mikudagur 2. februar 2011síða 2

Mánadagur 31. januar 2011 · Nr. 13 mánadagsblaðið Dagsins redaktørur: Eirikur Lindenskov Stovnaður: 1927 Ábyrgdarblaðstjóri: Eirikur Lindenskov eirikur@sosialurin.fo Útgevari: Sp/f Sosialurin Uppseting: Sosialurin Prent: Prentmiðstøðin Avgreiðsla: mán - frí kl. 08.00 - 16.00 Marknaðardeild lysing@sosialurin.fo Tórshavn Tórsgøta 1, Postboks 76, 100 Tórshavn tel. 341800, fax 341801, post@sosialurin.fo Norðoyggjar Nólsoyar Pálsgøta 1, 700 Klaksvík tel. 458686 fax 458687, klaksvik@sosialurin.fo Suðuroy tel. 375364, fax 375464, tel. 228814, aki@sosialurin.fo, dagfinn@sosialurin.fo Haldarar, sum ikki hava fingið blaðið, kunnu ringja tel. 341818 frá kl. 8.00 til 20.00 og boða frá. Tel. 341800 www.sosialurin.fo Oddagrein Eirikur Lindenskov eirikur@sosialurin.fo Eirikur Lindenskov eirikur@sosialurin.fo Viberg Søresen, formaður í Føroya Reið ar a felag, kann nú róliga lena seg afturá, nú sundurlyndi valdar millum mann ing arfeløgini. Við at gera sátt mála við einstøk reiðarí hava mann ing ar feløgini frásagt sær sam ráð ing ar rætt in við Reið ar a fel ag ið, sum sjálvandi ger sær dælt av støðuni Stríðið millum Føroya Reið ar­ a fel ag og manningarfeløgni er eitt margháttligt stríð. Tra­ d i ti on ella stríðið hjá fak fel­ øg u num er at vinna og síðani at virða vunnin rættindi. Eitt av hesum rættind um er sam ráð ing ar rætt ur in, sum báðir par t ar í nógv ár hava virt, líka mikið, hvussu nógv stendur á. Men í stríðnum sum nú vald ar millum mann inga r­ fel øg ini og Reiðararfeløgini tyk ist alt at verða farið upp í upp loysn. Manningarfeløgini gjørdu í gjár ein sáttmála við eitt reiðarí. Hinir reiðararnir eru sum vera man í øðini, og Før oya Reiðarafelag hevur kast að frá sær og latið sam­ ráð ing arnar upp fyri skutil. Tað er væl skilligt, at Reið ar a fel agið ger soleiðis. At okk urt reiðarí ger undir­ honds av tal ur, tað er so tað, tað er. Men at mann ing­ ar fel øg ini gera sátt málar við einstøk reið arí í eini verk fals­ ella verks­ ba n n s tø ð u , tað er ikki til at skilja. Tað kann bara føra til totala fru str a­ ti ón, sum í síðsta enda gongur harð ast út yvir hýr ur nar hjá fiski monn ­ um. Ein sera løgin og ó b ú g v i n fak fel ags ­ pol i tikk ur, sum mann ­ i n g a r ­ feløgini føra... Eirikur Lindenskov eirikur@sosialurin.fo Eirikur Lindenskov eirikur@sosialurin.fo So kom aftur eldur í málið um Skál a fjarð ar tunn il in. Hesaferð var or søk in, at Bank Nord ik er kom in við ein um fígg ing armodelli, har tað skal vera eitt al ment parta­ felag, sum eig ur og bygg ir Skál a­ fjarð ar tunn il in – og sum eisini skal eiga hinar und ir sjóv ar tunl ar nar. Hug skot ið er, at inn tøk an frá øll­ um tunl u num skal tryggja inn tøk­ u grund ar lagið so leiðis, at trygd er fyri, at lán ið verð ur aft ur rindað. Fyri so vítt er hetta sama modell, sum vit hava hoyrt áður. Jóannes Eid es gaard var eisini skjótur úti við sín ari hugsan – at hesin leisturin »fekk mál ið um Skála fjarð ar tunn­ il in aftur á beint«. Tað er kanska ikki so løgið, at part ar av politiska myndugleikanum ikki eru so heitir fyri, at ein slík sam ferðslu útbygging verður gjørd á privatum grund arlag. Eisini tað, at nevnd ar limir í felagnum høvdu útvegað sær persónlig partabrøv fyri fleiri hundrað túsund krónur skap ar pol it iska mót støðu. Og illa var, um slíkt ikki elvdi einum slík­ um fel ag mótstøðu. Hinvegin so er tað eisini ein hersk in biti hjá vágafólki og norð oy­ i num at svølgja, at teirra tunlar ikki verða ó keyp is at koyra ígjøgnum, tá teir eru út goldn ir, soleiðis sum ætl­ að hev ur verið. Tí er hetta sjálvandi ein trup ul leiki, sum ikki er so heilt ein fald ur at loysa. Men eyðsæð er, at møg u leikin fyri at tað almenna má taka um endan, um verkætlanin skal ger ast veruleiki, er til staðar. Jóannes Eidesgaard nevndi, at vit eisini kunnu fara at taka tunn­ ils gjald fyri Koll a fjarð ar tunn il in og brúgv a gjald fyri brúnna um Streym in – og at vit eis ini kunnu leggja eitt eyk a gjald á veg skatt in, til tess at fíggja sam ferðslu út bygg ing ­ ar. Álv ar a tos, Jóannes Eid es gaard, nú mást tú líka stýra tær. Eitt er tað, at fólk mugu liva við ein um tun n­ ils g jaldi fyri und ir sjóv ar tunl ar nar. Hetta var prísurin fyri at sleppa at koyra heldur enn sigla, og gjald­ ið er eisini munandi lægri, enn tað var fyri at sigla. Men at taka gjald fyri at koyra um eina brúgv, sum er 40 ára gomul og ein tunn il, sum er 20 ára gamal, tað er jú bein leiðis at halda fólk fyri gjøldur. Og at fara at leggja ein eykaskatt á bil eig ar ar, tað er í øllum førum púra hol í høvdið. Tí tá frátekur tú okk um val møg u­ leik an. Tá hava vit ikki eitt brúk ar a­ gjald, sum vit kunnu velja at sleppa und an, tá hava vit ein eykaskatt. So var betur, at vegskatturin varð av­ tik in, og at eitt gjald var lagt oman á brenn i evn ið. So var tað tann, sum brúkti veg a kerv ið, sum rindaði, og tað er væl sakt ans ikki annað, enn rím u ligt. At tað almenna tekur um endan, tað er í ordan. Men tað skal ikki seta hin ar lands part ar nar verri fyri. Vit mugu hava frælsi at velja tunnilsgjald frá Tað hevur skapt mikla øsing í Dan mark, at Medina var í eini so gjøgn um skygd­ ari blusu, tá hon framførdi til Dan marks inn saml ing­ ina leyg ar kvøld ið, at øll sóu bróst henn ara. Sjálvandi hev ur Med ina gjørt hetta fyri at pro vo kera og fyri á tann hátt at fáa fok us á seg sjálva. Sjónvarpið hjá Kring­ varp i num vísti eisini send­ ing i na, men før oy ing ar eru nú um dag ar nar so van ir við at síggja boppur í sjón­ varp i num, at tað rín ir ikki við, at vit skulu síggja bopp­ ur gjøgn um eina rímuliga gjøgn um skygda blusu. Men tað sum undrar meira er, hví í Guds garði Kring varp ið setir eina slíka peru danska sending á skrá í bestu senditíð, sum før oy­ ing ar als ikki kunnu taka lut í. Men her kemur bati, tí sam bært public service sátt mál a num, so skal Kring­ varp ið framleiða undirhald eis ini, so kanska V4 fær eina ren e sansu í sjón varps­ høpi... Øsa seg um bopp­ ur nar hjá Medinu IkkI Eykaskatt fyrI tunLar Ósolidarisk fakfeløg? Skila­ góð ur sam­ ferðsl u re­ formur Jónleif Johannesen kJak á síðu 33 Mugu finna aðrar orkukeldur helg abrahamsen kJak á síðu 33