdar, fær manningin ein part av ágóðanum og manningin fær ein part. — Verður ein rationaliser- ing t.d. gjørd u mborð á ein- um kraftblokkabåti, sum førir við sær, at tríggir mans verða spardir burtur, fær reiðarin tveir partar og manningin fær ein part at býta sínamillum. Hann sig- ur, at tað er heilt órímiligt, at reiðarin ikki fær ein part av ágóðanum, tá ið rational- íseringar = verða gjørdar, men at manningin fær alt. Men her má eg siga, at manningarfeløgini = hava verid serstakliga Olagalig, tå 10 vit hava samrådst um nýggjar sáttmálar. ikki minst yvirmenninirnir. Hann sigur, at reiðarafel- agið hevur gjørt. hvat tað hevur kunnað at fáa hesi viðurskiftini broytt, men til fánýtis. Hann heldur, at skal talan verða um at endurnýggja skipaflotan, mugu hesi við- urskifti broytast. tí tað er her, hundurin liggur grivin. Um tað hevði hjálpt at setthandilskvotur í gildi. veit hann ikki. Hann hevur verið ímóti at tað skuldi bera til at keypa og selja fiskirættindi. Og tankin hóvar honum ikki, at tað skal koma so langt í Føroyum, sum tað er í Kanada og í Íslandi, at keyp og sela av kvotum skal gerast ein vinnuvegur hjá summum, sum ikki so frægt sum eiga skip, men bara sita á landi og býta pening ímill- um sín. meðan teir, sum eru í vinnuni, hava ilt við at klár a seg. Annars er Ejler Jacobsem ikki bangin fyri, at útlend- ingar sleppa at seta pening í føroysk fiskiskip. So leingi teir ikki eiga so nógv. at teir hava ræðið á skipunum ger tað onki. Men i løtuni hava vit onki val, tí vit hava ikki ráð at gera tað sjålvir, leggur hann afturat. Nú er Sólborg klár at fara til fiskiskap Akl BERHOLDSEN Rækjutrolarin, Sólborg. fer nå aftur til fiskiskap. Sólborg hevur staðið á beding í Havn í ein góð- an mánaða og tað var eitt sindur longri, enn Ejler Jacobsen. reidari, heyði roknað vid. Men nú er hon so liðug og fer til fiskiskap nú um viku skiftið. É Jacobsen ; Al y Ikki } 1 kil sum &< neri € Eg ii til allar ristirnar og er ti nógv fittligari at fáast við. Fyrr var eitt handtak til hverja rist. Teir hava eisini sett ein kókara í afturat Orkan at kóka hevur verið ov lítil. og verða rækjurnar ikki kókaðar livandi versnar dygdin, og prísurin mun- andi. Tað sæst beinanvegin á rækjunum um tær hava verið deyðar. tå íð tær vórðu kókaðar, tí tær ringa seg ikki saman, sum tær gera, tá ið æt ókaðar livandi Fyrr kundu kókað stóddir, nú kunnu KORK fyra, sigur reiðarin. Talan er um eina stóra í løgu. Bara útgerðin kostar 2,3 milliónir. men so kemur ubeiðið afturat. Nú Sólborg ter avstað, fer hon til Eyst- Sólborg fer nú til Eysturerønlands, har #5) “ hon hevur kvotu uppá 325 tons. urgrønlands, har hon hevur fingið stóra kvotu. Umframt egnu kvotu, hevur hon fingið kvotuna hjá gomlu Sólborg aftur. Men harumframt er kvotan hjå Palla hjå Marionnu keypt. Hvør kvota er 115 tons, so falt hevur Sólborg kvotu uppá 345 tons undir Eysturgrønlandi. Men teir lótu Arctic Viking fåa 20 tons. Ejler Jacob- sen sigur, at teir keyptu kvotuna fyri 10% av søl uni. Tó er minstiprisirin I krónur fyri kilo. Prísin eru teir nøgdur við. Ong in áhugi er at trýsta prísin upp. ti tað kann skjótt koma aftur um brekkur, sigur Ejler Jacobsen