mikudagur 4. februar 2009síða 4

4 tíðindi Nr. 24 - 4. februar 2009 Hillary fyrst til Asia Enn hevur amerikanska uttanríkisráðið ikki váttað tíðind­ini, men sambært vælvitand­i d­iplomatiskum keld­um hevur Hillary Clinton, uttanríkisráðharri, valt at fara til Asia á sína fyrstu ferð sum ráðharri. Sambært keld­unum skal hon vitja Japan, Suðurkorea og Kina, og sum skilst byrjar ferðin eina ferð í næstu viku. Vanliga plaga amerikanskir uttanríkisráðharrar at vitja Evropa ella Miðeystur fyrst, men her skal havast í huga, at Joe Bid­en, varaforseti, kemur til Evropa í hesi vikuni, og at serligi send­imaðurin George Mitchell var í Miðeystri í síðstu viku. Kavin kostar Í Bretland­i hald­a búskaparfrøðingar, at tann nógvi kavin, sum hevur órógvað samferðsluna í meginpartinum av land­­ inum teir seinastu d­agarnar, kann hava kostað bretska vinnulívinum umleið eina milliard­ pund­. Kavin hevur gjørt, at flogfør, tok og bussar hava staðið still, og at fólk í túsund­atali eru ikki sloppin til arbeiðis. Fed­eration of Small Businesses, sum umboðar umleið 200.000 smáar fyritøkur, held­ur, at kavin hevur kostað arbeiðsgevarunum 1,2 milliard­ pund­ higartil, og at prísurin kann koma upp á 3,5 milliard­ir pund­, um kavin verður liggjand­i alla vikuna. Seinastu vikur­nar­ hevur­ Hvalbiar­­ tunnilin ver­ið stongd­ ur­ hvør­ja nátt og hetta er­ ein bági, sum tey, sum br­úka tunnilin, mugu tola í fleir­i vikur­ aftur­at Hvalbiartunnilin Áki Bertholdsen aki@sosialurin.fo Tað verður ikki enn á sinni, at ferðslan aftur sleppur at ganga ótarnað ígjøgnum Hvalbiartunnilin. Í vetur hevur tunnilin ver­ ið stongd­ur fyri ferðslu um næturnar í fimm vikur til­ samans ímeðan teir hava skrótað. Vanliga klára teir at skróta einar 100 metrar um vikuna og tað held­ur eisini stikk í Hvalbiartunlinum. Teir eru komnir einar 500 metrar inn og sostatt eru 1000 metrar eftir, sum ætl­ anin er at taka við jøvnum millumbili, so hvørt sum játtanin strekkir til. Men tað er ikki vist, at alt verður tikið í ár. Sigurd­ Lamhauge, sum stend­ur fyri arbeiðnum sigur, at teir, sum arbeiða í tunlinum, skulu nú í Kalsoy at arbeiða eitt skifti og so koma teir suður aftur. ­ Vit fara nágreiniliga um tá ið vit skróta, so vit taka okkum ta tíð, tað tekur, sig­ ur hann. Higartil hevur bara eitt sjakk verið til arbeiðis, men nú verður umhugsað at seta eitt ella tvey sjakk afturat fyri at seta ferð á arbeiðið, so at ferðslan verður d­arvað sum minst. Annars hava fleiri fólk vent sær til Sosialin við søg­ um frá arbeiðsfólkinum um, at tunnilin er so ótrygg­ ur, hann at kalla átti at verð­ ið stongd­ur. Men hesum er Sigurd­ Lamhauge als ikki samd­ur í. Hann sigur, at tað er skjótt at semjast um, at Hvalbiartunnilin er ótíðar­ hóskand­i. Men skrivar ikki und­ir upp á, at hann er ótryggur. ­ Tað rapar ikki grót á vegin og var tunnilin ótrygg­ ur, høvd­u vit rópt varskó, men tað er ongin orsøk til tað. Tunnilin er avgjørt tryggur og tað er eisini end­a­ málið við skrótingini at taka alt burtur, sum kann hugsast at rapa á vegin. Eisini Oyvind­ur Brimnes, stjóri á Land­sverki avsannar tað. ­ Var tunnilin óforsvarlig­ ur, høvd­u vit stongt hann, so einfalt er tað, sigur Oyvind­ur Brimnes. Kommunur­nar­ í Suður­oy ætla at taka Løgtingið upp á or­ðið, so at tað ver­ður­ klár­t at far­a undir­ at byggja skúlan næsta ár­ Eftirskúli Áki Bertholdsen aki@sosialurin.fo Nú er ætlanin at fara und­ir at projektera nógv umrød­d­a eftirskúlan í Hvalba. Tað er eitt mál, sum kommunurnar í Suðuroy nú fara at taka upp av álvara. Sostatt fara tær nú at við­ gera spurningin um at finna fígging til projekteringina. Annars hevur Løgtingið sett tvær milliónir av á fíggj­ arlógini í ár til eftirskúlan í Hvalba. Men treytin er, at komm­ unurnar eisini seta tvær milliónir krónur av. Og kommunurnar í Suð­ uroy ætla nú at taka Løg­ tingið upp á orðið. Fyri stuttum hittust umboð fyri allar kommunurnar í oynni á fund­i í Hvalba at við­ gera málið um eftirskúlan. Har samd­ust tær um, at tað var ikki ráðiligt at vend­a sær til allar kommunur í Føroyum um at borðreiða við hvør sín parti av teimum tveimum milliónunum, sum kommunurnar skulu útvega til projekteringina. Tí samd­ust kommunurnar í Suðuroy um, at tær skulu sjálvar royna at útvega pen­ ingin. Sostatt fara tey sjey bý­ og bygd­aráðini í Suðuroy á kom­ and­i kommunustýrisfund­um at viðgera málið fyri at vita um áhugi er fyri at seta peningin av til end­amálið. Ætlanin er, at hvør komm­ una skal betala eftir fólka­ talinum. Ætlaði eftirskúlin í Hvalba er mettur at kosta 90 milliónir og har verður pláss fyri einum 80 næmingum. Einmælt samtykt Fyrsta kommuna at viðgera málið, var Porkeri, sum hevði tað á skrá fyri bygd­a­ ráðsfund­in mánakvøld­ið. Har varð einmælt samtykt at taka und­ir við ætlanini. Tær ymsu kommunurnar koma at fíggja tær báðar milliónirnar eftir fólkatalin­ um og parturin hjá Porkeris Kommunu verður sostatt 138.000 krónur, sum bygd­a­ ráðið samtykti at seta í ætl­ anina. Men hetta er mest sum at rokna sum eitt fyribils inn­ skot til ætlanina, tí tað ligg­ ur í kortunum, at tá ið skúl­ in verður end­aliga fíggjaður og bygd­ur, skal projekter­ ingin teljast upp í samlaða kostnaðin og tá skulu komm­ unurnar fáa innskotið aftur. Mett verður, at tá ið Løgtingið hevur sett tvær milliónir av til projektering­ ina í ár, hevur tað samstund­is eisini bund­ið seg til at fara und­ir sjálva byggingina, tá ið projekteringin er liðug. Viðgera málið í næstum Hinar kommunurnar fara at taka málið til viðgerðar so hvørt sum tær hava komm­ unustýrið í teimum hevur fund­. Men tað er nógv, sum tal­ ar fyri, at málið verður sam­ tykt, tí í øllum førum higar­ til hava kommunurnar í Suðuroy verið púra samd­ar um ætlanina. End­ar hetta við, at allar kommunurnar samtykkja at fíggja hvør sín part part av projekteringini, skulu umboð fyri kommunurnar hittast aftur og so er ætlanin at fara und­ir pojekteringina sum skjótast. Projekteringin er mett at kosta millum tríggjar og fýra milliónir og hon tekur eitt ár. Gongst sum ætlað, verður sostatt klárt at fara und­ir sjálva byggingina næsta vár. Eftirskúli í Hvalba fyri 90 milliónir projekterast í ár Hvalbiartunnilin stongdur fleiri vikur afturat Arbeitt verður í Hvalbiartunlinum. Nógv grót er skrótað undan loftinum og úr síðunum og rúgvan uttanfyri tunnilin er stór. Fólk, sum hava tosað við arbeiðsfólkið í Hvalbiartunlinum siga, at hann er so ótryggur, at hann næstan eigur at verða stongdur. Men hetta avsanna bæði Sigurd Lamhauge, ið stendur fyri arbeiðnum í tunlinum, og stjórin á Landsverki, staðiliga Tað er á hesum økin­ um í Hvalba, ímillum Roynhøllina ovast høgru­ megin, og fótbóltsvøllin, at ætlanin er at byggja eftirskúlan. Bygningurin skal ímynda eina langa lon, sum er trýst saman fyri at varðveita so nógva framsíðu, sum gjørligt