hósdagur 2. desember 1999síða 14

14 tíðindablaðið Eiga at vera varin og býta vaðan -Fólk hugsa sær, at oljuvinnan kann geva nógv av sær. Tað kann hon, men hon kann eisini geva einki og undir- SKOT. Eg havi verið í oljuvinnuni leingi og havi eisini havt 1øgv við Føroyar at gera. Eg havi sæð hetta felagið sum ein møguleika hjá førovingum og útlendingum at fáa nak- að burtur úr eini førovyskari oljuvinnu, sigur Graham Stewart, nevndarformadur i Føroya Kolvetni, sum ætlar it tekna nýggjan partapening tidliga í ár 2000 N 1 { i N LIN =— há u 1 að } } N MOT t GTIRK Wi s s N y stød € K ai OS haivtør g su sigast at æði be uverð Y x í NK på t Or SK I 5 r G > + o ne I S í ok >r þ k VETI 3 k k 3 S stakliga Kk ØTOVSK 2 Før« i Kol hitt føroyska olju ið. Atlants Kolvetni. Førova Kolvetni sær t vera vid i komandi 2 við Føroyar it hava hoyrt rætti ants Kol gar er vorðið eitt slag av lag við meira 2000 partae t neira enn 46 mill. kr. í apeningi, hava vit ikki rt so nógv til hitt felagið Tað hevur valt at halda ein in profil her i byrjanini, »n arbeiðir tó miðvíst fyri við í fyrstu at Kunna vera útbjóðing Felagið hevur samstarvs- avtalu við bretska oljufel- g hevur eisini til at hjálpa yingum at samskipa na framtíðar oljuútgerð Figgjarstjori i Dana Graham Stewart byr i Ong andi. Hann hevur drúgvar royndir í oljuídnaðinum Skotlandi, og í dag er hann rjarstjóri í bretska olju »num Dana Petroleum, sum hevur eitt marknad- KG | Son doll roi uppá Kolvetni síðani felagið varð nað. Hinir nevndarlim eru Meinhard Jacob sen. Nils Sørensen og Olaf Ols Í dag he Foroya Kol 3 KI parta ej. Dana Petroleum, Førova Kolvetni hevur leiða olju og gass t spyrja Graham Ste r teir ætla at tekna 1 partapening í fel ag igur hann, at tað helst a í komandi ári Hann heldur tað tó ikki vera ætt av førovingum at váða ov nógvar milliónir føroysk oljufeløg, og nettup hava teir eisini valt at hava tlendskar íleggjarar við ) ergur at a varin. hvussu øroyskar peng hesum spælinum. Eitt er at gera HØgur í etna tæn astuvinnu, men nakað annað er at gera íløgur í at bora eitt hol, sum lættliga kann koma uppá 200 mill kr. Vit kenna søguna um tað eina holið, sum Conoco boraði í New Zealandi fyri meira enn 200 mill. kr. Eitt new zealendskt felag vildi vera við og kundi keypa sær 5% av lisensinum, men mátti betala 10% fyn at fáa tann partin. Hetta kostaði teimum meira enn 30 mill. kr. Tey flestu, sum settu pengar í, vórðu lokalir bóndur. Og teir mistu allar pengarnar. Graham Stewart heldur tað tí ikki vera skilagott at brúka ov nógv av tí før- oyska kapitalinum til kom- andi boring. Brúkast má ikki meira enn neyðugt. Tú kanst bora eitt hol, sjey ella uppaftur fleiri, uttan at finna Sí nakað. Eigur tú 5 ella 10% í hesum, so er greitt, at hetta kann gerast ein pinlig stóða Trupulleikin er tann, at tað er avmarkað, hvussu nógvir brunnar kunnu bor ast við foroyskum pengum Vit halda tað vera skilabetri at býta váðan. Hetta sigi eg sum ein royndur oljumaður, ið hevur verið í vinnuni í Hetta er „ristkobusiness“, og tí mást tú fordeila váðan. Heldur hava ein møguleika í 10 hol um og har hava 10% tjans, enn 100% tjans í einum holi Graham Stewart heldur tað er sera avmarkað, hvussu nógv hol man kann vera við í Vit kenna til hetta í Dana. Tað snýr seg um at økja um virðið av tí, sum man eigur í, áðrenn man tekur aðrar pengar við í spælið. Tvs. at tú hevur møguleika sum føroyskur investorur at eiga i onkrum, sum kann økjast í virði Dana hevur brukt 800 mill. kr. til boring o.a. sein- astu trý árini. Eru slíkir pengar til í Føroyum spyr Graham! umleið 15 ár Rættað modellið Tað er eingin loyna, at Graham Stewart heldur, at skipanin við Føroya Kol- vetni er tað rætta modellið Teir fara bert at brúka so mikið av føroyskum peng- um, sum neyðugt er. Teir vilja tó vera so mikið kommerciellir, at teir duga at fordeila váðan og fáa íleggjarnar í útlandinum at Graham Stewart heldur, at føroyingar sum heild eiga at vera varnir. tá talan er um at gera íløgur í oljuvinnuna Hann vil tó ikki fara so langt sum at mæla frá at seta pengar í oljupartabrøv. -Eg vóni tað riggar hjá Atlants Kolvetni, men hatta er ein risikostrategi. Eg hopi tó, at tað riggar hjá teimum Við hesum sipar hann til, at tað er rætt eisini at hava váðafúsan útlendskan kapi tal í einum slíkum felag. tí so læri tu meira fjølbroyttur og við í meira enn tí eina projektinum - Av tí at útlendingar vilja seta pengar í, so hava før oyingar, sum gera iløgur, møguleika at sleppa burtur úr aftur. Hann kann tá selja síni partabrøv til eitt hægri virði. Og tað meina vit er týdningarmikið Tað er ikki av tjóðskap- arorsøkum, at tú biðjur fólk seta pengar í nakað, men tað er av fíggjarligum orsøkum. Tu mást gera tær greitt, um tú ætlar at vera fleggjar fyr at tjena pengar ella tí tú er føroyingur. Føroya Kolvetni er eitt føroyskt felag, sjålvt um tað eisini hevur útlendskar pengar. Kortini er javnvágin við at broytast sigur neynd- arformaðurin. -Føroya Kol- vetni koyrir nevniliga eftir tí vanliga oljufelagsmodell- inum og ikki eftir nøkrum tjóðskaparligum modelli. Tað er eitt kommercielt fel- ag, sum ætlar sær at vinna pengar. Tað kann tjena verið Nr. 230 - 2. desember 1999 pengar í Føroyum, hvat eg voni, men tað kann eisim vinna pengar uttanlands Graham Stewart vísir á, at tað er avmarkað, hvussu mong hol verða borað í Før- oyum, kanska 5-7 ella 10 ella meira. Kanst tú vera við í øðrum londum eisint eitt nú Bretlandi og Írlandi, so er stórri møguleiki. Tá spjaðir tú váðan. Tað er stórri tjansur at vinna í lott arfinum, um tú er við fleiri staðni Hann sigur, at teir sjálv andi royna at fáa føroyingar at eiga størsta partin í felagnum, men tað verður so koyrt eftir handilsligum modelli Partapeningurin er enn 2,7 mill. Nógvir føroyingar eiga partapening, bæði beinleiðis og eisini gjøgn- um iløgufelagid Faroe Pe- troleum Investment, sum er eitt iløgufelag skrásett á Guernsey. Hetta er gjørt soleiðis frá byrjan av fyrr at kunna gera tað lættari at fáa íleggjarar úr útlandinum, tá brúk er fyri teimum. Tað er ikki av tilvild, at tað verður gjørt á henda hátt. Her er talan um eitt modell, sum er brúkt fyrr og hevur virkað væl. -Eg haldi sjálvur, at tað er meira skilagott at brúka nakað, sum hevur virkað væl enn at byrja uppá nakað nýtt við hægri váða. Vit halda okkara modell vera tað rætta. Graham Stewart heldur, at tað kann ikki verða sagt Ov oftani, at Vit erga at vera Tomm Cross, stjóri í Dana saman við Graham Stewart, nevndarformanni í Føroya Kolvetni varin. -Fólk hugsa sær, at oljuvinnan er nakað, sum kann geva nógv av sær. Tað kann hon, men hon kann eisini geva einki ella bara geva undirskot. Eg havi verið í oljuvinnuni leingi og havi eisini havt nógv við Føroyar at gera. Eg havi sæð hetta felagið sum ein møguleika hjá føroyingum og útlendingum at fáa nak að burtur úr eini føroyskari oljuvinnu. Tað skuldi givið føroyingum betri møguleik ar enn at skula gera íløgur í eitt nú BP ella Mobil. Eg geri hetta ikki tí eg eri filantropur. Sjálvandi voni eg sum aðrir íleggjarar, at hetta verður til nakað. Bretska oljufelagið Dana, har Graham er fíggjarstjóri. hjålpir Føroya Kolvetni við at koma í gongd. Gjørd er ein fimm ára samstarvsav tala, har Dana hjálpir bæði tekniskt og kommercielt Føroya Kolvetni hevur sum er ongar royndir ella fígging til at keypa beinleiðis vitan innan oljuvinnu, sum skal til fyri at koma víðari. Sum gjald skal Dana hava møguleika at keypa 10% í Føroya Kolvetni til kurs pari. Dana hevur mett hetta sum eina skilagóða avtalu, sum ikki kostar so nógv men sum gevur felagnum møguleika at vera við í Føroyum. Tað vildi kostað nógv, um Føroya Kolvetni skuldi gjørt hetta sjálvt, tá hugsað verður um, hvussu dýrt tað er at skjóta seismikk og bora. Tað er sum heild ógvuliga stórur váði hjá smáum oljufeløgum at vera við her. Teitur Poulsen, stjóri í Føroya Kolvetni og Graham Stewart, nevndarformadur her saman við Jákup Lamhauge, býráðsformanni í Runavík á oljumessuni í Aberdeen fyrr í heyst, har teir royndu at marknadarføra Runavik sum oljuútgerðarhavn. "ha