Sosialurinarkiv
Sosialurin 1935-11-16, síða 1
Tak niður PDF av hesari síðu Stórt myndaskrá

leygardagur 16. november 1935síða 1

allar 4 síður næsta síða ›

Hendan síðan hevði ongan tekst í PDF-skjalinum. Teksturin niðanfyri er lisin maskinelt (OCR) og kann hava villur.

Tekstur á síðuni

| | Á á í AT FRÆLSI JAVNAÐUR BRÓÐURSKAPUR Nr. 46. 20 OS á 3. og 4."síðu. Við tørt NS SUM læst | Leygardagin 16. november 1935. | verður bilagt á posthúsint ed | Q. ar. og skrivstovuni. el 8 avslåttur í prísinum. Fiskasølan. Skulu vit framvegis lata fiskasølu okkara liggja i planloysi, upploysing, dreivandi um føturnar á sær sjálvum? Ella skulu vit nú læra av royndum og bróta við gamalí óskil, gamlan ómagaskap og leggja fiskasøluna og arbeiðið fyri markn- aðum í eitt gott skil, fast lag og ein mál- vísan plán? Føroya legling er komið saman til eykasetu. Tað er ikki minni enn fiskasølan, høvudsinntøku- keldan her á landi, ið er orsokin. Vit kunna íkki selja, rópa okk- ara fiskakeyparar. Tú mást hjálpa okkum, Føroya logting — og summir siga, at Føroya løg- ting hevur við teirri lóg, tað við- tók í seinastu selu, spent bein fyri fiskasoluna. Til tað seinasta svarar Feroya løgtingi, at tað passar ikki, ti lógin gjørði einans lad, at aml- maðurin og vinnunevndin fingu heimild til at ansa eflir, at leir eksportørarnir komu al likarættindadir til aina (innfluttningarloyvi til Spa- ymsu standa kvot- nia) i forhold til fiskanøgdina, ið teir liggja við. Hetta er rætt. Er nøkrum eksporteri gingið ov nær, hava leir menn, ið sila í vinnunevndini andsvarið. Men maður hetta má viðkomandi kunnu dokumenlera — og so — um leir gera tað, eiga teirat fáa fullar sómdir. Aðrir siga, at innforslan av íslendskum fiski hevur alla skyld- ina — innflutt er um 4000 tons. Tað er sagt, at meðan rætt- urin situr, eiga alfinningarnar at tagna. Tingid er líka komið saman, og fiskasølumålid er til viðgerðar. Alment liggur einki frammi viðvíkjandi hval partar- nir, tingið og reiðararnir, hava í hyggju at gera. Vit skulu so statt híða við at koma gjøllari inn á málið. Men vit kunnu tó ikki halda okkum frá at siga, at okkum kemst landið liggja soleiðis, at vit megu burtur úr planloysinum við okkara fiska- solu. Fiskasolan má leggjast í fastar hendur, hendur við makt og áræði til at Er nakar annar vegur enn, handla. at Føroya løgting yvirtekur fiskasøluna og setur ekspertar til at skipa fyri henni og arbeiðinum fyri at vinna nýggjar marknaðir? Hin planleysa og alt oyðileggjandi dreivan um beinini hver á ø0rum av teirri núverandi afturhaldsskipan í landastýri og forrættnings- verð má rýmast, og menn megu inn á socialistiskar leiðir, um ikki alt skal fara fyri bakka! Á Føroya løgtingi í ólavsekutingsetuni 1935. Studningur til granskan av fiskamarknaðum. A. Samuelsen. Maðurin, ið søkti um studning, var J. Kr. Johannessen. Hann hevdi sýnt góða interessu fyri fiskasøluni. Domi um tað var hansara uppskot um centraliser- ing av okkara fiskasølu. Men | hann helt hansara uppskot vera ov vittgangandi. Hann talaði um kontingenteringina, og helt hann, al hann var beingin fyri, at neyðin í søluni kom al tvinga Foroyingar inn á centraliseringina. Hann mælti til at styðja mannin. P., M. Dam: Okkara fiskasøla má umleggjast. Uttanum tað sleppa vit ikki. Tað núverandi planleysa skil gongur ikki. Hvor dreivar um annan óvilingurin ómagin og kanska taka beinini | við kann undan | | hinum dugiliga skilamanninum við at disponera undir hóttan Her má ein | frá teim oslóru-. | Í | Í | | skipan fåust, ið forðar fyri hesum veikleika. Landið má laka sær um reiggj. Landið må leggja rygg til og taka andsvurið fyri fiskasøluni. Tingmenninir kunna sjálvandi = ikki sjálvir spæla handilsmenn. Nei! Men lingið má skipa fyri og hava andsvarið av, at ekspertar hava fiskasølu- málið í sínum hondum og greiða lað við interessum fyri eygu. sum eftirbálur, ikki bert í sjálvari landsins, heildarinnar Vit liggja fiskasøluni til Spaniu, men vit liggja arbeiðinum fyri at veita okkum eisini sum eflirbátur í marknaðir. Her hevur hill nú- verandi = forrællningslag — ikki minst »Undladelsessynder« á baki. Tad hevur einki gjørt. Fram eftir fummum, ultan fyri- lit — tað er eyðkennið. Og her | torvar tf ikki minst, at landið, løgtingid og statur, tekur sær tæj um reiggj og setur hetta evna- leysa skilið út av spælinum, frá andsvarinum. Løgting og statur megu sela menn til arbeiðis í ymsum londum fyri at leita eftir nýggjum marknaðum. Her hevur afturhald aftrað okkara góða seg ov leingi. Nú krevur, sum seinasti talari segði, neyðin menn at ganga inn á nýggjar leiðir. Maðurin, ið talan er um, hevur gjørt eilt uppskot um centrali- sering. Vit skylda honum lokk fyri tað. Centraliseringsleidin er absolut tann beina. Hann ætlar sær nú út at kanna marknaðar vidurskiftini. Eg vil mæla til, at hann verður styðjaður. Patursson segði seg ikki at kenna mannin. | Tað ikki ferð, at maður fekk studning at fara út. | var fyrsta Menn kendu Poul Niclasen, men | . ikki henda mannin. Tað var tí rímiligt, at lingmenn fyrst talaðu kanska við Poul Niclasen og eisini við Magnus Skæling, ið | eisini heyði verið úti. Tað beinasta | var at fáa fastar konsulentar. | A. Samuelsen | helt, at ráðini vóru ikki góð. | Handilsstandurin = mátti eisini vera við at betala. | Patursson ikki handilsstandurin kundi hugsa sær, al skuldi kosta konsulentarnar. | Í havsneyð. Motorbátnrin „Eivind“ fekk motorskaða á Glyvurs- nesi i skýmingini týsdagin og var við at fara á land. Vissum motorpassarin ikki í løtuni visti hvar fellurin var, og um hann ikki gjørdi tað bragd til í øllum vandanum at gera eina bráðfengis ábót á skaðan - so fórust óivað 6 mannalív. Motorbåturin »Eivind« var lys dagin i Skopun vid posti og ferðafólki. Veðrið var og vúnaligum sjógvi. 5 ringt við stormi Við sjálvt Glyvursnes á ferðini aftur til Havnini gekk motorurin fyri. Tveir boltar, ið halda trekk stongini brotnaðu — skrúan vekk for-bakk, og motururin stedgaði Fyri ikki at larnasl mikið av stormi og vindinum var bálurin hildin so nær landi sum gjørligt Motorurin stedgadi, og var hin størsti fári fyri at renna á land. Tað var so ókyrt, at um bálurin fór á land, var eingin møguligleiki fyri at sleppa við lívinum. Stórseglið varð í stórsta skundi Men løtuni, sum lad var sett á. tað fór í lepai upp kom Bálsformaðurin Zacharis Han sen orðnaði tá at lata akkerin falla tá var blåmanum, at båturin so nær leir kundu ikk stinga meir enn 20 1 favnar ål av kelunum. Deyðin var í hond- unum men ti i menninil voru merkiliga róligir. Z. Hansen læt seg úr oljuklæðunum fyri betri 5 at kunna arbeida og vera til reiðar fyri meguliga at kunna Djarga sær. Hann var klárur vvir, at feil- urin var har afturi við aksili Afturlastin vard tømd i undi Hann fór niður í hana, og tað eydnaðisl við einum eiki klossa at fáa trekkslongina so mikið fasta, at maskinan arbeiða fram yvir við skrúuni Hetta var í evstu stund. Bál- } akkerini so langt, at ivi var í, um hann tók botn lað hreyt tælt undan hekkuni, motorurin fór í Báðum ketunum mállu leir sleppa maskinan lilkoplað fast, tað var ikki talan um at kunna regulera motor ( hála akkerið upp leir ru ikki klárir yvir, vussu leingi molorurin fór at ganga tað råddi lí um al koma åt frå landi og norður um Ne ] sun skjotasl líbelur helt reparasjónin, sum 7. Hansen hevði gjørt í bráð- skundi Við fokkuni og lí lamna molorinum lorraðu teir norður 7. Hansen, ið vit taluðu við, í lílíkum vanda og so nær deyð- dÐUMm á sjonun Gamalur fiskimadur, ið var við sum ferðamaður segði: >Ég havi verið í nógvum ringum á aldri so næi deyðunum. Ég legði einki í at klædunum, so vissur var eg í, at mín síðsta lota var Her brøgdum, ið komin hendi eilt av teim mongt sjomenn utinna ullan at reyp landið av tl Heiðursprógv verða ofla givin 1 OKK Yssurancin og Carnegie-fond- <1,1 } På vidar jer at bremiera ” I ; ] Á OMmSDraga, 0 bjargaði bálinum. Ein skinnhellag „Valgforvrængning“ „Dimmalætting “ar. »P. M. Dam og Sandheden.“ »Dimmalætting« 9. novem bil beint frammanundan valg- inum tekur sær eina harm darrandi sannleiksmasku uppå og lyftir sin prædikufingur ímóti P. M valt Lagtinget har afvist en Paa A Dam, ið skal siga ósatt, visning fra ham om, at den fær- øske Kulterflaades Tilstand ei ukomplet og i daarlig Forfatning | | med Ordene: Løse Paastande«, Og bladid heldur åfram isinum skinnheilagheit: >P. M. Dam ved selv, at delte er en ganske urig- tig Fremstilling af denne Sag. bygget over »Fiskere« — Hans Paavisning Oplysninger fra hvi seta Fiskere i åførslutekn ? — blev loyalt af Lagtinget forelagt Skibstilsynet, der hævder at Til-