fríggjadagur 7. oktober 2005síða 38

30 Nr. 191 - 7. oktober 2005 Heilsa & lívsstílur Heilsa maggi@sosialurin.fo Hesaferð gevur Leila á Lofti frá Fysioterapi á Argjum nøkur góð ráð um at velja ta røttu madrassuna at sova á. Standard- loysnir finnast ikki, tá madrssur skulu veljast, sigur hon SVØVNUR Ímeðan tú svevur, byggir kroppurin seg upp aftur eftir ein strævnan dag. Hvussu madrassan skal vera, velst um tann ið ligg- ur á henni. Tað er eitt ótal av madrassum at velja ímill- um. Tú kanst velja eina bleyta, miðal ella harða madrassu. Hvørja tú velur, velst um hvussu tín bygn- aður er, ert tú ein stuttur persónur og vigar nógv ella ein langur persónur og vig- ar lítið, so skal hædd takast fyri tí, tá madrassur skulu keypast. Tað ræður um at "liggja lætt", uttan at nakað ávíst øki á kroppinum verður fyri óneyðugum trýsti. Ryggur- in hevur ein bygna, sum skal varðveitast á madrass- uni. Madrassan skal styðja upp undir kroppin, líka mikið hvussu vit liggja. Er madrassan ov bleyt, enda vit við at liggja sum í eini hangikoyggju, og er hon ov hørð verða akslar og majdnar trýstar inn. Madr- assan má ikki vera bleytari, enn at tú kanst venda tær uttan at vakna, og tá hugsað verður um, at vit venda okkum 60-70 ferðir hvørja nátt, er tað sjálvsagt, at madrassan má passa til kroppin, annars verður ongin hvíld. Tað ljóðar av nógvum 60-70 ferðir, men tað má til fyri at umgangast trýstskaðar og sum trygd fyri einum góðum blóð- rensli. Tað eru fleiri faktorar, sum spæla inn, eitt nú koddin, inniluftin og sjálvir botnarnir, skulu vit vakna heilt úthvíld. Men madrass- an eigur tó sín stóra leiklut. Tit hava ivaleyst hoyrt tað fyrr, at vit menniskju eru minni um kvøldið. Hetta kemst av kjarnuni inni í tí vit kenna undir navninum "diskus", ið liggur millum allar geislarnar. Tit kunnu hugsa um kjarnurnar sum svampar fullar av vætu. Hava vit ligið gott um náttina, t.v.s. á eini madrassu sum er passalig til kroppin, so hevur svampurin (kjarnan) um náttina sogið nógva vætu til sín og gjørt seg kláran til dagin. So hvørt sum dagurin líður, verður svampurin pressaður saman og vætan fer úr. Tá so kvøldið kemur, ja, so ert tú lægri enn um morgunin. Standardloysnir finnast ikki Standardloysnir finnast ikki, tá madrssur skulu veljast. Madrassan skal styðja ryggin, uttan at hann broytir skap, líkamikið hvussu ein liggur. Tað er vert at hugsa um seingjar- botnin eisini, hann kann sjálvandi gera mun, bæði tann bleytara og harðara vegin. Spyrjið eisini serfrøð- ingarnar sum selja sengur, har er nógv vitan at fáa. Tí meðan eg sum fysiotera- peutur tosi um harðar, mið- al og bleytar madrassur, so vita tey, ið selja madrassur um allar møguleikarnar, sum eg vil kalla " bland- ingsmadrassur", t.v.s. at tær eru deildar upp í zonir bæði upp á longs og í hædd. Men eitt veit eg, og tað er, at tú finnur ikki út av tí upp á 14 dagar, um tann madrassan tú hevur keypt er góð nokk til tín, har má longri tíð til, og hvussu tað verður loyst, tað tori eg ikki at blandað meg upp í. Kelda: www.fysio.fo Sov blítt og søtt Asbest og narkotika Foreldur nokta børnum sínum at fara í skúlar, har sum asbest er, men tey hava ongar trupul- leikar við at senda tey í skúlar, sum eru fullir av narkotika. Hetta sigur Joseph Califano, leiðari fyri National Centre on Addiction and Sub- stance Abuse, við Columbia-universitet. Hann heldur, at vit høvdu komið eitt stig tann rætta vegin, um foreldur vóru líka áhug- aði í narkotika sum asbest. Sunnhetsbladet Dømi: Her liggur Vinjard á eini ov harðari madrassu í mun til longd og vekt Ovara myndin sýnir ein persón, sum liggur á rættari madrassu. Tað týdningarmesta er at teir náttúrligu bogarnir, sum ryggurin hevur, verða varðveittir, bæði tá vit liggja á síðuni og á rygginum Niðara myndin: Persónurin liggur á ov bleytari madrassu. Tað er sum at liggja í eini heingikoyggju Ein geisli við einum diskus og kjarnuni í miðjuni. Hava vit ligið gott um náttina, so hevur svampurin (kjarnin) sogið nógva vætu til sín og gjørt seg kláran til dagin