mánadagur 12. februar 2007síða 11

Nr. 30 - 12. februar 2007 11 Konflikt­ punktið hjá Landsverki I eini tíðindasending í ÚF herfyri úttalaði lands­ verkfrøðingurin seg um verkætlanina “Skála­fjarð­ artunnulin”, har hann segði seg ikki kunna við­ mæla at rundkoyring verður gjørd, “tí tað ikki er heppið at hava kon­ flikt­punkt, har møguleiki er at rena á hvønn annan, harumframt er vandi fyri, at man skapar køir, tá mest ferðsla er” og at hettar er í móti teimum normum ið landsverk ar­beiðir eftir. Tað, ið landsverk­frøð­ ingurin førir fram, er ein fullkomin andsøgn, við tað sum landsverk hevur praktiserað á ferjuleguni á Krambatanga á Trong­ isvágsfirði. Her hevur landsverk til­rættalagt verulig “kon­ flikt punkt”, við tað at ferðafólk skulu tvørtur um koyribreytina fyri at koma til bussar og bilar. Ásannandi tað at bilar og fólk koma við somu ferju og koma samstundis í land, fær man køir, ið gera dupulta portrið á Smyrli meinigsleyst. Man kann undrast á, at tað er sami lands­stýris­ maður, ið hevði ábyrgd­ ina av bæði bílegging av Smyrli og byggjan av ferjuleguni. Hesin vandin á ferju­ leguni hevur verið um­ rødd­ur í bløðunum fyrr, har víst hevur verið á, at vegurin sjálvsagt skuldi gingið undir bakk­an­um heilt út á endan á ferju­ leguni! Fyri at hjálpa um trygd­ ina hevur landsverk gjørt bungur á koyribreytina, umframt at seta eina rúgvu av prestum upp, so ferjulegan nú mest lík­ ist einum pinnsvíni. Hvussu ber tað til, at ein so tápulig struktu­ rering, ið hvørki er prakt­ isk ella trygdarliga for­ svarlig av eini ferjulegu, ikki verður steðga á skriv­ araborinum? Hví verður vegurin ikki fluttur niðan undir bakkan? Hvar er Ferðslutrygd er hesum málið, hví vísa teir ikki á vandan, tá landsverk ikki sær hann? Bíða teir eisini eftir, at ein ólukka skal henda fyrst? Ein av stóru syndarunum til fíggjarskrædlið í 1980-un­ um, fyrrv. Føroya løg­maður Pauli Ellefsen – sum síðani einaferð í síðstu øld hevur krógvað seg fyri almenn­ing­ inum - roynir í grein í Sosial­ inum um visión 2015, at snúgva sær undan med­ ábyrgd. Hann lessar alla ábyrgd yvir á fíggjarmálaráðharran, sum sat í samgonguni eftir hansara egnu frá 1980-84. Óivað stavar nógv av skuld­ ini frá samgonguni 84-88. Men eisini var fíggjar­mála­ ráðharrin so óumhugsin at grava fram alla gamla skuld, sum ábyrgdaleys landsstýri høvdu hongt um hálsin á før­oyingum. Heldur enn at farið í hvønn krók og drigið óskrásetta skuld fram, átti hon kanska at havt gjørt sum Pauli sjálvur, meðan hann sat sum løgmaður: Feia inn undir gólvteppið og so latið tey, sum komu aft­aná eiga upptakið. Her var fíggjarmála­ráð­ harr­in ikki nóg snildur og kom tí eisini at taka ábyrgd av skuld, sum Pauli Ellefsen átti. Men hann heldur kanska, at føroyingar eru so stutt­ mintir, at teir hava gloymt - bert fyri at nevna okkurt av hansara nógvu brøgdum - tey 12-15 farmaskipini hann bjóðaði smáin­vestor­ um við bæði landkassastuðli og -veðhaldi, og sum hesir og landskassin bløddu fyri í nógv harrans ár. Tað var fyrst og fremst løgmaður Pauli Ellefsen og hansara lands­stýri, sum í tíðar­skeið­ num 1980 – 1984 sleptu lands­kassaveðhaldini til skip á “glíðibreytina”, og sum at enda eisini vóru ein stór orsøk til, at alt sam­ felagið kollsilgdi í 1992. Tá Pauli nevnir, at blokk­ stuðulin fór upp í royk í 80’unum, hevur hann púra rætt. Danski blokkstuðulin fór snøgt sagt allur sum hann var, undir heitinum “stuð­ul til fiskivinnuna” upp ígjøgnum skorsteinin á einum alt ov stórum og órationellum fiskiflota. Og hevði tí lítlan og ongan posi­ tivan týdning í búskapi­ num. Síðani fer hann eftir full­ veldislandsstýrinum og tví­ heldur um, at føroyingar ikki tóku undir við hesum. Jú somikið stór varð und­ ir­tøkan millum føroyingar fyri fullveldinum, Pauli Ellef­sen, at sjálvt 100 ára gamli Sambandsflokkurin fyri at hava lív lagað, føldi seg kroystan til at smoyggja illavornað orðið “sjálv­stýr­ ið” í stevnuskrá sína. Og gud­­­hálpi mær um teir ikki eru við, nú kirkjan verð­ur yvir­tikin á ólavsøku. Og takk skulu teir hava fyri tað. Nú er framtíðar politiska av­gerðin tikin hjá Karsten Hansen. Hann kann ikki long­ur virka í tí ”ókristiliga” Tjóð­veldisflokkinum.  Tað er sera áhugavert at fylgja eini sovorðnari av­ gerð og gera sær sína egnu meting um samlaðu hend­ ing­ina. Karsten er ”føddur” inn í Tjóðveldisflokkin. Pápi hans­ara var virkin í politikki og fakfelagsarbeiði, so at Karst­en endaði í sama flokki er heilt náttúrligt. Í so­vorðnum føri snýr tað seg ikki um at vera samdum í øll­um, tí alla tíðina verða broyt­ingar gjørdar í upp­fat­ anini av politiskum hug­sjó­ num og normum, men ein meðvitandi persónur setur sær heldur fyri at vera virk­ in og vera við til at laga flokk­in og stevnuskrá til tíð­ ina, men kortini altíð halda endamálið í eygsjón. Tveir hugsjónarliga veik­ ir populistar í Tjóð­veldis­ flokk­inum settu sær sum mál at vinna eyka atkvøður til komandi løgtingsval við at egna fyri sokallaðum homo­­seksuellum. Hesi settu okkara ”høga” løgting í ”sjokkstøðu” við upp­skot­ inum um broytingar í revsi­ lógini grein 266b. Henda við­gerð er ikki verd meiri um­røðu! Karsten hevði so stórar trupulleikar av støðu flok­ sins í hesum máli, at hann helt seg ikki kunna virka har longur, og hann bað tí um at verða strikaður bæði úr tingbólki og valfelag! Í morgun hava vit frætt í fjølmiðlunum, at hann hev­ ur gjørt av at melda seg inn í Miðflokkin, ivaleyst tí, at har heldur hann seg kunna virka við sínum andaligu sann­før­ing og politiska tevi. Men er tað hetta, ið eg og onnur vænta okkum av ein­ um ”sinniligum politiskum tungvektara”? Nei! Er tað ikki júst teimum sjúku, ið tørva lækna? Var avgerðin hjá tjóðveldis­ tingmonnum so skeiv, so hava teir júst tørv fyri ein­ um andaligum vaknum per­ sóni til rættleiðingar, men kortini rýmdi hann av garði! Hví? Vit enda tíverri eisini hesa­ferð í somu skuffu, sum so mangan áður, at sjálvt eitt so ”høgt” starv sum løg­tings­maður endar sum eitt lívs­starv hjá einum breyð­politikk­ara! Tikið verður mangan til orð­ini: Andin er fúsur, men holdið er veikt. Men í hes­ um føri meti eg, at styrkin í holdinum er fúsur, men and­ in er veikur! Harra Jóannes Ejdesgaard, løgmaður, Tinganes 110 Tórshavn Eg fari sum limur í Norður­ landaráðnum, umboðandi sam­gonguna at heita á løg­ mann um at koma við eini átalu og at bera so í bandi, at ein rættleiðing verður giv­ in í sambandi við 12. reso­lu­ tiónina í “Slutdokument – Ung­domens Nordiska Råd 27.-29.10. 2006 Christians­ borg , Køpenhavn”, sum er viðløgd brævinum. Her verður m. a. sagt, at: ”En nedstemming av lov­ forslag om diskriminations- beskyttelse for homo­seksu­ elle på Færøerne har ført til vold mod homoseksuelle og omfattende forfølgelse af homoseksuelle”. Løgmaður er greiður yv­ir, at hetta er bæði ósatt og óheppið og setur før­ oyska hampamannin í eitt sera vánaligt ljós. Eisini leggi eg dent á, at vit í Føroyum hava skrivi­ frælsi, sum er meiri vert, enn vit mangan geva okkum far um, og sum í ríkiligt mát hevur verið brúkt sein­ astu tíðina, har lesarabræv- skrivarar hava givið til kenn­ ar sínar ymiskligu mein­ ingar. Hinvegin skulu vit minn­ ast til, at her er ikki talan um lesarabrøv, men ein nið­ ur­støða, sum 55 umboð fyri norðurlendska komandi politiska ættarliðið hevur sett út í kortið. Á fundi millum Ment­anar­ nevnd Norðurlandaráðsins, har eg umboðið Føroyar og á hini síðuni umboð Ung­ dóms-Norðurlandaráðsins havi eg átalað viðferðina okk­ara komandi ættarlið av politikarum gevur føroyska hampamanninum. Eg fari tí at heita á teg um vinarligast at taka málið upp, geva eina átalu fyri hesa við­ferð og krevja eina rætt­leið­ing og umbering. Tíðindaskriv frá Fólkaflokkinum Fólkaflokkurin undrast á, hví onki hoyrist frá løg­ manni og Høgna Hoydal í samband við ósonnu og niðurgerandi niðurstøðu hjá Ungdóms-Norður­ landa­ráðnum móti før­ oysku tjóðini. Jógvan við Keldu, limur í Norðurlandaráðnum hevur á fundi hvassliga mótmælt ósonnu og óhepnu niður­ støð­uni hjá Ungdóms-Norð­ urlandaráðnum, har før­ oyska tjóðin víðfevnt verður løgd undir at søkja at og for­ fylgja samkyndum. Á viðtøkuskjali “Slut­ doku­ment - Ungdomens Nord­iska Råd 27.- 29.10.2006, Christiansborg, Køpenhavn” vóru 13 niður­ støður festar á blað. Í 12. resolutiónini stendur so­leið­ is m.a.: “En nedstemming av lov­forslag om dis­krimina­ tionsbeskyttelse for homo­ seksulelle på Færøerne har ført til vold mod homo­ seksuelle og omfattende for­følgelse af homo­seksu­ elle”. Í seinastu viku var fundur millum Mentanarnevndina hjá Norðurlandaráðnum, har Jógvan við Keldu situr, og hinumegin umboði fyri Ungdóms-Norðurlanda­ ráðsins, har Føroyar eisini eru umboðaðar. Á hesum fundi var greitt frá arbeið­ inum hjá Ungdóms-Norð­ur­ landaráðnum, sum vanligt er, og síðani hava politikarar høvið til at spyrja og gera viðmerkingar. Jógvan førdi fram yvirfyri umboði Ungdómsráðsins, at hann undir ongum um­støð­um kundi góðtaka við­ferðina føroyska tjóðin víðfevnt fekk frá ráðnum og vísti á, at hetta var bæði óheppið og ósatt, at leggja føroysku tjóðina undir at útinna “vold mod homo­ seksu­elle og omfattende for­ følgelse af homo­seksu­ elle”. Fólkaflokkurin er samdur um, at hetta setur eisini før­ oyska fólkið í eina óveruliga støðu, og vanligi føroyski hampamaðurin verður av órøttum settur í eitt serliga vánaligt ljós. Svarið frá formanninum í Mentanarnevndini var, at “vit kunnu ikki blanda okk­ um upp í teirra avgerðir”. Svarið frá umboðið Ung­ dóms-Norðurlandaráðsins var, at “tað er harmiligt, at føroyska umboðið skuldi taka tað soleiðis”. Tí hevur Fólkaflokkurin viðgjørt málið og sjálvandi virðir flokkurin skrivifrælsið og vísir í hesum høpið á, at lesarabræv-skrivarar í ríki­ ligt mát hava nýtt hetta frælsið, men átalar, at 55 polit­isk umboð, sum er part­ ur av komandi politiska ættar­liðinum í Norður­lond­ um gevur føroyska fólkinum tílíka viðferð, eigur ikki at vera góðtikið og eigur at verða mótmælt frá hægsta staði. Tað undrar eisini, at løg­ maður og hansara fjøl­miðla­ lið ikki hevur gjørt vart við hetta fyrr. Eisini má sigast, at Høgni Hoydal, sum er dansk­ur varamaður í Norður­ landa-ráðnum, Tjóðveldis­ flokkurin og fyri alt tað Norðuratlantsbólkurin, sum bara tað “lotar av hanakjafti” ger viðmerkingar og hevur spurningar, tá nakað er áfatt, ikki hevur latið við seg komið. Jógvan við Keldu, sum er annar føroyski limurin í Norð­urlandaráðnum og um­boðar samgonguna, hev­ ur tí sent løgmanni bræv, har hann heitir á hann at fáa hetta avsannað. Visiónin frá 80’unum Limur í Norðurlandaráðnum Jógvan við Keldu Trongisvágur Kristian Stórhamar Heðin Samuelsen Eyðun Mohr Viderø Jacta est alea Krevji eina átalu Føroyska umdømið í útlondum má verjast viðmerkingar