fríggjadagur 16. juli 1999síða 2

Ábyr Jan Møller Blaðstjóri: rblaðstjóri: Eirikur Lindenskov Marknaðardeild: Jonhard Hammer Dagbjørt S. Hansen Blaðfólk: Aki Bertholdsen, Turið Kjølbro Setið krov til tónleikin Oddagrein FOROYSKUR tónleikur á flogu er ein 6- tomandi kelda. Tað sum fyrr var eitt upp- lop um jóltíðir er vorðin til ein saman- hangandi streymur av fløguutgåvum. Alt årid eru nyggjar fløgur at finna å hillinum i fløguhandlunum, og utgåvutalid, sum er farið fram vid risafetum, heldur sær á einum hogum stigi. VIST eru foroyingar eitt yrkjandi, syngjandi og spælandi fólkaslag, men at so nógv hava so nógv upp á hjartað man verða eitt eindømi. Tað er nærum ikki tann før- oyski tónleikarin, sum ikki trínur fram á einum floguhúsa ella plakat. Øll sleppa upp í part, og oll sum hava hug fáa útgivið sín tónleik. PRIX FOROYAR hevur verið gull vert fyri føroyskan upprunatónleik. Foroyskir bólk- ar spæla nú alt meira sín egna tónleik, og tað er at fegnast um. Burtur eru teir enda- leysu kopibólkarnir, sum kveld eftir kvold spældu tónleik hjá ødrum. Hesir bólkar finnast sjálvandi framvegis, og tað skulu teir eisini hava loyvi, men nú ert tú íkki „cool“, um tú ikki spælir egnan tónleik. I SIÐSTU viku høvdu vit grein í blaðnum um, at nú seta føroyskir fløgukeyparar alt storri krov til tann foroyskan tónleikin. Nú fara foroysku flogurnar ikki av sær sjálvum um diskarnar, ti fløgukeyparin vil hava nakað gott heim við. Og tað er upp á tíðina, at foroyski flogukeyparin fer at seta treytir til tey, sum geva tónleik út. Tað er gott, at keyparin kann lata tey, sum ikki gera sær Omak, vita, at so ber ikki til at selja fløguna. LUKKUTID er fittur partur av tí føroyska tónleikinum góður og vælgjørdur. Fleiri av fløgunum, sum longu eru komnar i år, bera brá av, at tónleikararnir hava gjørt sær veruligan ómak i upptøkuhølunum, og nakrar av hesum fløgum selja eisini væl. Tað hava tær uppiborið. TÅ ÚRVALIÐ er so stórt sum tað nú er, er vandi fyri at fløgurnar drukna í mongdini, og tað eru tað eisini nógvar sum gera. Men um tað eru tær góðu útgávurnar sum yvirliva og standa eftir, so er komið langt ávegis. Lat bara tær vánaligu fløgurnar blíva burtur í mongdini, lat tær bara verða gloymdar. Tá tónleikarar hava so brenn- andi hug at geva tónleik út, so skulu keyp- ararnir krevja, at tað er gott. Tað er einasti vegurin fram fyri foroyskan tónleik, sum má miðjað fram ímóti at fáa eitt altjóða navn tíðliga í næstu old. Sosialurin Dagfinn Olsen John Johannessen Sveinur Tróndarson ítróttarskrivari: Emil L. Jacobsen Myndamenn: Jens Kristian Vang Álvur Haraldsen Utgevari, uppseting og prent: Sp/f Sosialurin Bústaður: ; Argjavegur 26, Argir Postadr: Postsmoga 76 110 Tórshavn Telefon: 311820 Telefax. 314720 e-mail: postQ sosialurin.fo Eitt sindur um religiøsa atrokan Vit eru hóast alt nøkur, sum ikki eru so fegin um religiøsa propagandu. Eitt ískoyti til tað íbirtandi kjakið um hetta evni seinastu dagarnar Tað er at fegnast um, at fjøl- midlamonopolid er avtikið her heima, og at vit eru byrja at fáa kapping á hes- um eki. Frí kapping er, næstan uttan undantak, ein fyritreyt fyri effektiviteti, dynamikki og nýskapan á einhvørjum samfelagsligum øki. Søgan hevur lært okk- um, at hetta bert er ein ófrá- víkiligur = veruleiki, og síggja vit tað eisini týðuligt úti í heimi, at har tað er hørð kapping, t.d. ímillum radio- forhandlarar, har eru prísirnir á radiotólum lágir og kundatænastan í topp til stórt gagn fyri forbrúkaran og samfelagið sum heild. T.d. kann nevnast, at tað fyri stuttum bleiv kunngjørd ein kanning í donskum bløðum, at hver dani brúkar í miðal 12.000 kr. meiri í matvøruforbriki enn hver týskari. Hetta tí, at kapp- ingin á hesum øki er nógv stórri í Týsklandi enn í Dan- mark. Og hetta er so, hóast vit her heima vanliga meta matvørur at vera sera bíligar Danmark. Men tað var ikki júst hetta eg ætlaði at viðgera út í æs- ir; men heldur tað meiri iva- somu nyttuna í tí ómetaligu hørðu kappingini ímillum religiøsar trúarbólkar her í Føroyum. Henda kapping hevur sera stórar dimensiónir hjá Konsert okkum. So stórar, at um hetta var ein útflutnings- Vora, ja, so er eingin ivi um, at vit vóru heimsins mest vælhavandi fólk. Men hóast tað, so eru vit nøkur sum ikki brýggja okkum serliga nógv um hesa nógvu religiøsu propa- gandu sum floymir inn yvir okkum frá øllum heraðs- hornum dag og dagliga. Ný- ligani hendi tað gleðiliga, at vit fingu eina nýggja út- varpsrás, Atlantsradio. Tað er sjálvandi teirra fulli rætt- ur, sum hesa útvarpsrás eiga, at avgera hvat íð varp- ast skal út, men um ikki ein hevur verið vitni til, at reli- giøs propaganda hevur trok- að seg framat har eisini (t.d. sunnukvoldið t. 11/7); hóast tað er blivið okkum lova, at tað skal koma ein nýggj út- varpsrás seinni í árinum. sum burturav skal senda religiøst tilfar — ein kristin stød, sum skal senda heilar 24 tímar um døgni! (Gevi okkum luft!) Religion og nationalisma Tað er ein Osvitaligur veru- leiki, at religion og national- isma hava skapað óteljandi ósemjur, intoleransu, hatur, kríggj og forbannilsir í sogu menniskjunar igjøgnum all- ar tíðir. Í seinastuni hava vit kunna fylgt við gongdini í Konsert við klaver, violin, og cello verður í Gøtu kirkju sunnudagin 18.7.99. klokkan 16.00. Skráin er Dupultkosert i d-moll fyri 2 Bach violinir og klaver av J. S Romantisk Stykki fyri violin og klaver av A. Dvorak Konsert i A-moll fyri violin og klaver av J. S. Bach Ur suitu nr. 3 fyri cello av J. S. Bach Sonata í B dur fyri 2 violinir, klaver og cello a j. Myslivecek Tónleikarnir eru: Martin R. Jacobsen klaver. Tórur R. Jacobsen cello, Annette Nielsen Nielsen violin. og Angelika Tøkk Til tykkum øll sum mintust meg å 80 åra degnum takki eg hjartaliga. Jóhannus Poulsen Vålur Kosovo, har religiøsir og nationalistiskir spenningar hava havt ræðuleikar við sær, sum líkjast holocaust undir seinna veraldarbar- daga. Eitt annað dómi er tann sera spenta stødan i Norðurírlandi, sum er eitt religiøst stríð ímillum kato- likkar á tí einu síðuni, og protestantar á hinari. Líkn- andi dømir eru óteljandi (ti- verri) Her heima hjá okkum er tað tíanbetur ikki traditión fyri at ganga og skjóta og kasta bumbur eftir hvørjum øðrum (Gud havi lov fyri tað). Men tað er einum og hvørjum eysæð, at religiøsir spenningar, sum skapa for- dómar, lygusøgur og and- stygd, eru so sanniligani eis- ini her. Gudiligar tvinings- stødur (t.d. millum baptist- ar, heimamissionerar, je- hova, kelda, kristus er svar- 10 — you name it!) hava mangastadni bygt upp små- ar ”berlinmurar” ímillum lús og grannaløg nógva- staðni runt um í Føroyum. Hví kunnu vit ikki verða tesa sjúkuna fyri uttan? At menniskjan hungrar eftir makt vita vit. Tað hava ymsir heimspekingar, t.d. hin týski F. Nietsche, út- greinað. Viljin til makt er ein sera grundleggjandi eg- inleiki í náttúru menniskj- unar. Og tað er møguliga okkara kirkjuni. arstað. Tøkk Hjartaliga takka vit øllum sum syndu samkenslu og hjálptu til tå kæra mamma, vermamma og omma JONETTA RASMUSSEN, Skåla so brådliga bleiv sjúk og doyði. Ein hjartans tøkk til øll tykkum, ið vitjadu hana heima, å Hvildarheiminum og heimarøktina å Skåla. Tøkk til prestarnar Bergur Debes Joensen og Jógvan Fríðriksson fyri troystarrik orð i kapellinum og í Takk til sangarar, berarar, kirkjutænara og annars øll sum hjálptu til við jarðarferðina. Tøkk fyri blómur, kransar, peningagávur og aðra hjálp. Takk til oll sum fylgdu henni til hennara seinasta hvild- Hanna, Karl, Poula og Jonnhild her, at forklåringin up; religiøsan dynamikk si finnast? Religionin spælir óvanliga stóra rollu í Fo oyum samanborið við on: lond í Vesturevropu, í verður helst ringt at ko uttan um hendan verulcik Men høvdu vit kunna fine eitt vandni orðaskifti i I: um hetta, hevdi tað hóast : kanska kunnað byrgt up; fyri, at vit fingu eina stød í Føroyum sum minnir u' støðuna í Iran, har funda mentalistiskir = religiøsi fanatikkarar royna at ger alt hvat teir kunna, fyri a! forða fyri pressu- o talufrælsi, og tvíhalda un tað intoleranta og kúgand prestastýri. Hetta hevur nú í seinast uni fingið studentar at fara í hernað, at taka upp kampin ímóti teimum maktsjúku religiøsu leidarunum tiansbetur. Latum okkum vóna, at tað fer at eydnast studentunum at vinna á hes um víðgongdu muslimu num, soleiðis at tey kunnu halda á fram við tí menning av ”frælsi” sum hesi sein- astu árini hevur sæð út til at koma fyri seg har niðri. Hilmar Simonsen Stud. Scient. Aarhus universitet