týsdagur 4. mai 1999síða 8

8 tíðindablaðið Nr. 82 — 4. MAI 1999 Vanligur meiriluti er nog mikið - Sjálvandi er ynskiligt, at meirilutin er so stóru sum gjørligt, men søguliga sæð er nóg mikið vid einfaldum meiriluta, sigur Høgni Hoydal, og leggur afturat, at hann ikki heldur, at vit eiga at seta stórri krøv til at fáa avgerðarrætt, enn ger, tá teir geva avgerðarrætt frá sær eitt nú Danmark Breitt grundarlag viðurskiftunum millum Føroyar og Dan hevur verið í gongd í næstan eitt år, og løtan tá arbeiðsbólkarnir hjá lands stýrinum fara at leggja má og skal til lad sigur Jóannes Eidesgaard, formaður í Javnaðarflokkinum til spurningin um hvussu stórur meirilutin verða við eina fólkaatvkóðu um broytingar í viðurskiftunum millum Føroyar og Danmark. Hann er púra samdur við útlendsku serfrødingunum S N ] N SON i 3 3 f g 3 i | »s I k slik ro g ) r. H i På K ikan ) x lirtøk ing 2 kinur in oøritg Målid var end farn K endskir fyrilestr lar púra báðum tlestrarhaldarunum Hjá okkum er eingin tvi ramhaldandi at ir meirluti fyri m. bæði í ting lum fólk, sigur dur við teimun Jóannes sigur, at tað eftir i ; 154 TYKKI IKKI DET [1 ibera fólkaatkvoøður men altid taka tur. um teir ettt nu taka seg ES-samstarvinun D h enntá havt € ettarsak sum júst evur gingið uppá handa spurningin, og tað málið endaði við. at danski stat viðhald. og ikki teir. sum saksøktu. Rætturin | 1 20 í grundlógi- hon gevur stjórnini at geva eitt nú ES umsiting ild á onkrum økjum. Hetta er júst sama grein vit hava víst til í okk ara uppskoti um sjálvstýris lóg. og sum vit hava fingið so nógvar ákoyringar fyri, sigur Jóannes Eidesgaard Forbundslógin einasta fordømi Formaðurin í Javnaðar- flokkinum sigur, at tað er torført at finna nakað for- dómi fyri hvussu ein møg- ulig folkaatkvøda sum okk ara skal avgreiðast. Eftir hansara tykki er eingin ivi um, at tað verður løgtingið., sum setur treytirnar fyri folkaatkvøduni, og hesum eru hinir politikararnir samdir við honum í Einasta fordømi, sum eg haldi vit Kunnu brúka er dansk-íslendska forbunds- lógin, og har eru treytirnar strangar. Grein 18 í lógini sigur, at minst tríggir fjórð- ingar av veljarunum skulu á val. og av teimum sum hava verið á vali skulu 75 prosent atkveða fyri upp- skotinum eru strangar, men eg helli tann vegin, at vit erga at fylgja teimum, sigur Jóann es Eidesgaard Hann leggur afturat, at tær broytingar, sum liggja í kortunum eru so stórar og umfatandi, at tað er neyðugt við stórum og avgjørdum meiriluta Men er ikki vandi fyri, at ein lítil minniluti tá fer at hesar treytirnar kanningarurslitini á borði fer at nærkast Hetta merkir eisini, at ein møgulig folkaatkvøda fer at nærkast, og i ti sambandi hava vit spurt Høgna Hoy dal, um hansara fatan av spurninginum um hvussu stórur meirilutin eigur at verða Høgni Hoydal vísir á, at tað ongastaðni er ásett hvussu stórur meirilutin eig ur at verða. men at tað sjálv andi er best um meiriluun er rættiliga greiður. Hetta gevur greiðasta svarið og breiðastu grundina at standa i, tå arbeiðast skal framyvu dsstýrismaðurin r samstundis dent å, at tongcar I i TU. SO er einki til hindurs fyri, at meirilutin er uppá eina at kvødu Vit hava ikki havt so nógvar folkaatkvødur í Før oyum fyrr. Ein var jú í 1946: tað var hon sum endaði við heimastýrislógini ændash: og síðani hava nakrar verið í sambandi við rúsdrekka spurningin. Felags fyri tær allar hevur verið. at einfald- forða fyri viljanum hjá ti stóra meirilutanum? Millimeturrættvísið fáa vit ongantíð, og tað vil altíð verða eitt mark, um tað so liggur við 50 prosent ella við 75 prosent, men minni meirilutin er, jú stórri verður vandin fyri polarisering í fólkinum. Vit eiga ikki at koma í støðuna frá 1946 aft ur, sigur Jóannes Eides gaard, sum leggur afturat, at hetta eisini er í samsvari við tað, sum danskir polit ikarar hava sagt, tá teir hava tosað um málið - Vit skulu nevniliga ikki gloyma, at tað eru danir vit Skulu samráðast við, og um teir vita, at tað er ein pinka- líti! meiriluti fyri broyting- unum, so er teirra stóða 6- trúliga trofør, eins og hon er hjá landsstýrinum. Hava vit harafturímóti ein breiðan meiriluta, so er okkara stóða ótrúliga sterk, sigur Jóannes Eidesgaard Spurningurin er so, um vit eru farin ov langt til at vit kunnu fáa eina breiða semju í tinginum. ur meiriluti hevur verið nóg mikið, sigur Høgni Hoydal. Hann leggur afturat, at danir í 1946 góðtóku, at tal an var um vanligan meiri luta. So søguliga Kunnu vit siga, at einfaldur meiriluti er nóg mikið. Fólkarættar iga er ersini nóg mikið við einføldum meiriluta. Tað fyrikemur mær rættiliga logið, um vit skulu krevja, at meirilutin t. d. skal verða 60%, tí so merkir tað. at tað í grundini er minnilutin sum avgerð. um Føroyar skulu gerast sjålvstødugt land og tað kann ikki undir nøkrum umstødum verða rætt Høgni Hoydal s1gul Torførari at taka yvir enn at geva Seinastu nógvu árini hevur verið drúgt kjak í eitt nú Danmark um samstarvið við ES. Fleiri folkaatkvødur hava verið og í øllum teirra hevur talan verið um ein- faldan meiriluta. Danir hava ikki tikid valdið á nøkrum øki0, men hava givið um stungarvald til ES í fleiri førum. og tá teir hava brúkt vanligan meiriluta í teimum førunum, so heldur Høgni Hoydal tað verða logið, um vit skulu krevja, at "okkara" meiriluti skal vera nógv stórri - Tá íslendingar av greiddu sína folkaatkvødu kravdu teir, at meirilutin skuldi verða stórri enn van ligt er. og orsøkin til tað var at teir vildu styrkja grund arlagið í samráðingum við danir. sigur Høgni Hoydal og vísir á tað. sum íslendski granskarin Sigurður Líndal segði við SvÍ Men danir hava sagt. at vilja føroyingar hava broyt ingar, so fáa vit tær. og ti haldi eg. at tað er eitt sindur burturvið, at krevja avgjørd an meiriluta. sigur Høgni Hoydal, sum leggur dent á. at tað sjálv sagt er best, at poltuski meirilutin er so breiður sum møguligt. Men tað er nakað. sum verður avgjørt í løgtingi- num, tí tað er tingid sum avgerð hvussu stórur meir- ilutin skal verða, sigur Høgni Hoydal at enda. Jóannes Eidesgaard. formaður Javnadarfloksins Tað heldur Jóannes ikki Eftir hansara tykki ber tað væl til enn. Fyri tað fyrsta, so haldi eg, at tað var í løgtinginum, at hetta arbeiði átti at havt sitt utgangsstødi, og ikki í samgonguni. Men tað forð- ar kortini ikki fyri, at tað framhaldandi eru møgu- leikar fyri politiskari semju. soleiðis at breið undirtøka fæst Men tað merkir, at vit á ein hátt vaska talvuna reina og byrja at tosa um málið enn einaferð. Tað merkir eisini, at allir flokkar mugu geva seg. Tað merkir, at vit ikki fáa alt okkara, Tjóð veldisflokkurin ikki fær alt sitt, Fólkaflokkurin ikki fær alt sítt og Sambandsflokk- urin ikki fær alt sitt, men tað merkir, at vit fáa eina breiða semju, sum hevur eitt gott grundarlag í fólkinum sigur Jóannes Eidesgaard Eru møguleikar fyri hesum? - Tað ivist eg onga lotu i, sigur hann og leggur afturat, at tað úti í heimi eru stórri mál enn hetta, sum partar kunnu semjast um, og tá teir klára tað, so klára vit tað eisini.