Sosialurinarkiv
Sosialurin 1928-01-19, síða 1
Tak niður PDF av hesari síðu Stórt myndaskrá

hósdagur 19. januar 1928síða 1

allar 4 síður næsta síða ›

Hendan síðan hevði ongan tekst í PDF-skjalinum. Teksturin niðanfyri er lisin maskinelt (OCR) og kann hava villur.

Tekstur á síðuni

FRÆLSI ÁNADAGIN KOMANDI M — 23. JANUAR verður Løgtingsval. Socialdemokratar luttaka fyri fyrstu ferð í hesum valið, sum serstakur politiskur flokkur. Er tað tí vert at nerta eitt sindur við adalårsøkina ið hevur fort áleiðis, so at vit við byrjanum av 1928, standa við grindina, har leiðin ber til Ar- beiðaraflokksins fram- burð og mentan. frælsu, arbeiðarin og gjøgnum Hin foroyski fiskimaðurin = hevur fleiri staðið í sambands- ella sjálvstýrisflokk- ár annaðhvort inum og hevur har gjølla fylgt við hvussi fram hevur farið í teim báðum politisku flokk- unum, hevur stundum hildið at tað hevur borið á ta leið, sum honum best tyktist, men alt ov mangan hevur tað í royndum víst seg, at hevusætlanin ikki var tann, sum arbeiðarin ella fiskimaðurin høvdu hugsað sær. Aðalmál, sum fiskimaðurin ella arbeiðarin vildi hava framd, vóru skumpaðu til síðis, og í staðin varð mangan drigist við spurningar, sum lítlan ella ong- an tydning hevdi fyri hin minna mannin. Hesar vónir sum altíð brustu, oll tey lyftir sum sjáldan ið einki úrslit góu, hava gjørt fisk- hildu, allar tær royndir, imannin og arbeiðaran leiddan av at standa Í fylking í teim báðu flokkunum. og nú gjøgnumskoda hesar flokkar, Hin foroyski fiski- maðurin arbeiðarin hevur sum teir, tåid alt verður sam- anlagt, lítið ella einki hava til felags við. Og nú skræða teir seg leysan úr hesum flokkum, finna seg heima í í nýggja po- litiska flokkinum, socialdemo- kratinum, sum er teirra egnu politikkur, borin av teirra egnu monnum, og hevur slík aðalmál at fremja, sum hinir flokkarnir ikki fyri hesa núverandi samfunds- hava hildið verið til bata skipanina. Alt smáfólkið í Før- oyum, fiskimaðurin og arbeiðs- maðurin meldar seg ti sjálvsagt til hitt socialdemokratiska liðið. Bloðini hjá báðum afturhalds- flokkunum, royna tí við ollum teim vakrastu lótum at kjúkla og ikki eru flskimonnum arbeiðs- monnum. Og heldur ósmædnir til at nýta »religiénina« sum skrímsl, ið reka skal allar trúgvandi For- fyri teir oyingar burt frá socialdemo- kratinum. Her eru háðir flokk- arnir um at gera eina ógvuliga illavorðna nýtslu burtur úr tí, ikki Hitt fátæka fólkið í Foroyum heldur heilagt og høgt í æru. giónina< sum skrímsl, vildi vist sum minst At nýta »reli- eingin annar loyvt sær her á landi, uttan afturhaldsbloðini — í valgdøgum. 90 oyr. á 3. og 4. síðu. avsláttur í prísinum. -FØROYA- SOCIALDEMOKRAT BRÓÐURSKAPUR 30 oyr. á forsíðuni, Við størri lýsingum fæst at fora um Vit eru ikki sintir til politiskan ordadrått hetta evni, sum afturhaldsblødini nyta uppá ein so illavorðnan máta, sum ein skal leita leingi eftir at til fullnar javnbjóðis finna nakað, sum kann standa við slíkan atburð. Tó vilja vit nevna, illa religiðnini, kristindóminum, um ikki heimsins fátæka fólk hevði borið og hildi hann uppi. Heim- at vildi verið vorðið við sins fornu stórharrar hevdu gloymt kristindómin, og mangir tóku við honum aftur, táið fiski- menninir talaðu. Ímillum hitt breiða fátæka fólki varð kristin- dómurin Tí tað illa frá hogum pollum at varðveittur. høvir grýta hesa halgu áskoðan út ímillum hitt fátæka fólki á tann hátt, sum afturhaldsblødini gera. fiskimenn ar- til illavorði Foroyskir og beiðsmenn vilja hverja tíð slíkt hugsa sjálvir — tí har sum slíkt tos fara og lata verður nýtt sum skrímsl, har er ótespuligt hjá ellum, og íkki minst fyri hin minna mannin. Foroyingar vilja á valdegi taka stødu til eisini henda atburð og til demokratarnar, tí teir nýta ikki geva sína stemmu social- so illavorðin vápn. Foroyingar fylkjast við social- demokratunum, tí har eru inte- ressur minna mannsins best varðveittar. Foroyingar fylkjast við social- demokratunum, tí teir arbeiða fyri at hann sum strevast, hvort tað er á sjógv ella landi. skal fáa fult virði fyri strev sítt. Føroyingar velja socialdemo- kratar, tí teir vilja hava umsjón og umsorgan fyri teim gomlu Í samfundinum. Føroyingar velja socialdemo- kratar, tí teir vilja arbeiða fyri vinnilívsins framburð her á landi. Føroyingar velja socialdemo- kratar, tí teir vilja fáa upplýs- Få ingarviðurskiftini í slíkt lag, at ollum er komandi til tann lær- dóm, teirra evnir røkka til. Foroyingar velja socialdemo- kratar inn á Legting mánadag 23. Í hs., ti hitt fleirtals, fiskimanna og arbeiðs- teir eru stóra manna, nattúrligu talsmenn. Arbeiðarar og fiskimenn vilja geva afturhaldsblødum og teirra monnum svar uppá teirra mið- sóttu agitation og velja social- demokratar inn á Føroya Løg- ting. Harvið dugna teir best heim og land sínum. mikil ímillum Munurin er hina socialdemokratisku rørsl- una og allar aðrar politiskar rørslur, ikki bert aðrastaðni um heimin, men eisini her heima hjá okkum, og tey, ið vilja dugna Føroya landi og fólki, velja ti Socialdemokratar. JAVNAÐUR Hóstlag hin 19. januar 1928. Handilstraktatin millum Spanialands og Danmarkar undirskrivað. Klipfiskatollurin lækkar til 1. mars í ár. Danmark fær biligari vín. 2. januar var so hetta lang- røkna mál lokið, ein „Handels- og Skibsfartskonvention“ millum Danmarkar og Spanialands var undiritað í Madrid. Fyri foroyskar fiskaseljarar verður hetta ein harrans lætti at sleppa av við alt roksið og tarnið eftir tolluppgjaldinum fyri spaniafisk. til 400.000 kr. hava foroyskir seljarar noyðst at Um einar 3 bíða eftir í 2—3 mánaðir aftaná Pengarnir vóru tað kassin ið rinda skuldi, men eitt Til 1. verður væl alt yvirstaðið. fiskasøluna. vissir, sjålvsagt, var rikis- tarn var tað. mars í ár For- oyingar kunnu bert gleðast; men hvussu verður býtið fyri Kostar kr. 1,50 fjórðingsárið og skrivstovuni. tann einasti peningur, sum hann fekk hendur á fyri fiskin, hitt kommissio- tað fóru kreditorarnir, nerarnir við skjótari enn kom, hetta kom darlandi aftaná, so seint at teir mest sum høvdu gloymt at tað var til. tveimum árum síðani A. Samuelsen Effersoe á Løgtingi og talaðu 1 hitt mikla tollmálið, teir lótust sum Fyri stóðu Oliver og duldum ordum um vanda- Verden over, hvor. Arbejder- og Underklassen mod (8) kæmpei den økonomiske Undertrykkelse, som Privatkapitalen paabyrder den, har de Ord, som staar over disse Linjer, altid virket som en Fanfare. Under dette Motto har den Verdensbevægelse, Socialis- men er, samlet Arbejderne i en dække Lande til fælles Arbejde for at skabe gode Kaar for den arbejdende Klasse. Nu kæmpes der paa Færøerne rikiskassan ? Eftir dende“ fyri Ti- skrivar hvat ,Berlingske 3. januar treytirnar Danmark eru fyri tær, at vintollurin verður lækk- aður somikið, at rikiskassin kann væntast at fáa 2 milliónir kr. minni í inntøku av innflut- ningstolli uppá vin enn áður, umframt tí, at Danmark pliktar seg til ikki at hækka tollin á: Olivinoliu, rosinum, fikum, ba- nanum, revolvarum, rís, sardin- um og tundurproppum. Sjálvsagt verður vínið biligari hjá teimum ið tað drekka, ca. 20 til 50 oytr. uppá fløskuna; kemur nú mest rík- til fiskimenn men hetta monnum góðar, ti arbeið- arar og drekka ikki mikid av víni, serliga ikki í Foroyum. Ei gingið tað klipfiska- undir i, um hevur trekt tå at fáa tollin av, so mikið leikaði á fyri rikiskassan, ímóti at rinda bert 3 til 400.000 kr. í tolluppgjald til Føroyar, | ella 1.600.000 kr. til 1.700.000 kr. at spara um árið vid at lata Varð tollmálið lokið treytum standa til. i 1923 var ríkiskassin ca. Vil kann ein jú eisini siga, undir hesum 8.000.000 kr. fátækari. ein vera tvorur, at rik- iskassin og vinningurin vindrank- aranna so er við hesari vanlukkuni ið eitur tollur, einki stendst av uttan ill. rå í hesum tilfelli sleppa Foroyingar frá einum tarni og ómaki, sum á teir var lagdir í 1923. Fáur man harma tollavtøkuna uttan onkur handilsmaður ið var so stillaður at tolluppgjaldid var om, hvem der som Folkets Re- præsentanter skal have Sæde i det færøske Lagting. Blandt de 23 Folkerepræsen- tanter bør Arbejderne og Fisk- erne have deres Talsmænd. Og da Arbejderne og Fiskerne ikke Flok Befolkning, er den mindste indenfor den færøske bør Antallet af deres Repræsentan- ter staa i et passende Forhold dertil. Arbejderne det Derfor ber og Fiskerne samles om social- demokratiske Parti og stemme paa Partiets Lister nu ved det kommende Valg. Af følgende Grunde: For det første: Paa Social- demokratiets Liste er opstillet Kvinder Mænd udgaaet af egne Rækker. 5 og | Arbejderklassens det kratiet gaar til Valg med Kravet For andet: Socialdemo- om Gennemførelse af Reformer, 200.000 kr., | der vil være til absolut Gavn for det færøske Folkesamfund. det Befolkningstallet Gennem sidste Aarhund- rede er paa Færøerne forøget meget stærkt, femdoblet. Men de aarhund- ca. red gamle Besiddelsesformer vedrorende færesk Jord er til- dels uforandrede. Derfor bliver Kravet om en anden Fordeling af Jorden uvæ- gerlig det Sporgsmaal, der træn- rationel Ikke de Lapperiet, som er Resultaterne af Aars men en virkelig gennemgribende ger sig paa. Her er en Jordreform paakrævet. de senere Lovgivning, Reform, der giver de Færinger, som vil dyrke deres Lands Jord, saa store Lodder, at en Familie verður bilagt á posthúsinum, brævsavnarstødum Telf. 143. 2. árg. i Porto. Blaðið hetta var eitt so ógvuliga hætt- isligt uttanríkismál, sum ein bert tordi at teska um fyri læst- hurðum, nærum »Casus tað verða ein ærligur handil ríkis- og einki hevur onga um belli«; og so vísir seg at kassin hevur gjørt annað. Stjórnin skomm av verki sínum, men báðir okkara hábærsligu rikis- dagsmenn standa eftir sum, — ja, sum tveir klovnar. Arbeiderklassens Frigerelse skal være Arbejderklassens eget Værk. Et Par Ord inden der stemmes. gennem sit Virke kan aftvinge Jorden Værdier, der kan give dagligt Brød. Ogsaa Ophjælpning af Øernes Erhvervsliv indenfor Fiskeriom- dette vil raadet, Lands Hovednæ- ringsvej, de socialdemokrat- iske Repræsentanter i Lagtinget Thi ingen ved bedre end Arbejderen at det blive gode Talsmænd for. og Fiskeren, naar gaar ilde for Erhvervene, saa ram- mer det haardt i Arbejderhjem Her- Aars Ud- tilstræk- kelig stærke Vidnedsbyrd. Sluttelig mene og Fiskernes Huse. om bærer de sidste vikling paa Færøerne vil Socialdemokratiets Repræsentanter i Lagtinget være Talsmænd for, at den for Øerne sociale gældende Lovgivning udvides til at omfatte endnu flere Omraader, end Tilfældet er nu. De Naturforhold, Øernes Befolkning lever under, rummer et Utal af Farer, der ofte berø- ver Hjemmene deres Forsørger og skaber store sociale Vanske- ligheder for de efterladte. Her vil en forbedret og udvidet social Lovgivning være til me- Gavn for gen Arbejder- og Fiskerbefolkningen. Et bør Vælgerne imidlertid stadig erindre: Styrken, hvor- med et Partis Repræsentanter paa Tinge kan fremføre Kravene, Væl- giver hviler i den Tilslutning, gerne Valgdagen Partiet. Er det derfor et Ønske blandt færøske at paa Krav, af det socialdemokratiske Valgpro- Vælgere, de der gennem Fremsættelsen gram er rejst, skal blive Love til Gavn for den færøske, arbej- dende Befolkning bør Vælgerne paa Valgets Dag give Socialde- mokratiet deres Stemme. Ingen Arbejder eller Fisker bør Valgdagen blive hjemme. Og ingen arbejdende Kvinde bør undlade at stemme. Vælgere af og ud at stemme social- demokratisk, Hus thi Arbejderklas- sens Frigørelse skal være Ar- bejderklassens eget Værk! Anton Nielsen.