mánadagur 19. apríl 2010síða 2

Mánadagur 19. apríl 2010 · Nr. 70 mánadagsblaðið Stovnaður: 1927 Ábyrgdarblaðstjóri: Eirikur Lindenskov eirikur@sosialurin.fo Útgevari: Sp/f Sosialurin Uppseting: Sosialurin Prent: Prentmiðstøðin Avgreiðsla: mán - frí kl. 08.00 - 16.00 Marknaðardeild lysing@sosialurin.fo Marknaðarleiðari: Jaspur Langgaard jaspur@sosialurin.fo Tórshavn Tórsgøta 1, Postboks 76, 100 Tórshavn tel. 341800, fax 341801, post@sosialurin.fo Norðoyggjar Nólsoyar Pálsgøta 1, 700 Klaksvík tel. 458686 fax 458687, klaksvik@sosialurin.fo Suðuroy tel. 375364, fax 375464, tel. 228814, aki@sosialurin.fo, dagfinn@sosialurin.fo Haldarar, sum ikki hava fingið blaðið, kunnu ringja tel. 341818 frá kl. 8.00 til 20.00 og boða frá. Tel. 341800 www.sosialurin.fo Oddagrein Dagsins redaktørar: Eirikur Lindenskov og Eyðun Klakstein Virda danska tónleikaritið Gaffa er ikki mjúkt at strúka í ummæli av kon sert hjá Eivør Pálsdóttir í Keyp­ mannahavn í gjár kvøld ið. Ummælarin hjá Gaffa letur Eivør tvær av seks stjørnum, og ummælarin er rættiliga speiskur í sínum ummæli. Troels Frøkjær skrivar mill­ um annað, at Eivør virkar pátikin og óektað. – Okkurt ger, at tú troytt ast rímiliga skjótt av Eivør. Eg sleppi ikki und an kensluni av nøkrum óekt­ aðum og pátiknum í teimum stóru teatralsku faktunum og ógvusligu skríggjunum, sum skulu boða frá einari frumkraft, ið eg ikki haldi er til staðar. Eivør hevur klistrað tvær grønar fjaðrar á tann trevsuta kjólan og á handliðið í eini roynd at virka gátufør. Tað virkar bara ikki uppá meg, sigur ummælarin hjá Gaffa. Troels Frøkjær heldur, Eivør hevur ein góðan og væl spælandi bólk, og hon er ein góður og orginalur sang ari, men hann keddi seg til konsertina og fangaði seg sjálvan í at hyggja eftir klokkuni fleiri ferðir. – Eivør spældi fleiri sang­ ir frá komandi fløgu sínari, sum hon lovar kemur út í heyst. Ta fløguna fari eg ikki at standa í kø fyri at keypa, sigur Gaffa­ummælarin. eydun@sosialurin.fo Eirikur Lindenskov eirikur@sosialurin.fo Ger Norröna eykatúr til fast­ landið? Beinta í jákupsstovu kjak á síðu 12 Rinda skuldina alt fyri eitt jákup Bech jensen kjak á síðu 14 – Fyri at bjarga Kringvarpinum, skal Kringvarpið missa sínar lýsingar ­ ongantíð ov skjótt! So greiður var fyrrverandi tíð­ indaleiðarin í sjónvarpinum, Øssur Wintherheig, í sendingini Reflektión í sjónvarpinum fríggjakvøldið. Send­ ingin hevði miðlarnar á breddanum hetta kvøldið, og høvið var húsa­ gangurin hjá Dimmalætting og avgerðin hjá Sosialinum at tillaga útgávudagarnar úr fimm niður í tríggjar. Hin gesturin í sjónvarpsstovuni fríggjakvøldið var Uni Arge, jour­ nalistur. Hann helt, at tað er neyð ­ ugt at hava ein klett í før oyska fjøl miðlalandslag num, sum skal vera púra óheftur av øll um, og sum kann framleiða dygdargóða informatión, sum vit kunnu líta á – Kringvarp Føroya. Hann legði afturat, at um vit skulu stóla 100 prosent uppá, at Kringvarp Føroya framleiðir dygdagóða informatión uttan ávirkan frá nøkrum, so er best at hetta verður gjørt uttan lýsingarkrónur, men so má okkurt setast í staðin. Slíkt er áhugavert hjá okkum í privatu miðlunum at hoyra. Tí tað er beinleiðis kappingaravlagandi, at ein almennur stovnur ­ sum krevur kringvarpsskatt inn frá fólki ­ skal sleppa at kappast við privatar miðlar, sum bara liva á handilsligum grundarlag. Tað ringasta av øllum er, at løgtingið fyri fleiri árum síðani hevur tikið støðu til, at lýsingarnar í Kringvarpinum skulu niðurlagast. Men tað hendir bara ikki. Tvørturímóti dubbar Kringvarpið seg í kappingini ­ og í fleiri førum verður lýsingatilfar smoygt inn í sendingar, eitt nú tá morgunsendingin má fortelja, hvat merki bilurin er, sum tey koyra í ­ og hvør bilasøla eigur hann, ella tá Kringvarpið selur lutaseðlar saman við privatum fyritøkum, sum sleppa í útvarpsstovuna afturfyri. Kringvarp Føroya er ein týdn­ ingarmikil mentanarstovnur. Tað er ein stovnur hjá okkum øllum, sum vit eiga at stuðla og stimbra. Men tað skal ikki vera á handilsligum grundarlag. Kringvarpið er ein public service stovnur, sum tað so ofta og so pent verður sagt. Ein publicservice sáttmáli millum Kringvarpið og Mentamálaráðið er eisini ávegis onkustaðni. Tí eigur politiski myndugleikin at geva Kringvarpinum tær sømdir, sum stovnurin skal hava ­ og lata privatu miðlarnar um handilsliga partin. Tað er og verður so parturin hjá privatu miðlunum at tryggja, at journlistiski integriteturin verður hildin í hásæti. Kringvarpið hava góð Kor Kunnu ikki kappast móti einum sum krevur skatt Heimasíðan Speedtest.net hevur kannað, hvussu skjótt inter net er í meira enn 180 lond um kring heimin. Heima síðan kemur fram til, at í Suðurkorea gongur skjótast at downloada, og í Litava er besta uploadið. Føroyar eru nummar 71 á listanum yvir download og nummar 58 á listanum yvir upload. Føroyar mitt í rúgvuni Prísurin á laksi á euro­ pe iska marknaðinum er fall andi. Orsøkin er, at av ­ markingarnar í flog ferðsl­ uni gera, at tað ber ikki til at flyta laks úr Europa til USA og Fjareystur í sama mun sum vanligt. Tí verður laksur seldur á ES marknaðinum ístaðin, og útboðið er stórt, lækkar prís urin. Vinnuhúsið skrivar, at hetta ávirkar eisini før­ oyska alivinnu, sum flytur stórar nøgdir av laksi um­ vegis Bretland til USA við flogfari. Eivør er óektað og pátikin Laksaprísurin lækkar av øskuni