hósdagur 11. august 2005síða 11

Nr. 150 - 11. august 2005 11 VIÐMERKINGAR Bárður Persson Aftur og aftur undrar tað meg, at Tjóveldisflokkurin, við Høgna á odda, so siði- liga og sakliga megnar at standa ímóti dagligu álop- unum frá einari hatursspilt- ari samgongu, ið einans hevur ein vilja nevnliga at knúska siðiliga og sakliga fullveldisarbeiðið. Einari samgongu av trimum alt- køvandi flokkum, ið einans megna at byggja sín poli- tikk á afturvendandi breyð- politik og panikkenda í- egnan-lumma-spekulatión. Og undir viðgerðini av ólavsøkurøðuni vísti hend- an samgongan enn einaferð sítt sanna andlit. Ferð aftan á ferð varð politiska kjakið á mest primitivan hátt knúl- vað niður á lægsta punkt, hvørja ferð ein veruligur glotti var at hóma. Teir veruligu visiónirnar, ið bóru síni hjartamál fram á seriøsan hátt, vórðu ferð aftan á ferð fullkomiliga niðurgjørdar og úttalilsi teirra feiaði burtur við hjálp av innantómum og lygna- snikkaðum álopum - og hetta so sjónligt, at tann, ið bert hevur eitt lítið vet av ánilsi av, hvar føroyskur politikkur »flýtur« í løtuni, alt fyri eitt hevur gjøgnum- skáðað tað, hendan sam- gongan veruliga vil, - nevn- liga at avvisiónera allar før- oyingar, og gera Føroya- land til eitt nissuland, sum til eina og hvørja tíð kann neyðtakast úti á handils-, vinnu- og uttanríkispolit- iska víðvøllinum. Og hvussu síggja so byggisteinarnir út, sum hendan fyri-ein-og-hvønn- prís-samda samgongan er bygd á. Eitt sindur um teir tríggjar Sambandsflokkurin: Ein útdoyggjandi og hjalpar- leysur dinosaurus, ið kennir tað sum eina marru at fara nýggjar leiðir og eina ódygd at seta seg inn í politisk mál, og útfrá hesum grundstøði taka veruliga ábyrgd. Fólkaflokkurin: Ein libe- ral-kommunistiskur svansiflokkur við skítfull- ari last av svansi, ið ger, at teir í eini og hvørjari SVANSIstøðu kenna seg noyddir at halda hondina hvør yvir øðrum, hvussu svansut politiska talvið so enn er. Og at enda einum neyð- tiknum hvørkikyni av ein- um hugsjónarfalleraðum javnaðarflokki, ið alt meir og meir letur seg selja til tann »sterkasta«, og alt meir og meir missir sam- bandið við tann veika í samfelagnum - ikki minst »óupplýsta« verkamannin. Men góðu »sokallaðu« javnaðarpolitikkarar minn- ist til, at tað eru hansara hartvunnu skattakrónur, ið gjalda tykkara feitu og til tíðir onki afturgevandi elitulønir. Og her at enda til Høgna og hini Enn eru vit í øllum førum nøkur, sum dagliga fylgja við og væl duga at skilja perlurnar frá svínun- um.Verið stinn og haldið áfram. Undirtøkan til flokkin er alsamt vaksandi millum tey ungu, og tað er her framtíðin liggur. Við vón um framtíð bygda á rugbreyðspolitikk og egið tilfeingið - og hetta í seinasta lagið í ár 2015. Vit eru nøkur, sum enn fylgja við Høgni Hoydal Fyrst av øllum vil eg takka Edmundi Joensen, løg- tingsformanni, fyri, at hann váttar tær staðfestingar, ið eg gjørdi í einum lesara- brævi herfyri. Edmund Joensen váttar, at hann sjálvur var við til at leggja uppskotið um tingmanna- lønir fram í 1999, og at hann síðani av populistisk- um orsøkum valdi at at- kvøða nei, tá hann var vísur í, at uppskotið fekk meiri- luta. Somuleiðis váttar hann, at fullveldislands- stýrið hevði ongan lut í hes- um uppskoti, soleiðis sum eg vísti á, at hann hevði sagt ósatt um. Eisini fari eg at takka Edmundi Joensen fyri, at hann prógvar, hvussu lágt vit ríða í føroyskum poli- tikki við sjálvum løgtings- formanninum á odda. Tað var hetta, sum grein mín snúði seg um. Løgtingsformaðurin hev- ur av ókendum orsøkum valt at leypa á vanligar borgarar í hesum landi, sum tora at siga sína hugsan al- ment. Hann hevur sett spjaldur á teir sum "full- veldisýlarar" og lagt teir undir at hava svárar sjúkur. Hann hevur givið hesum fólkum skyldina fyri, at tingmannalønirnar hækk- aðu. Hartil hevur hann gjørt gjøldur burturúr eini av ringastu náttúruvanlukkum í heiminum - tsunamiflóð- alduni - í sínum royndum at háða fólk, ið taka lut í al- menna orðaskiftinum. Løgtingsformaðurin undir gáttina Í míni grein helt eg, at løg- tingsformaðurin við hesum lækkaði tingsins tign mill- um fólk. Eg síggi nú, at eg tók ov varliga til. Ikki bara lækkar gáttin. Løgtingsfor- maðurin fer undir gáttina í sínum aftursvari til mín. Edmund Joensen vil nú vera við, at tað er hann sum er álopin - hóast tað var hann, ið legði eftir hampa- fólki, ið høvdu sagt sína hugsan um politiskar rað- festingar. Hann vil nú vera við, at tey skilafólkini, ið hava skrivað um politiskar raðfestingar "eru úti eftir honum" og at onkur hevur sent tey eftir honum. Og so megnar løgtings- formaðurin enn einaferð at brúka tann standard, sum vit kenna úr skúlagarði- num: Tá ið onkur hevur tapt eitt orðaskifti, so leggur hann bara eftir onkrum øðr- um óviðkomandi máli og sigur: Beiggi tín er býttur!" Ella: "Mamma tín er ljót!" ella okkurt tílíkt, sum onki hevur við málið at gera. Edmund Joensen brúkar nú tað, at eg havi gjørt mítt arbeiði á fólkatingi. At eg havi sett fyrispurningar til ríkisumboðsmannin. Og at eg havi mótmælt teimum ómegdarlógum, ið Løgting- ið skrumblaði ígjøgnum. Hetta brúkar hann í einum orðaskifti, sum snúði seg um, at løgtingsformaðurin hevur lopið á nakarar sak- leysar borgarar og hevur lagt teir undir sínar egnu gerðir. Aðrar hugsanir skulu burturbeinast Ja, hvat skal mann siga? Løgtingsformaðurin er valdur at umboða alt tingið og hann varð enntá valdur við atkvøðum frá andstøð- uni. Nú er hann fremsti tals- maður at siga alment, at eg havi ikki rætt at gera mítt arbeiði sum tjóðveldisting- maður og fólkatingsmaður við at seta fyrispurningar, leggja uppskotfram og føra tjóðveldispolitikk. Og hann spyr: Hvat verður tað næsta? So vita vit tað, at ting- fólk, ið hava aðra hugsan, enn Edmund Joensen, skulu ikki gera sítt arbeiði, men binda frið og tiga. Og øll sum tora at finnast at sambandssamgonguni og hennara politikki, verða skírd "fullveldisýlarar" og fáa skyldina fyri alt, sum Edmund Joensen roynir at kasta Tjóðveldisflokkinum fyri. Sanniliga er støðið høgt i føroyskum politikki, og løgtingsformaðurin stendur sum ein lýsandi fyrimynd fyri, hvussu vit skulu ganga undan at fáa fólk at hava áhuga fyri politikki. Men man endamálið ikki vera tað øvugta? Ein stór tøkk til Edmund Joensen Bárður Nielsen, landsstýrismaður í fíggjarmálum, og danski skattamála- ráðharrin hava í dag undirskrivað eina protokoll til norð- urlendsku dupult- skattaavtaluna. Í stuttum merkir tað, at hýrur goldnar eftir FAS- og DIS-skipan- unum verða skattliga javnsettar. Landsstýr- ismaðurin hevur eis- ini boðað frá, at Før- oyar eru til reiðar at gerast partur av dup- ultskattaavtalum Danmarkar við Hol- land og Italia SKATTAMÁL Tíðindaskriv frá Fíggjarmálaráðnum Tey sum arbeiða á skipum skrásett í føroysku Altjóða Skipaskrásetingini (FAS) og Dansk Internationalt Skribsregister (DIS), verða frameftir sett javnt skatt- liga. Tað er greitt, eftir at landsstýrismaðurin í fíggj- armálum, Bárður Nielsen, og danski skattamálaráð- harrin, Kristian Jensen, hava undirskrivað eina protokoll til norðurlendsku dupultskattaavtaluna. Undirskrivingin fór fram á einum fundi í Fíggjarmála- ráðnum á Argjum í dag. Ein dupultskattasáttmáli frá 1986, ið sleppir borgar- um undan dupultskatti, er galdandi millum Norður- lond. Føroyar eru fevndar av sáttmálanum. Protokoll- in, ið varð undirskrivað í dag, er eitt ískoyti til norð- urlendska sáttmálan, og skal bert galda millum Før- oyar og Danmark. Higartil hava inntøkur hjá føroyingum í starvi um- borð á skipum, ið eru skrá- sett í DIS, verið undantikn- ar skatti í Føroyum, meðan inntøkur hjá dønum um- borð á skipum, sum eru skrásett í FAS, hava verið skattaðar í Danmark Á fundinum í dag vórðu eisini spurningar viðgjørdir í samband við at útvega Føroyum dupultskattaav- talur við onnur lond. Bárð- ur Nielsen boðaði Kristian Jensen frá, at Føroyar nú eru til reiðar at gerast part- ur av dupultskattaavtalum Danmarkar við Holland og Italia. Kristian Jensen lov- aði at gera sítt til at hesar avtalur kundu verða av- greiddar skjótt. Arbeitt verður í løtuni við at fáa Føroyum lut í avtal- unum, Danmark hevur við Týskland og Frakland. Eisini lovaði Kristian Jensen at virka fyri, at Før- oyar kunnu verða fevndar av OECD-hjálparavtaluni, sum ger tað møguligt hjá føroyska skattavaldinum at kanna ivamál og spurningar í øðrum londum. "Dupultskattavtalur við onnur lond eru týðandi tátt- ur í arbeiði okkara at standa okkum í altjóðargerðini og soleiðis eisini at røkka teimum málum, landsstýrið setir sær við "Visión 2015", sigur Bárður Nielsen, landsstýrismaður. Dupultskattaavtalur hava tvey høvuðsendamál. Í fyrsta lagi skulu tær tryggja, at borgarar og fyri- tøkur ikki gjalda dupultan skatt, tá arbeitt verður í tveimum londum. Hitt endamálið er, at borgarar og fyritøkur hava fulla greiðu á skattligu avleið- ingunum, tá tey taka avgerð um at fara undir virksemi í øðrum landi. Ráðharrar undirskrivað skjal um dupultskattaavtalu