mikudagur 2. juni 2010síða 2

Mikudagur 2. juni 2010 · Nr. 89 mikudagsblaðið Dagsins redaktørur: Eirikur Lindenskov Stovnaður: 1927 Ábyrgdarblaðstjóri: Eirikur Lindenskov eirikur@sosialurin.fo Útgevari: Sp/f Sosialurin Uppseting: Sosialurin Prent: Prentmiðstøðin Avgreiðsla: mán - frí kl. 08.00 - 16.00 Marknaðardeild lysing@sosialurin.fo Tórshavn Tórsgøta 1, Postboks 76, 100 Tórshavn tel. 341800, fax 341801, post@sosialurin.fo Norðoyggjar Nólsoyar Pálsgøta 1, 700 Klaksvík tel. 458686 fax 458687, klaksvik@sosialurin.fo Suðuroy tel. 375364, fax 375464, tel. 228814, aki@sosialurin.fo, dagfinn@sosialurin.fo Haldarar, sum ikki hava fingið blaðið, kunnu ringja tel. 341818 frá kl. 8.00 til 20.00 og boða frá. Tel. 341800 www.sosialurin.fo Oddagrein Eirikur Lindenskov eirikur@sosialurin.fo Eirikur Lindenskov eirikur@sosialurin.fo T að má sigast at vera upp á tíðina, at okkurt veruligt verður gjørt við tilbúgvingina í samband við oljudálking. Hóast fleiri kommunur eru illa royndar av ógvusligum oljudálkingum, so tykist kjakið um samskipaðu til­ búgv ingina at dovna so hvørt, sum fólk hava gloymt hendingarnar. Vit kunnu nevna hendingina tá Olshana sakk í Tangafirði, ella tær ferðirnar, tá SEV hevur dálkað Vágsfjørð. Nógv tos, men einki hendir. Men nú slær Kommunu sam­ skipan Føroya nevan í borðið. Her í blaðnum mánadagin segði Eyð un Christiansen, aðalskrivari í Komm­ unusamskipanini, at nú skal full greiða fáast á, hvør hevur ábyrgdina, og hvør ið skal hava ábyrgdina av upptakinum, tá ein stór oljudálking verður í Føroyum. Sum støðan er nú, so eru tað kommunurnar, sum hava ábyrgdina, men hetta vilja tær – sum vera man – ikki góðtaka. Tilbúgvingarnar hjá kommununum eru heilt einfalt ikki førar fyri at at basa eini umfevnandi oljudálking, hóast tær samstarva væl tvørtur um kommunumørk. Oljudálkingarnar kosta komm­ un unum nógvar pengar, tí tær mugu leggja út, og tá dálkarin ikki verður funnin, so er eingin at senda rokningina til. Men tað sum órógvar kommunurnar er, at um vit verða rakt av eini umfatandi oljudálking, so eru vit prísgivin. Og vandin er til staðar. Vit hava stórar oljugoymslur á landi, sum vit av beiskum royndum vita ikki eru nóg tryggar, og stór tangaskip sigla fram við okkum. Tað er væl skilligt, at kommun­ urnar ikki vilja sita við hesi ábyrgd. Og tað gevur heldur ikki serliga meining, at kommunur hvør í sínum lag skulu skipa dýrar tilbúgvingar, sum sjálvandi nátúrliga áttu at verið samskipaðar á einum stað ­ og undir landinum. Tá Olshana sakk kom so týðu liga til sjóndar, hvussu illa vit eru fyri. Har var eingin skipað tilbúgving, men farið var fram eftir fummum. Nógv tos var um stóra vandan, tá oljan fór til botns við Olshanu, men eingin veit enn, hvussu nógv olja kom úr vrakinum ­ ella hvussu nógv olja fer at koma. Fyribyrging er sjálvandi besta trygdin fyri at tann stóra van lukk­ an ikki skal henda. Men tá vit vita, at vandin lúrir, so eiga vit at hava eina góða tilbúgving, so vit eru til­ reiðar. Tí kunnu vit bara vóna, at Kommunusamskipan Før oya fær ljóð fyri sínum ynskjum um eina sam­ skipaða tilbúgving, so ábyrgdin verð­ ur lyft av herðum komm unanna. Kemur ein stór oljudálking, eru vit prísgivin Ábyrgdin skaL miðsavnast Í annaðkvøld 3.juni klokkan 19 fer danski sálarfrøðingurin, Tonny Andersen, at hava almennan fyrilestur um migrenu, pínuhandfaring og pínuviðgerð. Hann er serfrøðingur í pínu og umframt at arbeiða við at hjálpa fólki við migrenu, hevur hann seinastu tíðina eisini arbeitt við fólki, ið hava pínu orsakað av piskesmæld. At hava migrenu inniber í minni ella størri mun at hava ógvisliga pínu í aðrari helvtini av høvdinum, og tað eru nógv fólk við migrenu, ið ikki megna at dagligar uppgávur og at hava eitt starv, orsaka av ringari pínu. Tað eru fleiri kvinnur enn menn, ið hava migrenu. Tað eru nógv sløg av migrenu og ógvuliga ymiskt, hvussu fólk verða rakt av sjúkuni. Summi eru nógv verri fyri enn onnur. Í Føroyum eru nógv, ið stríðast við migrenu, og tí hevur danska sjúklinga fe­ lag ið hjá migrenusjúkum fólki, sett á stovn ein før­ oysk an migrenubólk, ið hev ur til endamáls at stuðla fólki við migrenu, at skipa fyri kunnandi tiltøkum um migrenu og annars virka sum ein hjálparbólkur, har fólk kunnu hittast og tosa saman um støðuna og fáa góð ráð og stuðul frá hvørjum øðrum. Limirnir hittast av og á, mest í Havn, men eisini úti á bygd. Tiltakið í Miðlahúsinum hevur til endamáls at savna so nógvar føroyingar sum gjørligt, bæði migrenusjúk og teirra fam ilj ur, vinfólk og avvarandi ann ars. Høvi verður at fáa nýggjast vitan um pínu, pínuhandfaring og pínu viðgerð. Eisin kunnu fólk seta Tonny Andersen spurningar. Føroyski migrenu bólkurin vónar ar síggja nógv fólk til tiltakið. Tiltakið er ókeypis og øll eru vælkomin, siga fyri­ reik ararnir, sum er Føroyski migrenubólkurin og Migræniker forbundet www. migraeniker.dk Lítið kvink rætta vegin Rolf guttesen kjak á síðu 12 Veðrið avlýst helgi abRahamsen kjak á síðu 14 Fyrilestur um migrenu í Miðlahúsinum Í kvøld klokkan 19 til 21 verður tiltak í Miðla hús­ in um, nevnd »Rús drekka­ trupulleikar ávirka alla familjuna«. Tað er Birgit Trebacz, sum fer at greiða frá. »Kann eg gera mun«, er heiti á skeiði, sum Birgit Trebacz hevði mána ­ dagin. Hon fer í kvøld at greina orðið rús drekka­ bundinskapur og skaði l ig nýtsla av rúsdrekka. Somu­ leiðis fer hon at greiða frá, hvussu vit kunnu stuðla børnu n um og teim ungu, tá mis nýtsla er í heiminum. Birgit hevur skrivað fleiri bøkur um júst hesi evni og hevur fleiri ára royndir innan arbeiði við av varðandi. Les meiri á heima síðu hennara www. trembacz.dk Skaðilig nýtsla av rúsdrekka