hósdagur 3. juni 1999síða 13

Nr. 102 — 3. JUNI 1999 tíðindablaðið 13 Vilja ikki lata SEV vindmyllu Hóast SEV hevði eina avtalu við heimsins stórsta vind- mylluframleiðara um eina nýggja myllu, sum skuldi setast upp í Neshaga, so er málið útsett, tí framleiðarin ikki vil selja SEV mylluna SVEINUR TRÓNDARSON A syðra enda á Eystuoynni stendur ein vindmylla og dagar upp í landslagnum Mylluna eigur SEV, og hon er ein partur av el-kervinum hjá felagnum. Nógv hevur verið skrivað og sagt um vindorku her á landi, og tað er ikki ov nógv sagt at fólk (leikfólk!) halda tað verða løgið, at tað ikki ber til bara at hava vindorku her heima. Hjá SEV hava teir verið eitt sindur varnir við at fara undir at framleiða orku úr vindi, men hóast tað, so hevur felagið gjørt nakrar royndir á økinum. Royndirnar eru gjørdar við vindmylluni, sum stend- ur í Neshaga, syðst á Eyst- uroynni, og fyri eini tíð síð- ani avgjørdi leiðslan í Sev, at ein nýggj og stórri mylla skuldi setast upp á sama stað. Verandi mylla er 150KW, men ætlanin er at seta eina myllu, uppá 750 KW upp. Leiðslan hjá SEV er nevniliga av teirri fatan, at Neshagi er tað best egnaða staðið til vindorkufram- leiðslu av teirri orsøk, at vindur er javnastur á hesum stað, sammett við onnur stød. Framieidarin skifti meining Leiðslan í SEV hevur havt samráðingar við størsta vindmylluframleidaran i heiminum, og tad er ein fyr- itøka, sum eitur NEC-Mic- on i Randers, um at keypa eina vindmyllu frá teimum. Samráðingarnar = vóru komnar so væl áleiðis, at keypssáttmálin skuldi und- irskrivast, og avgjørt var, at myllan skuldi setast upp einaferð í august. Men ein dagin fyri nøkr- um mánaðum síðani fekk stjórin í SEV, Klæmint Weihe bræv frá NEC- Micon, har sagt varð frá, at felagið hevði avgjørt ikki at selja SEV mylluna. Klæmint Weihe sigur við Sosialin, at framleiðarin segði orsøkina verða tey serligu vindviðurskiftini í Føroyum, og at teir vóru bangnir fyri sínum umdømi, um so var, at eitthvørt skuldi hent við mylluni. SEV-stjórin er tó ikki so vísur í, at hetta er einasta orsøkin til, at felagið ikki vil selja SEV mylluna. - NIC-Micon er størsti framleiðarin í heiminum, og teir hava vanliga stórar ordrar. Í hesum føri er ordr- in bert upp á ta einu myll- una, og eg rokni við, at teir eru bangnir fyri, at kostn- aðirnir við bert at hava eina myllu í Føroyum, eru ov stórir. Hvor er orsøkin til tað? — Tá ein slík mylla, sum henda skal flytast til Føroya er neyðugt við serligum flutningsfyriskipanum, og tær eru ikki heilt ódýrar, sig- ur Klæmint Weihe. Royna við góðum Boðini frá NIC-Micon komu sjálvandi dátt við hjá SEV, tí við hesum fór øll tíðarætlanin í vaski. — Vit høvdu avgjørt, at seta mylluna upp i august, men tað ber ikki til nú. Ar- beiði við at gera fundamenti SEV hevur ætlanir um at seta nýggja vindmyllu upp í Neshaga, men framleiðarin, sum SEV hevði avtalu við, hevur boðað frá, at teir kortini ikki vilja lata føroyska el-felagnum myllu- na. Tískil er øll ætlanin útsett í óásetta tid er ikki byrjað av teirri ors- ok, at framleiðarin sigur nei, og nú er eingin vón at fáa tað gjørt í år. Til tað er alt ov langt útliðið, sigur Klæmint Weihe. Væntar tú at tað fer at eydnast at fáa teir at skifta meining enn einaferð? — Tað tori eg ikki at siga nakað um, tí vit hava ikki fingið svar upp á brævið enn. Men tað kann tykjast løgid, at framleiðarin so- leiðis skiftir meining, tí hann kennir viðurskiftini, sigur Klæmint Weihe. Og rætt hevur hann, tí vindmyllan, sum stendur í Neshaga, hon er nevniliga frá sama framleiðara. Einasti munur er, at tá kallaðist felagið Nordtank og vóru ikki so stórir, sum teir eru í dag. Um so er, at henda ætl- anin fer í vaski, so eru kort- ini útlit til, at ein nýggj og stórri vindmylla verður sett upp í Neshaga, um ikki í ár, so møguliga í næsta år — Eydnast tað ikki. so fara vit til onkran annan fram- leiðara, tí tað eru fleiri at taka av, sigur Klæmint Weihe. Peningastovnsverkfallið útsett Verkfallið í figgjarheiminum er útsett av semingsmonnunum, og Arbeiðsgevarafelagið hjá Fíggjarstovnum i Føroyum, skilir ikki svarið frå sakfórarunum, sum sigur, at Argeiðsgevararnir hava borið seg skeivt at, við bert at gjalda løn fyri tríggjar dagar av juni mánaði SVEINUR TRÓNDARSON Tíðin, sum partarnir í fíggj- arheiminum hava at loysa ósemjuna um nýggjan sátt- mála fer nú av álvara at styttast. Fakfeløgini lýstu verkfall at koma í gildi í kvold á midnátt um eingin loysn er funnin, og peningastovnar- Verður kassin latin aftur?.. nir lýstu afturímóti við at lata peningastovnarnar aftur kl. 14.00 í dag, fyri at kunna avgreiða umbidnu tænastur- nar áðrenn eitt møguligt verkfall tók við. Men í gjár avgjørdu sem- ingsmenninir báðir, Alfred Petersen og Jógvan Amons- son at útseta verkfallið til mánakveldið í næstu viku á midnátt. Við hesum er so í fyrsta umfari sloppið undan einum verkfalli nú, men enn er 6- vist, um tað ikki kortini end- ar við verkfalli. Ogreiða um løngjaldingina Tá tað i seinastu viku gjørd- ist greitt, at peningastovn- arnir vóru hóttir við verk- falli, avgjørdu leiðslurnar í stovnunum bert at gjalda starvsfólkunum løn fyri tríggjar dagar av juni mán- að. Hesum funnu starvsfólk- ini seg ikki í, og fakfeløgini fingu tí advokatarnar Teirin á Skaalum at gera eitt løg- frødisligt responsum, hvort tað var lógligt ella ikki sum arbeidsgevararnir høvdu gjørt. Nidurstødan hjå sakførar- unum var, at arbeiðsgevar- arnir ikki hava rætt til at eftirhalda í lønini fyrr enn verkfallið er veruleiki, og tað merkir istuttum, at teir siga, at framferðarhátturin hjá arbeiðsgevarunum er í andsøgn við sáttmála og høvudsavtalu. Hesari nidurstødu er ar- beidsgevararnir als ikki samdir i. Astrup Hansen heldur fast vid sína stóðu .… Í einum tíðindaskrivið í gjár vísa teir á, at útgjald- ingin av lønini er gjørd sam- svarandi verkfallsvegleið- ingini hjá Finansforbundet, sum er ordførandir samráð- ingarpartur vegna fakfeløg- ini í fíggjarheiminum. Henda vegleiðing sigur, at flestu starvsfólk hava sambært sáttmála ella av- talu rætt til at fáa lønina útgoldna mánaðarliga forút - tó í longsta lagi til dagin áðrenn verkfall verður sett í verk. Galdandi fyri tað lønarkoyring, sum verður gjørd mánaðan áðrenn verk- fallið verður sett í verk, skal tryggjast, at tað einans verð- ur útgoldin løn fyri tíðina fram til verkfallið verður sett í verk. Við hesum sum grund- geving siga arbeiðsgevarar- nir, at teir hava hildið seg til galdandi rættningslinjur hjá fakfeløgunum sjálvum, og at teir tí einki skeivt hava gjørt í so máta. Bara galdandi fyri Føroya Banka Ragnar Olsen, frá Finans- forbundet, sum er felagið hjá starvsfólkunum i Føroya Banka váttar fyri Sosialin- um, at tað er rætt sum Ar- Men tað ger Ragnar eisini! beiðsgevarafelagið sigur. Men avtalan, sum teir vísa til er bert galdandi fyri starvsfólkið í Foroya Banka. Og eftir okkara tykki ber ikki til at flyta eina avtalu hjá einum felag yvir á hini uttan víðari, sigur hann. Tí hevur Trygdin, sum er felagið hjá starvsfólkunum Og hesin við? .. á Tryggingini biðið um eitt løgfrødisliga meting a framferdarhåttinum. — Nevndin i Trygdini heldur ikki, at tað er rættur framferðarháttur, og tað gevur løgfrødingurin teim- um rætt í, sigur Ragnar Ol- sen. Møguliga í gerdarrættin Hóast framferðarhátturin er samsvarandi verkfallsveg- leiðingini hjá Finansfor- bundet, so merkir tað ikki at starvsfólkið hjá felagnum í Føroyum eru nøgd við framferðina Ti ganga feløgini í løt- uni vid tankum um at royna málið í einum gerðarætti. Tað kundi verið, at tað vóru føroysk viðurskifti sum gera, at hasin parturin av avtaluni ikki skal verða galdandi í Føroyum, og um so er, so koma vit sjálvsagt eisini undir tær treytirnar, sigur Ragnar Olsen. — Ti skal eingin ivi verða um, at vit bakka upp. um hini feløgini avgerða at royna gerðarættin Standa við krevini Í dag klokkan 10.00 byrjaðu fóru semingsmenninir Jógvan Amonsson og Al- fred Petersen til samráð- ingarborðið við stríðandi pørtunum Semingsroyndirnar eru á Hotel Eiði, og tað er, eftir tí sum skilst, ikki fyri at koma burtur frå tí stressaða høv- udsstadnum, at fari verður til Eiðis, men tí at eingi egn- aði holi eru til taks í Havn Um fridurin uppi undir gørðunum á Eiði fær part arnar til at semjast, ber sjálvandi ikki til at men er eingin | í hús áðrenn midnått måna- kvøldid, so verður VEF semja tin so skjótt sum samráðin nar slitna eftir midnått