leygardagur 14. november 1936síða 1

Í i : FRÆLSI -FØROYA- SOCIAL DEMOKRAT BRODURSKAPUR JAVNADUR u: 30 øyr. á forsiduni, 20 oyr. á 3. Og 4. síðu. ; avslåttur i þrísinum. Tingstarvið eigur í fyrstu syftu vera inntekustarv. Orka tingmenn at lata gamalt fara og standa sum ein maður i síríðnum fyri at veita tinginum innløgur ? Fiskimanna umsóknirnar, arbeidaranna umsókn- imar, umsteðurnar hjá kommununum, tær mongu umsóknirnar um studning til lendingar, brýr og vegir 0. s. fr., Føroya lands, Føroya fólks krøv til Føroya lands legting um hjálp í vanda, um stuðul til framtak eiga at mana Føroya løgtingsmonnum so sterkt til at handla, gera sítt itarsta, at allir sum ein taka undir við javnaðarmonnum um at rýma gamlar principskansar og ganga nýggjar inn- tekuleiðir, sum í fyrstu syftu ikki nerva hin minni- menta, men geva tinginum figgjarligan stimbur at leiða fólk og land heilskapað út úr kreppuni. Hvor einasti tingmaður, sam- bandsmaður, sjálvstýrismaður, | javnaðarmaður og vinnuflokks- maður, allir uttan undantak eru eins og hver einasti skilamaður i Føroyum greiðir yvir, at Før- oya løgting orkar ikki at veita landi og fólki kreppuhjålp, ífall tað ikki fær sær nýggjar inn- tokur. Men higartil hava flestir løg- tingsmenn eins og meirlutin av Føroya fólki ikki tikið konse- hesari ásannan, kvensurnar av av hesum beiska kennsgerningi. Fleirtalið av og fólki hava aflrað seg, hava hildið Foroya løgtingi eins meirlutin av Føroya aftur, tå ið talan hevur verið um at ganga radikalar innløku- leiðir og rýma gamlar, liberal- istiskar principskansar. Javnaðarmenn hava mælt til al gera álvara av at fáa tinginum nýggjar inntøkur á ein lagaligan um enn radikalan hátt. Aðaltráðurin í hugsan javnaðar- hesum flokksins viðvíkjandi nýggju inntøkum hevur verið: fyrst at taka tann pening, sum fer út av landinum sum reinur vinningur í útlendskar privatkapitalist- iskar lummar og síðan at leggja avgift á luksus og viðurskifti, ið ikki nerva hin minna hesum innlekuleiðum Av kunnu nevnast: Einkarsela ella kodsbandi en gros við: tubbakki og tennstikkum, råsdrekka og øli, salti, koli og kokes, olju ella avgift å olju vid maksi- malprísi, radio, radiogreiðum og lutum, øllum gummivørum, bilum, bilgreidum- og lutum, elektriskum greidum og lutum, elektriskum maskinum. Herafturat vilja javnaðarmenn: víðka luksustollin, innføra stempulskatt og hækka hin beinleidis skattin å tær stóru inntokurnar. mannin í samfelaginum. Hesar inntøkuleidirnar vilja geva um eina hálva millión um árið og yvirtaka : stimbra legtingið at kommununnar part av ellis- rentuni, kommununnar part vid innfør- ingini av invaliturentuni, kommununnar part av sjåkra- útreiðslunum, kommununnar part av lærara- løningunum. Harafturat vildi løgtingid fingið evnir at: gjøgnumført ministeriis uppskot um kostskúlan, stydja vega-, brúgva- og lendinga- bygging í enn nú, og nógv størri mun Lýsingaprísur fyri pe storri lýsingum fæst | Leygardagin 14. november 1936. | | | | | | styðja vinnulfvi munagott bæði á sjógvi og á landi. við javnaðarmonnum ella vilja teir Vilja tingmenn fylkjast aftur í ár aftra seg? Á Feroya Løutingi 1936. | Stjórnarumskipan. | Kallsoy greiddi frá málinum, sum gongur út uppá, at bert ein ministlari við allar foroyskar tað skal hava sakir at gera, so sum var áður, tó við tí broytan, at ein foroyskur juristur verður settur á tað sum fær við tær foroysku sak- ministeriella kontórið, irnar at gera. A. Samuelsen: Vi forelages videre í Sagen. ønsker ikke, at der skal Dam: Tað liggja soleiðis fyri, at tær skjótast ræður um, at sakirnar og greiðast kunna handfarast, vit vilja tí styðja málið um at fáa lær føroysku sakirnar saman í eitt ministerium. | A. Samuelsen: Alle færøske Sager skal ifølge den nuværende Ordning fore- lægges Statsministeren. Patursson: Í 1814 frå | Noregi og tvey ár seinni varð vórðu vit tiknir løgtingid avtikid. Nú eru stundir | at fán tað gamla legtingið aftur | léggåvuvaldi. Al við fullum ganga til Stauning at sekka vit bara djúpari og djúp- Stauning tvingadi ari nidur. foroyskar reiðarar at slovna Teir fingu lá eina lata sølucentral. Vit Stauning halda okkum niðri í millión. kunna ikki øskuni við at geva okkum ein bila nú og lá. Dam: Hava reiðarar latid Stauning í drigið seg niður í øskuna, so må Patursson heldur ripa nevan í borðið fyri nøsini á reidarunum enn at Al Stauning hevur latid pening til neva í borðið her. bidda, | reiðarar, má vera lí, at teir hava biðið um hjálp. Vit vilja ikki fara inn Í eitt konservativt sjálvstýri, hvar tann fálæki ikki skal fáa ein jarða- teig. Vilja vit hava eitt fult og heilt sjálvstýri, mega fólkið liva í Foroyum og kunna bera átti at vit gera | alt, fyri at skal kunna sjálvstýrið. Patursson takka fekk selucentrulin í lag og veilti Stauningi fyri, at hann eina millión. Lóg fyri Føroyar um vinnumál. Mitens: Í Foroyum skulu Feroyingar Hetta er Vil uppå, at Føroyingar skulu krevja ráða. sjálvslýrisins stevnuskrå. gingu til vulg lóggávuvald í øllum vinnu- málum fyrst og fremst fiski- skapi og jurðabrúki og rætt at skaltir, toll og aðrar av- ásela g giftir. A. Samuelsen: Fyri at Føroyingar kunna fåa krevst grunnlógar- Okkara ímóli uppskotinum. lóggávuvald broyling. flokkur er Danbjørg: Fad er mikið rælt, at løgtingid tad batar einki, um vit fáa lóggávu- má fáa sær inntekur; men vald, tå inntøkumålini verða dripin her í tinghúsinum. Vit javnaðarmenn høvdu góð uppskot frammi í vár, sum kundu givið tinginum inntøkur. Tey vórðu dripin her. Vit kunna ikki geva Denum skuld fyri (ad. Høvdu vit javnaðarmenn fleirtal her á lingi, skuldu vit nokk veitt tinginum inntøkur. Ég vil ráða hinum trimum flokk- | unum fil annað hvert at ganga javnaðarmannaleiðina ella lata vera at stilla menn upp til val. Studningur til sneris- og togverksmiðju. Nolsee greiddi frá málinum. Ein Vest- menningur, Brynjólvur á Heyg- Kostar kr. 1,50 fjórðingsárið 4 Porto. Blaðið verður bilagt á posthúsinum, brævsavnarstødum og skrivstovuni. Telf. 148. | brúka | virki, sum um, hevur verið í Reykjrvík og | lært atgera togverk. Hann hevur fingið ein Íslending maskinur líð í sær at seta upp og verða eina Førovum og leggja Førovingum lag á tog- virki. Nú sekir Brynjólvur tingið um lån og studning til stovnan | av togvirki í Vestmanna. A. Samuelsen: Vit mega ansa eftir, hvat av peningi vit játla frå løgtinginum. Ein onnur umsókn av sama slag er innkomin. Vit kunna ikki sama slag. styðja tvær umsóknir av J. Nielsen: Vil javnaðarmenn vilja styðja allar tær fyriløkur, sum kunna veila pening til landið ella forða streymar ål fyri, at peningur úv landi okkara. Hevur tingið ikki pening, so mega vit hjálpa á annan hált, t. d. kann tingid garantera fyri einum láni. Fyri at hjálpa | KØDCENTRALEN Tlf. 173. KONGEBROEN Tlf. 173. Altid i. Kl. ungt Oksekød, Paalæg og Konserves, En Gros & En Detail. Bygdeordrer ekspederes omg. okkara nógvan pening. Eg skal nevna nøkur tel: Tað eru 117 sluppir f drift og 35 skonnartir, sum lilsamans á Sudurlandinum bråka um 13.000 is- landi og vid Svalbard, hvar t. d. snørisstykkir. I Grenlandi, sum f år f Grønlandi hevur línufiskarf, lagi 18.000 stk. Eg haldi at heima í Føroy- verið drivið nógv leir í minsta um verða brúkt eini 5000 stk. árliga, tá roknað verður við allari drift her við oyggj- arnar. Tað verður tilsamans um 36.000 stk. fyri hvert ár. Við tað, at snorini hava ójavna tjúkt prísi, havi til 4 kr. stykkið. Tað gevur til- samans 144.000 krónur, lat meg og harav vera 6jøvn Í eg sett meðalprísin siga runt roknað 150.000 kr. Aftrat kemur so upp móti 50.000 kr. í teymasnøri. Av togverki verður brúkt um 10 tons. Seta vit prisin til I kr. kg, verdur tad 40.000 kr. Her pening uppå 240.000 kr. tilsamans. er so statt talan um ein Tað må vera hverjum manni eyðsýnt, at tað er ein uppgáva hjá tinginum at styðja eitt heima- hevur ein marknað uppá 240.000 kr. Á javnaðarflokksins vegna skal eg tessvegnn mæla til, at tingið tekur væl ímóti hesum máli og veitir lí stuðul. Ikki eiti á. Blaðstjóri >Dimmalættingare kunnger, at sakførararnir hava lýtt honum í oyra, at hann | kundi felt P. M. Dam fyri injuriir, snørir og tílíkt lala vit úr landi | men at hann vildi »lade Naade gaa for Ret«. Åja, »nyt er det, som sjælden sker, at Nille toer sit Aasyn.« Hvat ikki av sambandinum hereftir ! lað frá vinnuflokksins síðu, loypa trøll- ini á sjógvin. Hver veit. Eingin kann sverja fyri nakað í hesum kunna vit vænla Hendir nú sama degum. Í gjárkveldið frættist í Jøtunheims radio, at hin gamli Burnamann hevur lagt av at drekka blóð, og al Olgar danski »benovet« av er vorðin heilt hesum tfdindum. Takið góðs við Tjaldrinum.