hósdagur 13. august 2009síða 9

9 tíðindi Nr. 152 - 13. august 2009 Løgtingið hevur valt nevnd ina, sum skal gera uppskot um Stjórn ar skipan Før­ oya. Allir flokkar eru umboðaðir í nevnd ini, sum skal lata Løgtinginum upp skot ið innan 1. novem ber Politikkur Árni Joensen arni@sosialurin.fo Teir stóru flokkarnir hava tvey umboð hvør, og teir báð ir minnu hava hvør sítt um boð. Fyri Tjóðveldi eru Høgni Hoydal og Sjúrður Skaale í nevnd ini við Torbirni Jacob sen og Bjørt Samuel­ sen sum varalimum. Sambandsumboðini eru Helgi Abrahamsen og Jasp­ ur Vang, og teirra varamenn eru Marius Dam og Bjørn Kalsø. Fólkaflokkurin hevur valt Poul Michelsen og Jógvan á Lakjuni í nevndina, og vara limir teirra eru Heðin Zacharia sen og Annfinn Kals berg. Javnaðarumboðini í nevnd ini eru John Johanne­ sen og Hans Pauli Srtøm, og varalimir teirra eru Andreas Petersen og Katrin Dahl Jacobsen. Fyri Miðflokkin er Jenis av Rana í nevndini og Karsten Hansen varalimur, og fyri Sjálvstýrisflokkin er Kári á Rógvi í nevndini við Kára P. Højgaard sum vara­ limi. Bleiv ikki liðugt Stjórnarskipanarnevndin er vald eftir uppskoti til sam­ tyktar, sum tíggju løg tings­ menn úr øllum flokkum løgdu fram ólavsøkudag. Har stóð, at uppskotið til Stjórn ar skipan Føroya skal gerast við støði í áliti um Stjórn ar skipan Føroya, sum varð handað løgmanni hin 18. desember 2006. Uppskotið skal hava á set­ ing ar um stýrisskipan, valds býti og grundleggjandi rætt indi og skyldur borgar­ an na. Somuleiðis skal upp­ skotið hava ásetingar um fólkaatkvøðu um uppskotið, áðr enn Løgtingið tekur enda liga støðu til tað. Løgtingið setti í novem­ ber í fjør eina nevnd at koma við uppskotið um Stjórn ar skipan Føroya við støði í álitinum frá 2006. Nevnd in hevði 13 fundir og kom nakað áleiðis, men hon bleiv ikki liðug við arbeiði sítt, og tí er hon nú mann að av nýggjum. Nevndin, sum Løgtingið valdi í gjár, skal leggja upp­ skot um Stjórnarskipan Før oya fyri Løgtingið innan 1. november í ár. Stýrisskipanar­ nevnd in mannað meini, at vit eiga mynd av sjálvum álitinum til Stjórnarskipan Føroya Ein oljugrunn afturat Norski stórtingslimurin Ivar Kristiansen, sum umboðar Høgraflokkin, vil hava Stórtingið at stovna ein serligan oljugrunn fyri økini Lofoten og Vesterålen, nú ætlanir eru um at fara undir oljuvinnu har. Eftir uppskotinum skal grunnurin hava fimm milliardir krónur í stovnsfæi, og uppskotið er sostatt meinlíkt einum tilsvarandi uppskoti, sum ein annar tinglimur kom við í 2004, skrivar NTB. Ivar Kristiansen sigur við tíðindastovuna, at tann serligi oljugrunurin skal brúkast til at fíggja samferðslukervið og aðrar útbyggingar í Vesterålen og Lofoten, eins og hann skal menna tað lokala vinnmulívið. Nærkast sjey milliardum Eina ferð næsta ár fer fólkatalið á jørðini upp um sjey milliardir. Í 1999 fór heimsins fólkatal upp um seks milliardir, og í dag liggur talið um 6,8 milliardir. Tað eru serliga tey í menningarlondunum, sum fjølgast, og tann gongdin sæst eisini sjónliga í framrokningum, sum ST hevur latið gera. Sum dømi verður víst á, at í dag búgva 31 milliónir fólk í Kanada og 34 milliónir í Uganda. Men í 2050 verða 42 milliónir fólk í Kanada og 96 milliónir í Uganda. India verður tað fjølmentasta landið í 2050 við 1,8 milliard íbúgvum. Í Kina verður talið 1,4 milliard. Tá verða amerikanararnir 439 milliónir í tali. Fær Danski Fólka­ flokk urin tað av gera­ n di orðið, fáa tey grønlendsku børn ini, sum vórðu send til Danmarkar í fimm­ ti ár unum, onga um bering frá tí al menna Danmark Politikkur Árni Joensen arni@sosialurin.fo ­Vit halda tað vera eitt sera gott hugskot, at ein ella tveir søgufrøðingar verða sett ir til at kanna málið um tey grønlendsku børnini, og vit eru eisini sinnaðir at fin na pengar til kanningina. Men vit fara ikki at taka und ir við nakrari almennari kann ing, og vit fara heldur ikki at taka undir við nakrari al menn ari umbering. Tað sigur Søren Espersen, fólka tingsmaður og Grøn­ lands ­f ra msøgumaður hjá Danska Fólkaflokkinum, við danska kringvarpið. Hann sigur, at flokkurin hev ur einki ímóti at kanna mál ið um tey 22 børnini, sum vórðu send til Dan­ markar sum ein roynd í 1951.Men sama hvat úrs­ litið av kanningini verður, so fer Danski Fólkaflokkurin ikki at taka undir við nakrari um bering. ­Prinsipielt haldi eg, at tað er nakað tvætl at biðja um umbering fyri nakað, sum hendi í fortíðini. Vit kun nu ikki loyva okkum at døma farin ættarlið eftir tí, sum er galdandi í dag, men tað gera vit tíverri alt ov ofta. Eg ivist ikki í, at tey, sum stóðu aftan fyri hesa verk æt lanina, gjørdu tað við bestu ætlan. Sjálvandi kann forsætisráðharrin gera tað, sum hann heldur vera rætt, men eg haldi, at tað er tvætl at biðja um umbering í hesum føri, sigur Søren Espersen við DR. Tvætl at biðja grøn lands børnini um umbering Søren Espersen er Grønlands-framsøgumaður hjá Danska Fólkaflokkinum Mynd: Fólkatingið Bramafiskur hev ur góðan prís á evro­ peiska markn aði num Fiskaslag Randi Jacobsen randi@sosialurin.fo Í greinini í gjár um á okkara leið um skrivaðu vit lít ið ken da bramafiskin, sum ikki hevur verið veidd ur her í Føroyum, tí so lítið hevur verið til av honum. Men har­ fyri er skeivt at siga, at tað ikki loys ir seg at fiska brama fisk. ­ So er ikki, tvørtur ímóti, tí fiskurin smakk ar væl og hev ur prís á mark n að u­ n um í Europa. So, um ein fiskimaður und ir Føroyum skuldi troff­ ið við nakrar brama fisk ar, so er at ísa teir og fáa teir á fiska mark nað in, sigur Róg­ vi Mouritsen á Hav stovu ni. Góður bramafiskur