leygardagur 26. mars 1938síða 1
Hendan síðan hevði ongan tekst í PDF-skjalinum. Teksturin niðanfyri er lisin maskinelt (OCR) og kann hava villur.
Tekstur á síðuni
Nr. 13. 20 oyr. á 3. og 4, síðu. i
avslåttur í prisinum.
Havið gevur. -
>Havið gevur, og havið krevurc. Hetta
eru sonn orð.
Tað, havið hevur givið Føroyingum,
síðan teir fóru at dríva fiskiskap við Ís-
lands køldu beisku strendur, er einki
minni enn ófort. Havið hevur hesa tíð-
ina verið hjallur okkara. Havið hevur
átt lívið í Foroyinginum.
Men tað hevur so sanniliga vitað al
kravt dyrmelt gjuld fyri lað, tað læt.
Þúsundir av føroyskum bornum hevur
havið gjørt til faðirloysingar. Hundraðir
av kvinnum hevur tað gjørt til einkjur.
Og foreldur gjørdi lað burnleys.
Ja, havið hevur givið Foroyinginum
hitt dagliga breyðið. Men langt frá hevur
glig
hendan gávan verið givin gleðiliga. Havið
hevur verið kargt. Teir menn — hill
prúðasla, sterkasta, djarvasta liðið, landið
fostraði ið lesdu frá landi vár eftir
vár fyri at flyta heim veiduna, ið kravdist
fyri at halda landinum uppi — teir vóru
yvirhovur úlslilnir um hálvan aldur —
á bestu árum, sum líkið verður til —
um havið eirdi leir so leingi.
Aldri gav havid fiskimanninum sjålv-
um so mikla gåvu, at hann ikki noydd-
ist at stiga á skipabunka, til hann gamal
og ússaligur vegna skipatrot målti víkja
fyri hinum unga, sterka lidinum, sum
tey ringu livilikindini á landi troðkaðu
umborð á fiskiførini.
Men mongum varð ikki lagað at slíta
hálvan aldur — havið tók teir. Tað
kravdi síni offur.
Og mangan var tað so, at tá faðirin
fall, lá havið tók hann, málti sonurin,
so skjótt hann var leysur av skúlanum,
stíga í somu sligini — og stundum eisini
falla fyri somu fíggindahond.
Ein horð lagna! Ein ræðulig lagna!
Eitt sjáldan ár, eilt eydnisár, tá havið
einki monnaliv kravdi av fámentu tj60
okkara. Fleiri, nógv fleiri eru tey árini,
lá tað rændi ikki bert eina — sum so
ofla — men fleiri skipsmanningar og
legði eina lunga, nívandi sorg, so tað
neit at merginum, niður yvir fólkið, ið
heima sæt, og sjófólkið, id aflur kom —
ta ferðina!
Fyrst í mars mánað leikaði ódnin í
við Íslands strendur, lítið hevur góðveðrið
verið har í vár, og eitt fyri og annað
eflir komu fiskiførini heim aftur til Før-
oya, meir og minni sordud og við ålud-
um seglum.
Eitt skipið hevði sum vit áður hava
sagt frá, mist (veir ungar menn.
| Lýsingaprísur fyri petitreglu: 30 oyr. á forsiduni, |
Við størri lýsingum fæst |
Havið krevur,
Alt í einum seig étlin inn at fólkasálini:
»Hava tit sæð tud og lad skipið ?<
vórðu fiskimenninir spurdir.
Og leir søgdu frá skipum, teir høvdu sæð.
Skip eftir skip kom heim aftur ella
læt hoyra frá sær. Tó, ikki var frætt frå
ollum enn.
Spakmælt men åhaldandi, ja, nærsagt
hvar tvær menniskjur hittust, varð nú
fregnað :
»Er nakað frætt frå »Elsu«, »Godthuab«
ella »Fossanesi« ?«
»Elsa« kom inn á Ovggjarnar, og »Godl-
haub« boðaði frå, at hjá teim stóð væl til.
»Er nakað frætt frå >Fossunesic,<ljóðuði
nú manna millum.
Og sum frá leið minkaðu vónirnar um,
at helta skipið við síni úrvalsmanning
skuldi spyrjast aftur í aftur. Øll gørnini
hjá lí høvdu slaðið síðan frammanundan
ódnini, og skipið kom ikki til tey aftur.
— Ullan úrslit varð leitað eftir, Fossanesi“.
Vónirnar fyri, at tað skal spyrjast aftur
í aftur eru ógviliga smáar — ja, ongar.
Feigdarbod eru eingi komin; men
korlini rokna allir Foroyingar við, al oll
manningin á »Fossanesi« er tíkin av
hinum aldri eirandi havinum.
Teir, sum fórust við >Fossanesic, leir
sum á hesum sinni máttu lata lív í stríð-
num fyri at halda landi sínum uppi og
veita sær og sínum hitt dagliga breyðið,
vóru:
Ole M. Joensen, Klakksvík, skipari, 33
ár, giflur, 2 born. Meinhard Johannesen,
Klakksvík, Í. bestimaður, 35 ár, giflur, 2
born. Tummas Johannesen, Klakksvík,
39, ár, giftur, 6 børn. Og sonurin Thor-
mund Johannesen, Klakksvík, 17 år ógiflúr.
John, Reid Joensen, Klakksvík, motor-
passari, 29 ár, ógiflur (bróður lil skiparan).
Joen P. Petersen, Nordovri, 33 ár, giftur,
2 børn. Joen P. Lervig, Lorvik, 34 ár,
giftur, 4 børn. Theodor Lervig, Lorvik,
24 år, ógiftur. Karl Í. Toftenæs, Lorvik,
27 år, ógiftur. Joen P. Høgnesen, Lorvik,
34 år, giftur, 2 born. Absalon Vatnhamar,
Lorvík, 48 ár, giftur, 8 born. Axel Lervig,
Porkeri, 31 ár. giftur, 2 børn. Axel Dahl,
Oyndarfirði, 28 ár, ógiftur. Jacob E. Jacob-
sen, Hvalvík, 2. bestimaður, 34 ár, giflur,
2 born. Poul E. Samuelsen, Stykkjunum,
27 ár, ógiflur. Mortan Holm, Argjum,
kokkur, 28 ár, giftur. Simon Niclasen,
Gjógv, 33 ár, giftur, 2 born. Jón Magnus-
son, Havnarfirði, 57 ár, giftur. Gudmundur
Johs. Gudmundsson, Havnarfirði, giftur.
| pr. Stk.
| hostar kr. 1,50 fjórðingsarið
| verður biiugt á
tapi, og vit kunna Óttast
RODURSKAP!I
posthusinum, brævsauvnarstødum
R
Porto. Blaðið
12. årg.
Stjórnarmenn i Spania standa nú fyri endiligum
fyri, af um stutta tíð
er demokrati og frælsi at hugsa, liva og arbeiða
eisini strikad í Spaniu, eins og tilfelli er
i øllum diktaturstatunum.
Við herðinum í rygginum
gjørdi Franco uppreisn móti
|
leirri demokralisku á lógligun
hátt settu ríkisstjórn. Við at kalla
við berum hondum og einum
undrunarverdum dirvi og áræði
|
fekk ríkisstjórnin sell sleðg Í |
Francos hertoku av demokrut- |
inum. Og eru fleslir menn á
einum máli um, at um Iysk-
land og Italia ikki høvdu lagt
uppí vid Franco, vildi hann í
dag verið við undirlutan, ríkin
út avlandinum ella honødur sut
eiðsbróturi og landsus Íkjal
Í á í tc Í t
s19ast kunn við ordum, ut dik
talorarnir í Tysklandi og Italia
ótarnaðir skulu hava fingið loyvi |
Hl al geva uppreisnarmønnum
herfólk Og krigøsambod til at
knasa demokruliið í Spania
meðan tev sokalluðu demokrat
ísku londini ikki hava vilja rætt
stjórnarmønnum eina hjålpandi
hond. Tvorlurímóti: hesi >dá
kistu demokratiini«, st
matur maður skírdi ley, st
harðastu slraff á fyri sínar
íbúgvarar, um teir váddu sæt
at hjálpa demokratinum í Spu-
niu.
Samstundis sum Hitler boðaði |
frá voldlaking av Evysturriki og
Czekoslovakinum gjørdi hann
kunnug!, at nazisman eisini
måtti hjálpa France |
Og hann hevur hildið orð hin
rodni;
hevur in her
Í ill std | VS
mólsleøðumonnum í Eysturrík
sum hon gjordi í Tysklandi.
30.000 og ein heilan flota
fullur av leim modernastu
Konkurrence. |
Der udskrives en offentlig
|
Konkurrence om Tegninger til
Hustyper for mindre Jordbrug. |
Program for Konkurrencen ud-
leveres fra Landbrugskontoret
Tórshavn. Forslag skal være
indleveret til nævnte Kontor
senest Mandag den 25. April
d, Á.
For de bedste Forslag udsæt-
tes 3 Præmier, 100, 75 og 50
Kr, Eventuelt vil der yderligere |
blive indkøbt Forslag til 25 Kr,
Tórshavn, den 26. Marts 1938.
Landbrugsraadet, |
vápnum og eitur ogspreingieyni
hevur hann senttil Spania, beint
fyri nøsini av Fraklundi, Eng-
landi og allari teirri demokrat-
A !
isku verðini!
Hesa hjálpina fær Franco frá
Hiller. Mussolini er honum ikki
minni hollur. Hann sivist al
hava sent vvir 100.000 kríuus-
menn til Franco, síðuni kríggið
byrjaði
Nú darra fjarritini í hverjum
líma við boðum um, hvussu
( Isku og tysku krigusvåpn-
io og hermenninir reka stjórn-
r stødu frá slødu.
Ne r Spania! Neyður verðin!
Chamberlain talar Í par-
lamentinum um Onglands
rr e4g
uttanrikispulitikk.
Í stórum spenningi hava sær-
ga tey europeisku stórlondini
| 10 eflir leirri lulu Chumber-
lain seinasta hósdag skuldi
halda í enska parlamentinum
um Onglunds stødu til teir
lýdningarmiklu spurningar, ið
nú eru uppi landanna millum.
loðini Í leim ymsu løndunum
hava framsett gitanir um, hvussu
ensk íkisstýrið vildi stilla seg,
ávís lond vórðu álopin ella
ivass] ou hottad
Í talu síni segði Chumberlauin,
Ongland fyrst og fremst vildi
frið. Men um lond, sum Ong-
land (ryggjudi, vórðu ålopin, so
vildi Ind sjálvandi verja tey.
Eisini vildi Ongland fara í her-
nað, umnukaruav ríkissins lands-
lutum varð álopin ella fyri
hvassari héttan. Og Ongland
vildi eisini verja sínar handils-
inleressur.
Hann helt, at landið mátti
Í
gerast so ål, at lað kundi verja
seg móti
&
einum og hvorjum
ålopi og sjålvt gera mólálop.
Fólkasambandið javnmetti
hann við ein sjúkling, sum Ong-
land målti gera hvat tað kundi
fyri at grøda. Og talaði hann
síðan um, hvussu hann helt
vera best at fáa tað aftur til
lað, ið ætlanin var við tí av
fyrstu bond.
Røda Chamberlains varð væl
fagnað yvirhevur í purlament-
inum.