leygardagur 31. august 1935síða 1
Hendan síðan hevði ongan tekst í PDF-skjalinum. Teksturin niðanfyri er lisin maskinelt (OCR) og kann hava villur.
Tekstur á síðuni
NV
FRÆLSI
Nr. 35. 20 oyr. á
8. og 4.
Lýsingaprísur fyri petitreglu: 30 oyr. á forsíðuni,
síðu
avsláttur í prisinum,
Við stórri lýsingum fæst
JAVNAÐUR
Leygardagin 31. august 1935.
verður bílagt á posthúsinum, brævsavnarstoðum
Telf. 143.
Kostar kr. 1,50 fjóðringsárið
og skrivstovuni.
BRÓÐURSKAPUR
Porto.
Blaðið |
Hvor ber ANDSVARIÐ ?
Mong år helt sambandið og alt afturhaldið
Í Føroyum seg hava ráð til ónervað við
hond og fót at verja útlendskar sum inn-
lendskar privatkapitalistiskar interessur,
Við akslaypp og háð og spott vóru javn-
aðarmanna inntøkuuppskot kveistrað burtur.
Men javnaðarmanna tankarnir troðkaðu seg
meir og meir út millum fólkið, samtíða
sambandið kom at standa á krossvegnum:
annað hvert at slekka eitt sindur av sínum stokk- |
konservativa politikki og ogna sær nakað av radi-
kalismu viðvíkjandi at fáa tinginum pening
ella at halda fast við sínum privatkapitalistiska
…e
politikki og lata alt koma upp i naggatédn og re-|
sikera veljarafjeldina.
Men tekini til henda iva sambandsins vaktu vinnu-
fokkin“ og aðrar konservativar kreftir til livs og.
strid móti ti sprettandi fåra.
Og sambandið tykist at hava fingið „chok“ og be-
dýrar
við tárum Í eygum, at tað einki andsvar
hevur fyri, at ,topparnir verða nervaðir av ra-
dikalum uppskotnm.
Og til hina síðuna grætur tað, at tað einki and-
svar hevur fyri, at tíngið ikki fremur radikal inn-
tøkuuppskot, ---- heila andsvarið hevur javnaðar-
flokkurin „via P. M. Dam“.
Politikkurin í Foroyum hevur
verið eill »kunslugt« stríð um
skegg báðir
stríðandu flokkarnir hava verið
keisarans teir
rørandi samdir um figgjarligan
størmanns-politikk,
Men menniskjan ernú soleiðis
vorðin, at hon ikki leingi letur
sær lynda við snakki og at fáa
steinar fyri breyð.
Hin storsti parturin av Feroya
fólki, arbeiðararnir og fiskimenn-
staddur i
inir, er fíggjarligari
neyð og krevur av landsins
valdu monnum, at teir gera nakað
munagolt fyri at bøta um tev
trongu vidurskiftini,
4
Krov og uppskot javnaðar- |
manna hava tí vunni meiri orða-
ljóð í
so sterkt orðaljóð, at sambands-
hvorjum hjá fjøldini
ins talsmenn ikki longur hætta
sær at læa upp á spott. — Nei,
utlan um spurningin slappst
ikki; tað sá sambandið. — Og
logdu lí tess talsmenn hovur í
blot, hvussu teir skuldu snúgva
sær, so at teir sluppu undan
ábreiðsluni. Helst skuldu social-
istarnir sjálvir komið at »figur-
og
sambandið eill eftir
era« sum leir, ið forðaðu —
so gjørdi
sambandsins måtstokki »hasard-
erad« slip:
| Samuelsen
sum tey figgjarligu vidurskiftini sterkari.
og sterkari undirstrikadu tað neydturviliga
i at:fylgja javnaðarmanna inntekuleiðum,
og |
Tað avgjørdi at fyrileggja
minísteriisum javnaðarmanna
tankarnar á tingi viðvíkjandi
at veita tinginum inntøkur,
Hetta varð eftir øllum tekjum
at dema gjert i ti treysti, at
ministeriið skuldi svara avvis-
andi.
Men her mølti sambandið sín-
um slóra vónbroti:
Ministeriis svar andaði, sum
sjálvur sambandshøvdingurin A.
segði, av vælvilja.
Og tað kundi sambandshøvding-
urin av sonnum siga.
»Sigid okkum, um tingid er
samt at ganga hesar leiðir.
Og um so er, komið við ein-
um úlarbeiddum uppskoti, og
vit vilja so viðgera málið av
nýggjum.
Hetta var ministeriis svar.
| er tað
lesa av
skilt ja fyri — í hvussu er —
hovuðsheilunum í málinum.
Afturhaldið
sjálvstýrið
við
í heila takið vildi ganga
sambandið og
hevði nevniliga
ikki einum orði sagt, um
lingið
javnaðarmannu inntokuleiðir
og ullan al vila, um tað var í
samljóð við meirilutan á Foroya
løgtingi, kundi
sell
arbeiði fyri so stórum og tydn-
sum her
ingarmiklum málum,
var talan um.
Tað skilja oll.
At doma eftir »Dimmalættinø«
eyðsæð, at sambandið
vil
einkarsolu,
ikki
brunalrygging og
|
Ein og hver skilamaður kann | um
|
ministeriid ikki |
ríkisdag og aðrar kreftir í |
fáu henda pening upp í
hesum svari eitt undir- | hendur. . . .«
— Hevði hetta róp staðið í
»Dimmalætting«, so kundi eg
skilt lað. Men í »Krossi« —
hinum hábærsliga »Tingakrossi«,
sum líðliga og seint minti okk-
um á at líla á okkum sjálvar!!
>Har
Behov ?«
vi saa flere Vidnesbvrd
Ella »Dagbladid«!
Hvat svaraði tað, tå Andrass
Sámalsson fortaldi fólki, a!
| »Vinnuflokkurin« fer at ganga í
fólspor sambandsins?
>Dagbluðiða svaraði við eini
øgiligari yvirskrift um tað, »at
A. Samuelsen sær sjónir á áljós
dálka fingrarnar« við |
oðrum centraliserings og sociali- |
serings málum. — Tess vápna-
menn hava less vegna sostravið
sum mús í barsilssong« við at
koma tí heilskapadum frá »sine
fejlslagne Planer« um at drepa
>del socialistiske Uhyrec
Men nú skal eisini sambandið
sleppa at eiga andsvarið.
Hvussu mong sambandsblød
eru nu i Føroyum?
Al »Dimmalælting« og »Før-
sambandsbloð,
Men tað
sær út til, at »Tingakrossur« og
oyalíðindia eru
hava vit leingi vilað.
>Dagblaðið< eisini fara at glíða
lann vegin.
Tað eru fleiri
at »Dagbladid« fortaldi fólki, at
nú var »Krossurin« farin í hóp
vikur síðani,
við >Dimmuc.
Men hver skuldi vilja trúð ti?
Men nú gongur sjón fyri søgn.
Tað er neyvan tað mál, sum
uttan hann
»Krossur« umtalar,
rópar á ta donsku mammuna
um hjálp.
Nú um dagirnar gleddisl eg
tó yvir, at »Krossurin« hevði
fingið eitt sindur av áliti aftur
á Førovingum. Hann skrivaði
um sjóverju okkkara, hvussu
vánalig hon er, og hann vísti á,
at nú mállu Førovingar taka sær
um reiggj.
Eg loyvi mær at nevna nøkui
domir úr »Krossi«:
»Allir Foroyingar eru óivað á
einum máli um,
her undir oynnum, sum hon ni
beri er eilt eiti og
er vorðin,
okkum til púra onga nyttu, ja
heldur til skaða .. .«
> Vil
ræði yvir sjóverjuni . .«
mæla til, at lingið fær
at sjóverjan |
Í
|
|
Í
!
|
»Um so er, at danska ríkis-
vid |
einum diplomatiskum risahoggi. | »Dagbladid einki um.
um degi«.
Eg hugaði mær til,
>Dagblaðið< at tváu sínar hend
ur og lova fólki, at>Vinnufloki
] i 1111 i
1ØgUNSINnUmM Inn-
urin skuldi fáa
tokur fyri ullan al leggjast á tey
neyðar oyruni, sum hin danski
staturin sendur kommununum
til fátæk, faðirleys born
og gon-
ul ólukkudýr. Men slikt talar
Tað helst fara í sama
man
| leypin sum hini sambandsblødini
slýrið ikki vil lata loglingið fáa |
ræði á sjóverjuskipinum, sum
nú er, mæla vil tinginum til
| kortini at halda áfram og keypa
hóskandi skip
ur heldur minni -
sigla sum politiskip og bjarging- |
arskip her undir oynnum. .. « |
Hesi orð standa fremst í
»Krossi«, og ló at ley eru tikin
úr einum brævi, sum skipara-
felagið í árinum 1929 sendi inn
á ling og har fór íkurvina mill-
um hini, sum hava fingið stempl-
ið: >Sagen udsættes til næste
Aar«,
»Krossur«
so målti ein trúgva, at
nú hevði gjørt hesi
orð til síni og nú fór at krevja,
at løgting okkara tér at taka
sær um reiggj og sela eilt ella
(vey hóskandi før til at verja
strendur okkara.
Men tak við.
Eg
| um ríkjur svøllurin.
fall øvigur aflur í stólin, |
tå eg læs hetta ønskriliga neyð- |
arrópið:
>Viðvíkjandi hinum spurning-
inum um okkara sjóverju, so
er at vóna, at Danir eru laga-
ligir at viðgera hetta mále.
— Nú er stundin komin at
heila á Danir at lata okk-
|
í Førovum.
Og »Vinnuflokkurin« fer óivað
at ganga í fólspor sambands-
manna, (ffall hesin flokkurin
nakrantíð tekur við lívi.
Men latum okkum vóna, af
hann aldri sær dagsins ljós.
JAVNADARMADUR.
Hungur í n ihum
sildafólkið á Íslandi.
mr
| Íslendingar hava til fyrstu viku
| av august bert veitt fimtingin
— sum væl verð- |
| av sild móti somu tid i fier.
og lata tað |
Íslendsk blød skriva almikið
HSKISKAD
um tann ræduliga ringa
hjá sildaveiðarunum har uppi.
Nil leir fyrstu dagarnar av au-
gust mánaða er bert veiddur
fimtingurin aflur í móli veiðuni
á somu líð í fjó r.
Sildaveiðararnir eru so stutt
ógvuliga illa stillaðir. Hjá mong-
Feir hava
ikki vunnið so frætt, at teir eru
forir fyri al rinda ferðakostnaðin
heim aftur. — Ríkisstjórnin og
kommunurnar mega koma til
hjálpar við heimferðapeningi.
Um 850 menn torva hesa hjálp.
sildin hevur í ár havt heilt
aðra gongd enn hini árini.
Tá ið lítil
eru sildaprisirnir ógvuliga hegir,
tað
hevur
so sild er veidd,
og er ikki óhugsandi, at
hetta eisini havt ávirkan
á prísirnar á fteirri foroysku
sildini.