mánadagur 13. desember 2010síða 37

37 Mánadagur 13. desember · Nr. 171 Sosialurin Uni Holm Johannesen Maðurin við síða og frísuta hár­ inum og stóra og gráa skegginum stendur og starir út í tóma luft eina løtu. Hann er horvin inn í sín egna hugaheim. Bersøgni vísusangarin letur tónarnar, hann hevur framført, hanga stillisliga í luftini eina løtu. Tað er fullkomiliga kvirt. Gravar tøgn. Tøgnin verður skjótt undarlig. Áhoyrarnir sita bara og gløða at manninum á pallinum. Tað er, sum tíðin steðgar eina løtu. – Vegurin til heljar er torg­ reiddur, letur so brádliga úr djúpu og eyð mjúku røddini. Hann er skjótur at leggja afturat, at tað er vegurin til himm­ als kanska eisini. Ein lítið sannførandi lát ur hoyr ­ ist millum mongu áskoð ar arnar. – Vegurin til himmals er breið­ ari, er ein áhoyrari knappur at svara aftur. Maðurin á pallinum hyggur fram fyri seg. Hann hugsar seg um eina løtu. – Javell, er stutta og lítið út­ grein aða svarið. Tað er byrjanin til eitt av hædd­ arpunktunum. Byrjanin til sangin ‘Kom høvdingi frá Golgata,’ sum, hóast meira rokkutur, verður fram­ førdur eins meistarliga sum hinir. Risin aftur Hanus G. Johansen hevur fingið fótin fyri seg aftur. Hann er risin aftur úr tunga sálarliga aldu­ dalinum. Tað bendi framførslan í Norð­ ur landahúsinum fríggja kvøldið í øllum førum á. Við stórum sjálvs­ áliti og sínari nærveru legði hann grundina fyri einari fantast isk ari konsert, sum evnaríku tón leika­ snillingarnir Benjamin Petersen, Magnus Johannesen, Mikael Blak og Kim Hansen, ið spældu undir, lyftu upp millum fremstu føroysku framførslurnar seinastu nógvu árini. Tað eru bara gott og væl 10 mánaðir síðan, at Dimmalætting kom buldrandi á gøturnar við mynd av Hanusi G. Johansen á forsíðuni. Stóru og svørtu bókstavarnir staðfestu, at ein av okkara fremstu tónlistamonnum dugir illa at fáa sítt lív at virka. Hanus loysti frá posa band inum og segði frá, hvussu hann livdi í einum tungum sálarlig um and róðri. – Eg havi verið sera tunglyntur síðan síðst í november. Eg havi ikki brúk fyri hjálp! Eg havi brúk fyri onkrum at búgva í! Teir kunnu stinga hatta medisinið upp í reyv­ ina, segði hann beint fram. Hanus G. Johansen fekk sítt heilt stóra fólksliga gjøgnumbrot við útgávuni ‘Gaman og Álvara í 1988’. Hann hevði smíðað løg til yrkingar hjá Poul F., sum skjótt vunnu honum serstøðu millum máttmestu tónaskaldini á før oyska tónleikapallinum. Hann hevur verið frammi í stutt­ um millumbilum síðan, mill um annað við Aldubáruni og yrkingum eftir norska skald i ð Jakob Sande, umframt fleiri serstakar løtur á Summar festi valinum. Tað hevur stundum brotið upp um bæði sker hjá Hanusi hesi árini. Tónlistamaðurin, sum vaks upp í Klaksvík, hevur havt torført við at fáa tilveruna at hanga sam an fíggjarliga. Hann segði í Reflek­ sjón, mentanarsendingini í Kring­ varpinum, at hann hevur havt 33 ymsar bústaðir seinastu 29 árini. – Eg eri heilt forbannað troyttur av at skulu flyta alla tíðina, staðfesti hann í send ingini. Nú tykist sum, at hann hev ur funnið fótafesti aftur. Við perlu­ fløguni ‘Hørpuspælarin – Hanus syngur Poul F.’ prógvar hann sínar tónlistaligu gávur. At føroyingar hava tikið til sín klaksvíkingin við serstøku út­ sjónd ini sum fólkaogn, prógvaðu útgávukonsertirnar hesaferð. Landsstýrisfólk, lærarar, ar ­ beiðs leys, tónleikarar, skúla næm­ ingar, postboð, uppvaskarar og fleiri onnur sótu undir liðini á hvørjum øðrum og hvíldu í løtuni, meðan Hanus var á pallinum. Gloymdu seg burtur Tað hevur verið lítið hugaligt at sitið og hugt at føroyska sam­ felags meldrinum seinastu mán að­ irnar. Sparingarnar á eldraøkinum, skrædlið hjá Eik Banka, rotin­ skapurin í miðfyrisitingini í sam­ bandi við løggildu grann skoð ar ar­ nar, upp sagnirnar á Faroe Seafood, vánaligu PISA­úrslitini og nógv annað hava sett dags skránna. Føroyski tjóðskaparsligi stolt ­ leikin fær javnan ein undir vang an í hesum døgum. Tað er hinvegin fleiri ferðir prógv að, at tað skal lítið til at savna lítlu tjóðina. Tað var, sum gjørdi Hanus G. Johansen, og hinir á pallinum, ein heiðurligan manngarð um áhoyr ararnar. Lívsins spurningar, illhugs arnir og óttin fyri komandi tíðum vóru kveistraður til viks í hálvan annan tíma. Tú gloymdi deprimerandi til ver­ una eina løtu. Tað var kveikjandi at hoyra Hanus syngja mergj aðu yrk ing­ arnar hjá sumbiar skald inum. Slíkar løtur festa av álvara í aftur tjóðskaparsligu glóðina og minnir okkum á, at Føroyar standa einki aftan fyri onnur á ymsum pallum. Tað er alneyðugt at fáa stað fest, at vit duga, tí tíðindaflutningurin bendir ikki á tað í hesum døgum. Endiliga nýtt tilfar Tað eru heili 22 ár síðan, at Hanus G. Johansen kom við fløguni ‘Gaman og Álvara.’ Hóast føroyingar hava fagn­ að honum og trúliga sungið við á hansara framførslum síð an, so hevur hann verið lítið ný hugs andi og slóð brótandi. Fólkini hava fingið tað, tey hava ynskt sær. Sangirnir ‘Átjan’, ‘Saknur’ og ‘Á, kundi á tíðar­ havi’ hava verið fólkaogn. Før­ oyingar hava ongantíð fingið nóg mikið av Hanusi G. Jo han sen. Orsøkin er helst, at hann hevur havt fáar framførslur, sam an borið við fleiri aðrar tón leikarar og tón­ leikabólkar. Tað er hinvegin upp á tíðina, at Hanus G. Johansen leggur nýggj løg afturat rúgvuni, og soleiðis verður aktuellur aftur. Við nýggjum hvøssum upp gerð­ um við átrúnaðin, kærleikan og menniskjuni verða hansara kom­ andi framførslur øðrvísi. Og tað ger einki. Hanus er Hanus Framførslan nærkast endanum, tá Hanus steðgar á eina løtu og stillar guittarin. Hann spælir nakrar tónar, skrúv ar eitt sindur, og spælir so aftur. Soleiðis heldur hann á í gott og væl 20 sekund. – Ja, hatta var sangurin. Klappið bara nú, letur skemtiliga úr honum. Áhoyrarnir flenna í kíki. Hanus er fullur í sjálválitið. Hann er stuttligur og álvarsamur á pall inum. Hanus er Hanus. Hann hevur onga trongd at gera seg upp, hava fýrverk, dans arar og annað við á pallin fyri at ríka um løtuna. Hanus undirheldur við sínum tónleiki og sjarmerandi lyndi. Og tað riggar hamrandi væl. uni@sosialurin.fo “Sæl er tó fjøldin hin blinda, ið sorgleys sum óviti fer, men grim tykist skapningsins lagna honum, ið gløggur er” - Úr sanginum ‘Ei svarar úr loyndardýpi’ “Tó neyðar mannabørn siga: algóði Gud setti os her til æviga dýrd at vinna; tað látur- og grátuligt er.” - Úr sanginum ‘Ei svarar úr loyndardýpi’ “Hví skaptust ótaldar milliardir til pínslu og heljarstríð? Ei svarar úr loyndardýpi, um vit spyrja æviga: hví.” - Úr sanginum ‘Ei svarar úr loyndardýpi’ “Mín sál hevur granskað og funnið bert rúmdar kulda og tøgn, kent gosið frá veldigum víddum, sæð enda á lívsins søgn. Eina eg kólnandi stardi á tíðinnar vónleysa hav: sum brestandi bløðrur í skúmi søkk lívið og knøttur í kav.” - Úr sanginum ‘Hørpuspælarin’ “Góða ongantíð fer tú úr huga um eg fari so víða um verð, nátt sum dag kann títt yndi eg skoða, djúpt í hjarta tú avmyndað er. Bjørt og vøkur var Venus hin væna, tá hon, nýfødd, í brimhjómi vóð, sveipt í sólgulli elskhugsgudinna, fyri mær, tó tú bjartari stóð.” - Úr sanginum ‘Góða ongantíð fer tú úr huga’